On Entrepreneurs

Consolidated versions (30/06/2017 - 06/06/2018)

საქართველოს კანონი

მეწარმეთა შესახებ

I. ზოგადი ნაწილი

    მუხლი 1. კანონის გამოყენების სფერო

1. ეს კანონი აწესრიგებს სამეწარმეო საქმიანობის სუბიექტთა სამართლებრივ ფორმებს.

2. სამეწარმეო საქმიანობად მიიჩნევა მართლზომიერი და არაერთჯერადი საქმიანობა, რომელიც ხორციელდება მოგების მიზნით, დამოუკიდებლად და ორგანიზებულად.

3. სამეწარმეო საქმიანობად არ ითვლება ფიზიკური პირების სახელოვნებო, სამეცნიერო, სამედიცინო, არქიტექტურული, საადვოკატო ან სანოტარო, სააუდიტო, საკონსულტაციო (მათ შორის, საგადასახადო კონსულტანტთა), სასოფლო-სამეურნეო ან სატყეო-სამეურნეო საქმიანობა, აგრეთვე ფიზიკური პირის ან იურიდიული პირის ან სხვა ორგანიზაციული წარმონაქმნის მიერ ელექტროენერგიის გამანაწილებელ ქსელთან მიერთებული მიკროსიმძლავრის ელექტროსადგურით სარგებლობა შესაბამისი კანონმდებლობით დადგენილი წესით. სასოფლო-სამეურნეო და სატყეო-სამეურნეო წარმოებები შეიძლება არსებობდეს ამ კანონის მე-2 მუხლით გათვალისწინებული სამართლებრივი ფორმით, თუ მოხდება მათი მეწარმეთა და არასამეწარმეო (არაკომერციული) იურიდიული პირების რეესტრში რეგისტრაცია. რეგისტრაცია სავალდებულოა, თუ წარმოებაში მუდმივად დასაქმებულია მფლობელის ოჯახის არაწევრი ხუთი პირი მაინც.

საქართველოს 1996 წლის 13 დეკემბრის კანონი №535 – პარლამენტის უწყებანი, №1-2, 22.01.1997 წ., გვ.9 

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

საქართველოს 2009 წლის 3 ნოემბრის კანონი №1974 - სსმ I, №35, 19.11.2009წ., მუხ.262

საქართველოს 2017 წლის 30  ივნისის   კანონი №1199 - ვებგვერდი, 13.07.2017წ.

    მუხლი 2. მეწარმე სუბიექტები და მათი დაფუძნება

1. მეწარმე სუბიექტები არიან: ინდივიდუალური მეწარმე, სოლიდარული პასუხისმგებლობის საზოგადოება (სპს), კომანდიტური საზოგადოება (კს), შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოება (შპს), სააქციო საზოგადოება (სს, კორპორაცია) და კოოპერატივი.

2. ინდივიდუალური მეწარმე, როგორც ამ კანონით გათვალისწინებულ უფლება-მოვალეობათა სუბიექტი, წარმოიშობა მხოლოდ მეწარმეთა და არასამეწარმეო (არაკომერციული) იურიდიული პირების რეესტრში რეგისტრაციის მომენტიდან. თუ რეგისტრაციამდე მეწარმე სუბიექტის სახელით რაიმე მოქმედება შესრულდა, ამ მოქმედების შემსრულებლები და საწარმოს დამფუძნებლები პასუხს აგებენ პერსონალურად, როგორც სოლიდარული მოვალეები, მთელი თავისი ქონებით, პირდაპირ და უშუალოდ, ამ მოქმედებიდან წარმოშობილი ყველა ვალდებულებისათვის. ეს პასუხისმგებლობა ძალაში რჩება მეწარმე სუბიექტის რეგისტრაციის შემდეგაც.

3. სოლიდარული პასუხისმგებლობის საზოგადოება, კომანდიტური საზოგადოება, შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოება, სააქციო საზოგადოება და კოოპერატივი არიან იურიდიული პირის სტატუსის მქონე საწარმოები (კომპანიები). ამ კანონით განსაზღვრული ინდივიდუალური მეწარმე არ არის იურიდიული პირი. ინდივიდუალური მეწარმე საქმიან ურთიერთობებში თავის უფლებებს ახორციელებს და მოვალეობებს ასრულებს, როგორც ფიზიკური პირი.

საქართველოს 1996 წლის 13 დეკემბრის კანონი №535 – პარლამენტის უწყებანი, №1-2, 22.01.1997 წ., გვ.9 

საქართველოს 1998 წლის 26 ივნისის კანონი №1510 - პარლამენტის უწყებანი, №25-26, 15.07.1998წ., გვ.36

საქართველოს 1999 წლის 19 თებერვლის კანონი №1805 – სსმ I, №6(13), 04.03.1999 წ., მუხ.23 

საქართველოს 1999 წლის 9 ივნისის კანონი №2073 – სსმ I, №24(31), 26.06.1999 წ., მუხ.110 

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

საქართველოს 2009 წლის 3 ნოემბრის კანონი №1974 - სსმ I, №35, 19.11.2009წ., მუხ.262

   მუხლი 3. პასუხისმგებლობა, შესატანი, ინფორმაციის მიღებისა და კონტროლის უფლებები

1. ინდივიდუალური მეწარმე თავისი სამეწარმეო საქმიანობიდან წარმოშობილი ვალდებულებებისათვის კრედიტორების წინაშე პასუხს აგებს პირადად, მთელი თავისი ქონებით.

2. (ამოღებულია).

3. სოლიდარული პასუხისმგებლობის საზოგადოების პარტნიორები და კომანდიტური საზოგადოების პერსონალურად პასუხისმგებელი პარტნიორები – სრული პარტნიორები (კომპლემენტარები) საზოგადოების ვალდებულებებისათვის კრედიტორების წინაშე პასუხს აგებენ სოლიდარულად, ანუ თითოეული პარტნიორი ვალდებულებებისათვის პასუხს აგებს მთელი თავისი ქონებით, პირდაპირ და უშუალოდ. პარტნიორებს შორის სხვაგვარი შეთანხმება ბათილია მესამე პირისათვის.

4. კომანდიტური საზოგადოების შეზღუდული პარტნიორები (კომანდიტები), შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოების, სააქციო საზოგადოებისა და კოოპერატივის პარტნიორები საზოგადოების ვალდებულებებისათვის კრედიტორების წინაშე პასუხს არ აგებენ. კომანდიტური საზოგადოების შეზღუდული პარტნიორები, შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოების, სააქციო საზოგადოებისა და კოოპერატივის პარტნიორები კრედიტორების წინაშე პასუხს აგებენ მათ მიერ შეუტანელი შესატანითაც, თუ პასუხისმგებლობა დადგა პარტნიორთა მიერ შეთანხმებული შენატანის სრულად შეტანამდე.

41. პარტნიორები დებენ შეთანხმებას (წესდებას), რომლის საფუძველზედაც წესრიგდება საწარმოს საქმიანობასთან ან/და პარტნიორების ურთიერთობებთან დაკავშირებული საკითხები. პარტნიორთა შეთანხმების (წესდების) ნაწილი, რომელიც შეიცავს ამ კანონის მე-5 მუხლით გათვალისწინებულ მონაცემებს და რომელიც რეგისტრირდება რეესტრში, არის სარეგისტრაციო განაცხადი. პარტნიორთა შეთანხმება, რომლის რეგისტრაციაც არ არის სავალდებულო, იდება წერილობითი ფორმით და იგი შეიძლება შესრულდეს ნებისმიერ ენაზე (პარტნიორთა შეთანხმება (წესდება)).

5. საზოგადოების დაფუძნებისას პარტნიორები უნდა შეთანხმდნენ წილების განაწილებაზე და დათქვან კაპიტალში მათი შენატანის ოდენობა. შენატანი შეიძლება იყოს მატერიალური და არამატერიალური ქონება, სამუშაოს შესრულება ან/და მომსახურების გაწევა.

51. თუ წესდების ცვლილება ეხება პარტნიორის ხმის უფლებას, მოგებაში/ზარალში წილს ან ლიკვიდაციისას მის უფლებებს, აღნიშნული ცვლილება მიღებული უნდა იქნეს ერთხმად, თუ წესდების შესაბამისი ნაწილით, რომელიც პარტნიორების მიერ ერთხმად იყო მიღებული, სხვა რამ არ არის დადგენილი.

52 . თუ წესდების/პარტნიორთა შეთანხმების ცვლილება აუქმებს პარტნიორის რეგისტრირებულ უფლებას, ან მას ისეთ ვალდებულებას აკისრებს, რომელიც პირდაპირ და უშუალო გავლენას ახდენს მის რეგისტრირებულ უფლებაზე, პარტნიორის თანხმობის გარეშე ამგვარი ცვლილების შეტანა დაუშვებელია.

6. კომანდიტური საზოგადოების შეზღუდული პარტნიორი, შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოების, სააქციო საზოგადოებისა და კოოპერატივის პარტნიორები საზოგადოების კრედიტორების წინაშე პასუხს აგებენ პირადად, თუ ისინი ბოროტად გამოიყენებენ პასუხისმგებლობის შეზღუდვის სამართლებრივ ფორმებს.

7. პარტნიორებს შეუძლიათ წესდებით გათვალისწინებულ შემთხვევაში განსაზღვრონ თითოეული პარტნიორის შენატანის შეტანის წესი და ვადა. ვადის უშედეგოდ გასვლის შემთხვევაში პარტნიორი, რომელმაც არ განახორციელა გადახდა, კარგავს წილს და ნაწილობრივ შესრულებულ ვალდებულებათა შედეგებსაც, თუ წესდებით სხვა რამ არ არის დადგენილი.

8. თუ საწარმოს დომინანტმა პარტნიორმა განზრახ გამოიყენა თავისი დომინანტური მდგომარეობა ამ საზოგადოების საზიანოდ, მან დანარჩენ პარტნიორებს უნდა გადაუხადოს შესაბამისი კომპენსაცია. დომინანტად ითვლება პარტნიორი ან ერთად მოქმედ პარტნიორთა ჯგუფი, რომელსაც აქვს პრაქტიკული შესაძლებლობა, გადამწყვეტი ზეგავლენა მოახდინოს პარტნიორთა კრების კენჭისყრის შედეგზე.

9. სპს-ის, კს-ის, შპს-ის, სს-ის და კოოპერატივის პარტნიორებს თანაბარ პირობებში თანაბარი უფლება-მოვალეობები აქვთ, თუ ამ კანონით ან წესდებით სხვა რამ არ არის დადგენილი. წესდებით შესაძლებელია მათ მიერ შეტანილი შენატანებისაგან დამოუკიდებლად განისაზღვროს განსხვავებული უფლება-მოვალეობები.

10. ყოველ პარტნიორს აქვს წლიური ანგარიშის ასლისა და საზოგადოების ყველა პუბლიკაციის მიღების უფლება. გარდა ამისა, მას უფლება აქვს, შეამოწმოს წლიური ანგარიშის სისწორე და ამ მიზნით გაეცნოს საზოგადოების დოკუმენტაციას უშუალოდ ან აუდიტორის მეშვეობით და საწარმოს ორგანოებს მოსთხოვოს განმარტებები წლიური ანგარიშის წარდგენის შემდეგ, მაგრამ ამ ანგარიშის დამტკიცებამდე. თუ აღმოჩნდება, რომ ანგარიშში არსებითი შეცდომაა, ამ ანგარიშის შემოწმების ხარჯები ეკისრება საწარმოს. კონტროლისა და შემოწმების ეს უფლებები შეიძლება შეიზღუდოს მხოლოდ ამ კანონით, გაფართოება კი შესაძლებელია წესდებით.

11. სახელმწიფო საკუთრებაში არსებული წილებისა და აქციების პრივატიზება ხორციელდება „სახელმწიფო ქონების შესახებ“ საქართველოს კანონით დადგენილი წესით. წილების ან აქციების ან სერტიფიკატებით წარმოდგენილი აქციების პირდაპირ ან შუამავლის მეშვეობით, საჯარო ან კერძო შეთავაზებით, უცხო ქვეყნის აღიარებულ საფონდო ბირჟაზე ან მოცემულ დროს საერთაშორისო კაპიტალის ბაზრებზე არსებული პრაქტიკის შესაბამისი შეთავაზების სხვაგვარი ფორმით პრივატიზების შემთხვევისთვის საზოგადოების წესდება შეიძლება ითვალისწინებდეს წილების ან აქციების მფლობელთა ამ კანონით დადგენილისაგან განსხვავებულ უფლება-მოვალეობებს, რამაც არ უნდა ხელყოს დივიდენდის მიღების უფლება.

საქართველოს 1996 წლის 13 დეკემბრის კანონი №535 – პარლამენტის უწყებანი, №1-2, 22.01.1997 წ., გვ.9 

საქართველოს 1999 წლის 19 თებერვლის კანონი №1805 – სსმ I, №6(13), 04.03.1999 წ., მუხ.23

საქართველოს 1999 წლის 9 ივნისის კანონი №2073 – სსმ I, №24(31), 26.06.1999 წ., მუხ.110 

საქართველოს 2005 წლის 24 ივნისის კანონი №1781 - სსმ I, №40, 18.07.2005წ., მუხ.279

საქართველოს 2007 წლის 30 მარტის კანონი №4581 - სსმ I, №9, 31.03.2007წ., მუხ.94

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

საქართველოს 2009 წლის 3 ნოემბრის კანონი №1974 - სსმ I, №35, 19.11.2009წ., მუხ.262

საქართველოს 2010 წლის 27 აპრილის კანონი №2979 - სსმ I, №24, 10.05.2010წ., მუხ.145

საქართველოს 2011 წლის 11 ოქტომბრის კანონი №5063 - ვებგვერდი, 21.10.2011წ.

საქართველოს 2012 წლის 25 მაისის კანონი №6324 – ვებგვერდი, 12.06.2012წ.

    მუხლი 4. მეწარმე სუბიექტის რეგისტრაცია

1. ამ კანონის მე-2 მუხლით განსაზღვრული მეწარმე სუბიექტის მეწარმეთა და არასამეწარმეო (არაკომერციული) იურიდიული პირების რეესტრში რეგისტრაცია სავალდებულოა.

2. მეწარმე სუბიექტის რეგისტრაციას ახორციელებს საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს მმართველობის სფეროში მოქმედი საჯარო სამართლის იურიდიული პირი – საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტო (შემდგომში – მარეგისტრირებელი ორგანო).

3. მეწარმე სუბიექტი წარმოშობილად ითვლება მეწარმეთა და არასამეწარმეო (არაკომერციული) იურიდიული პირების რეესტრში რეგისტრაციის მომენტიდან. მეწარმე სუბიექტის არსებობა დგინდება ამონაწერით მეწარმეთა და არასამეწარმეო (არაკომერციული) იურიდიული პირების რეესტრიდან. მეწარმე სუბიექტის რეგისტრაცია მოიცავს როგორც სახელმწიფო, ისე საგადასახადო რეგისტრაციას. მარეგისტრირებელი ორგანოს გადაწყვეტილება რეგისტრაციის შესახებ ძალაში შედის მხარისათვის ოფიციალურად გაცნობისთანავე ან გამოქვეყნებისთანავე. გადაწყვეტილების გამოქვეყნებად ითვლება მისი მარეგისტრირებელი ორგანოს ვებგვერდზე განთავსება.

31 . მეწარმეთა და არასამეწარმეო (არაკომერციული) იურიდიული პირების რეესტრში დაცული მონაცემები რეგისტრაციის, რეგისტრირებულ მონაცემებში ცვლილებებისა და მათი გაუქმების შესახებ მარეგისტრირებელი ორგანოს მიერ ელექტრონულად ეგზავნება საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს მმართველობის სფეროში შემავალ საჯარო სამართლის იურიდიულ პირს − შემოსავლების სამსახურს.

4. მეწარმე სუბიექტი რეგისტრირდება მის მიერ განცხადებული მისამართის მიხედვით. დაინტერესებულმა პირმა იურიდიულ მისამართად უნდა მიუთითოს საქართველოს კანონმდებლობით დადგენილი წესით განსაზღვრული მისამართი, რომელზედაც შესაძლებელი იქნება წერილობითი შეტყობინების (კორესპონდენციის) გაგზავნა. რეგისტრირებულ მისამართზე გაგზავნის შემდეგ წერილობითი შეტყობინება (კორესპონდენცია) ითვლება ოფიციალურად გაგზავნილ შეტყობინებად (კორესპონდენციად).

41 . მეწარმეთა და არასამეწარმეო (არაკომერციული) იურიდიული პირების რეესტრში რეგისტრირებული მეწარმე სუბიექტი უფლებამოსილია ჰქონდეს რეგისტრირებული ტელეფონის ნომერი ან/და ელექტრონული ფოსტის მისამართი, რომელზედაც/რომლებზედაც შესაძლებელი იქნება ელექტრონული შეტყობინების გაგზავნა. რეგისტრირებულ ტელეფონის ნომერზე ან/და ელექტრონული ფოსტის მისამართზე გაგზავნილი ელექტრონული შეტყობინება ითვლება შესაბამისი პირისათვის ოფიციალურად ჩაბარებულ შეტყობინებად. ტელეფონის ნომრის და ელექტრონული ფოსტის მისამართის რეგისტრაციისთვის გამოიყენება ამ კანონით, „საჯარო რეესტრის შესახებ“ საქართველოს კანონითა და საქართველოს იუსტიციის მინისტრის ბრძანებით დამტკიცებული „მეწარმეთა და არასამეწარმეო (არაკომერციული) იურიდიული პირების რეგისტრაციის შესახებ ინსტრუქციით“ რეგისტრაციისათვის დადგენილი წესები.

5. საწარმოსათვის და უცხო ქვეყნის საწარმოს ფილიალისათვის საიდენტიფიკაციო ნომრის მინიჭება ხდება საქართველოს კანონმდებლობით დადგენილი წესით.

6. 2010 წლის 1 იანვრიდან ამონაწერს მეწარმეთა და არასამეწარმეო (არაკომერციული) იურიდიული პირების რეესტრიდან აქვს იგივე ძალა, რაც საგადასახადო რეგისტრაციის მოწმობას.

7. მეწარმეთა და არასამეწარმეო (არაკომერციული) იურიდიული პირების რეესტრის წარმოების პირობები და რეესტრიდან ამონაწერების ფორმები განისაზღვრება საქართველოს იუსტიციის მინისტრის ბრძანებით დამტკიცებული „მეწარმეთა და არასამეწარმეო (არაკომერციული) იურიდიული პირების რეგისტრაციის შესახებ ინსტრუქციით“ (შემდგომში – ინსტრუქცია).

საქართველოს 2000 წლის 14 ივნისის კანონი №382 – სსმ I, №23, 23.06.2000 წ., მუხ.62

საქართველოს 2001 წლის 30 მარტის კანონი №835 – სსმ I, №10, 19.04.2001 წ., მუხ.36

საქართველოს 2003 წლის 18 ივლისის კანონი №2507 – სსმ I, №22, 08.08.2003 წ., მუხ.157 

საქართველოს 2005 წლის 24 ივნისის კანონი №1781 - სსმ I, №40, 18.07.2005წ., მუხ.279 

საქართველოს 2006 წლის 25 მაისის კანონი №3139 - სსმ I, №18, 31.05.2006წ., მუხ.133 

საქართველოს 2006 წლის 29 დეკემბრის კანონი №4268 - სსმ I, №51, 31.12.2006წ., მუხ.427 

საქართველოს 2007 წლის 30 მარტის კანონი №4581 - სსმ I, №9, 31.03.2007წ., მუხ.94

საქართველოს 2007 წლის 11 ივლისის კანონი №5265 - სსმ I, №30, 30.07.2007წ., მუხ.336

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

საქართველოს 2009 წლის 3 ნოემბრის კანონი №1974 - სსმ I, №35, 19.11.2009წ., მუხ.262

საქართველოს 2009 წლის 25 დეკემბრის კანონი №2457 - სსმ I, №49, 30.12.2009წ., მუხ.369

საქართველოს 2011 წლის 24 ივნისის კანონი №4946 – ვებგვერდი, 13.07.2011წ.

    მუხლი 5. მეწარმე იურიდიული პირის რეგისტრაციის პირობები

1. საწარმოს რეგისტრაციის მოთხოვნის შემთხვევაში მარეგისტრირებელ ორგანოს უნდა წარედგინოს საწარმოს ყველა პარტნიორის მიერ ხელმოწერილი და სათანადო წესით დამოწმებული სარეგისტრაციო განაცხადი, რომელიც იმავდროულად არის პარტნიორთა შეთანხმების ნაწილი და რომელშიც უნდა მიეთითოს:

ა) საწარმოს სახელწოდება/საფირმო სახელწოდება;

ბ) საწარმოს სამართლებრივი ფორმა;

გ) საწარმოს იურიდიული მისამართი;

დ) საწარმოს პარტნიორის (პარტნიორების) სახელი და გვარი, საცხოვრებელი ადგილის მისამართი და პირადი ნომერი, ხოლო თუ პარტნიორი იურიდიული პირია – მისი საფირმო სახელწოდება, სამართლებრივი ფორმა, იურიდიული მისამართი, რეგისტრაციის თარიღი, საიდენტიფიკაციო ნომერი და მონაცემები მისი წარმომადგენლების შესახებ;

ე) საწარმოს მმართველობის ორგანო, გადაწყვეტილების მიღების წესი, ხოლო შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოების ან კომანდიტური საზოგადოების შემთხვევაში – მონაცემები პარტნიორთა წილობრივი მონაწილეობის შესახებ. შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოებისა და კომანდიტური საზოგადოების პარტნიორთა წილები გამოხატული უნდა იყოს წილადი რიცხვებით/პროცენტებში და მათი ჯამი უნდა შეადგენდეს 1 მთელს;

1 ) შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოებისა და კომანდიტური საზოგადოების პარტნიორთა წილის მმართველის (ასეთის არსებობის შემთხვევაში) სახელი და გვარი, საცხოვრებელი ადგილის მისამართი და პირადი ნომერი;

ვ) კომანდიტური საზოგადოების შემთხვევაში – რომელი პარტნიორია შეზღუდული და რომელი – სრული;

ზ) შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოების ან კომანდიტური საზოგადოების შემთხვევაში – პარტნიორთა წილებზე საკუთრების უფლების შეზღუდვასთან დაკავშირებული ვალდებულებები;

თ) საწარმოს ხელმძღვანელობასა და წარმომადგენლობაზე უფლებამოსილი პირის (პირების) სახელი და გვარი, საცხოვრებელი ადგილის მისამართი და პირადი ნომერი, ასევე უფლებამოსილების ვადა;

ი) პროკურისტის (ასეთის არსებობის შემთხვევაში) სახელი და გვარი, საცხოვრებელი ადგილის მისამართი და პირადი ნომერი;

კ) თუ საწარმოს წარმომადგენლობაზე უფლებამოსილი რამდენიმე პირი ჰყავს – ისინი ერთად წარმოადგენენ საწარმოს თუ ცალ-ცალკე;

ლ) სარეგისტრაციო განაცხადის ცვლილების რეგისტრაციაზე უფლებამოსილი ფიზიკური პირის შემთხვევაში – სახელი და გვარი, საცხოვრებელი ადგილის მისამართი და პირადი ნომერი, ხოლო თუ სარეგისტრაციო განაცხადის ცვლილების რეგისტრაციაზე უფლებამოსილი პირი იურიდიული პირია, – მისი საფირმო სახელწოდება, სამართლებრივი ფორმა, იურიდიული მისამართი, რეგისტრაციის თარიღი, საიდენტიფიკაციო ნომერი და მონაცემები მისი წარმომადგენლების შესახებ;

მ) ელექტრონული ფოსტის მისამართი და ამ პუნქტის „გ“ ქვეპუნქტით გათვალისწინებული იურიდიული მისამართისგან განსხვავებული მისამართი, რომლებზე მიღებული გზავნილიც ჩაბარებულად ჩაითვლება.

11 . თუ საწარმოს პარტნიორის, საწარმოს ხელმძღვანელობასა და წარმომადგენლობაზე უფლებამოსილი პირის (პირების), წილის მმართველის, რეგისტრირებული მონაცემების ცვლილების რეგისტრაციაზე უფლებამოსილი პირის ფაქტობრივი საცხოვრებელი ადგილის მისამართი განსხვავდება მისი რეგისტრაციის ადგილის მისამართისაგან, სარეგისტრაციო დოკუმენტაციაში ფაქტობრივი საცხოვრებელი ადგილის მისამართის მითითება სავალდებულოა.

12 . საწარმოს ხელმძღვანელობაზე/წარმომადგენლობაზე უფლებამოსილი პირის (პირების) დანიშვნისთვის/რეგისტრაციისთვის სარეგისტრაციო დოკუმენტაციით უნდა დასტურდებოდეს ამ პირის (პირების) ნება.

13 . თუ სარეგისტრაციო დოკუმენტაციით განსაზღვრული არ არის საწარმოს ხელმძღვანელობასა და წარმომადგენლობაზე უფლებამოსილი პირის (პირების) უფლებამოსილების ვადა, იგი ითვლება შეუზღუდავად. თუ ხელმძღვანელობითი და წარმომადგენლობითი უფლებამოსილების დამადასტურებელი შესაბამისი დოკუმენტით განსაზღვრული ვადის ამოწურვის შემდეგ კანონით დადგენილი წესით არ მოხდება უფლებამოსილების ახალი ვადის ან ხელმძღვანელობასა და წარმომადგენლობაზე უფლებამოსილი პირის (პირების) ცვლილების რეგისტრაცია, რეგისტრირებული პირის (პირების) უფლებამოსილების ვადა ითვლება უვადოდ გაგრძელებულად.

2. პარტნიორებს უფლება აქვთ, რეესტრში მიუთითონ სარეგისტრაციო განაცხადის ცვლილების რეგისტრაციაზე უფლებამოსილი პირი და მისი უფლებამოსილების ფარგლები, მათ შორის, იზღუდება თუ არა ამ კანონის 51 მუხლით გათვალისწინებულ სხვა უფლებამოსილ პირთა უფლებამოსილება, განახორციელონ სარეგისტრაციო მონაცემების ცვლილება. სარეგისტრაციო განაცხადის ცვლილების რეგისტრაციაზე უფლებამოსილი პირი შეიძლება იყოს როგორც ფიზიკური, ისე იურიდიული პირი.

3. სარეგისტრაციო განაცხადის სანოტარო წესით დამოწმება სავალდებულო არ არის, თუ უფლებამოსილი პირები მას ხელს მარეგისტრირებელ ორგანოში აწერენ ან იგი დადგენილი წესით დამოწმებულია უფლებამოსილი ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ. მარეგისტრირებელი ორგანოს მიერ ხელმოწერის დამოწმების წესი და პირობები განისაზღვრება „საჯარო რეესტრის შესახებ“ საქართველოს კანონითა და შესაბამისი კანონქვემდებარე აქტებით.

4. თუ საწარმოს პარტნიორი (პარტნიორები), ხელმძღვანელობაზე ან/და წარმომადგენლობაზე უფლებამოსილი პირი (პირები), სარეგისტრაციო განაცხადის ცვლილების რეგისტრაციაზე უფლებამოსილი პირი (ასეთის არსებობის შემთხვევაში) არიან საქართველოს მოქალაქეობის არმქონე ფიზიკური პირები ან უცხო ქვეყნის იურიდიული პირები, ისინი სარეგისტრაციოდ წარადგენენ შესაბამისად საქართველოს მოქალაქისათვის ან საქართველოში რეგისტრირებული საწარმოსათვის დადგენილ ეკვივალენტურ მონაცემებს. სარეგისტრაციოდ წარსადგენი დოკუმენტების ეკვივალენტურობის დადგენის წესი განისაზღვრება ინსტრუქციით. უცხო ქვეყნის იურიდიული პირის შემთხვევაში მისი იურიდიულ პირად რეგისტრაციის დამადასტურებელი დოკუმენტები დამოწმებული ან ლეგალიზებული უნდა იყოს სათანადო წესით.

5. საწარმოს რეგისტრაციისათვის ან საქმიანობისათვის არ არის სავალდებულო საწარმოს ბეჭდის არსებობა. დაუშვებელია, ნორმატიული აქტით ან სახელმწიფო ორგანოს მიერ მოთხოვნილი იქნეს საწარმოს ბეჭდით დამოწმებული ნებისმიერი დოკუმენტი.

6. საწარმოს რეგისტრაციის მიზნებისათვის კაპიტალის არსებობის დამადასტურებელი დოკუმენტის წარდგენა არ მოითხოვება.

7. (ამოღებულია - 24.06.2016, №5569).

8.  (ამოღებულია - 24.06.2016, №5569). 

საქართველოს 1996 წლის 13 დეკემბრის კანონი №535 – პარლამენტის უწყებანი, №1-2, 22.01.1997 წ., გვ.9 

საქართველოს 1999 წლის 19 თებერვლის კანონი №1805 – სსმ I, №6(13), 04.03.1999 წ., მუხ.23

საქართველოს 2001 წლის 30 მარტის კანონი №835 – სსმ I, №10, 19.04.2001 წ., მუხ.36 

საქართველოს 2001 წლის 19 ივნისის კანონი №938 – სსმ I, №19, 02.07.2001 წ., მუხ.66 

საქართველოს 2003 წლის 23 აპრილის კანონი №2097 – სსმ I, №12, 21.05.2003 წ., მუხ.60

საქართველოს 2003 წლის 18 ივლისის კანონი №2507 – სსმ I, №22, 08.08.2003 წ., მუხ.157 

საქართველოს 2005 წლის 24 ივნისის კანონი №1781 - სსმ I, №40, 18.07.2005წ., მუხ.279 

საქართველოს 2005 წლის 30 ივნისის კანონი №1830 - სსმ I, №41, 19.07.2005წ., მუხ.298

საქართველოს 2006 წლის 25 მაისის კანონი №3139 - სსმ I, №18, 31.05.2006წ., მუხ.133

საქართველოს 2007 წლის 30 მარტის კანონი №4581 - სსმ I, №9, 31.03.2007წ., მუხ.94

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

საქართველოს 2009 წლის 3 ნოემბრის კანონი №1974 - სსმ I, №35, 19.11.2009წ., მუხ.262

საქართველოს 2009 წლის 25 დეკემბრის კანონი №2457 - სსმ I, №49, 30.12.2009წ., მუხ.369

საქართველოს 2010 წლის 27 აპრილის კანონი №2979 - სსმ I, №24, 10.05.2010წ., მუხ.145

საქართველოს 2011 წლის 24 ივნისის კანონი №4946 – ვებგვერდი, 13.07.2011წ.

საქართველოს 2011 წლის 20 დეკემბრის კანონი №5575 - ვებგვერდი, 28.12.2011წ.

საქართველოს 2011 წლის 28 დეკემბრის კანონი №5667– ვებგვერდი, 30.12.2011წ.

საქართველოს 2014  წლის 17  აპრილის კანონი №2287 - ვებგვერდი, 02.05.2014წ.

საქართველოს 2015  წლის 1  აპრილის კანონი №3419 - ვებგვერდი, 22.04.2015წ.

საქართველოს 2016 წლის 24 ივნისის  კანონი  №5569  - ვებგვერდი, 13.07.2016წ.

    მუხლი 5 1 . საწარმოს რეგისტრირებული მონაცემების ცვლილების რეგისტრაცია

1. საწარმოს რეგისტრირებული მონაცემების ცვლილების რეგისტრაციის მოთხოვნის უფლება აქვს დაინტერესებულ პირს. ტერმინი „დაინტერესებული პირი“ ამ კანონში გამოიყენება „საჯარო რეესტრის შესახებ“ საქართველოს კანონით განსაზღვრული მნიშვნელობით.

2. საწარმოს რეგისტრირებული მონაცემების ცვლილების საფუძველია უფლებამოსილი პირის/ორგანოს სათანადო წესით მიღებული და დამოწმებული გადაწყვეტილება ან უფლებამოსილი პირების მიერ საქართველოს კანონმდებლობით განსაზღვრული წესით შედგენილი გარიგება.

3. საწარმოს რეგისტრირებული მონაცემების ცვლილება გულისხმობს საწარმოს ლიკვიდაციის ან რეორგანიზაციის პროცესის, გადახდისუუნარობის, გაკოტრების ან რეაბილიტაციის საქმის წარმოების დაწყებისა და შეწყვეტის, ლიკვიდატორის, მეურვის, რეაბილიტაციის მმართველის ან გაკოტრების მმართველის, ასევე სარეგისტრაციო დოკუმენტის ცვლილების შესახებ ინფორმაციის ასახვას მეწარმეთა და არასამეწარმეო (არაკომერციული) იურიდიული პირების რეესტრში.

 4 . მეწარმეთა და არასამეწარმეო (არაკომერციული) იურიდიული პირების რეესტრში წილზე საკუთრების უფლების წინასწარი რეგისტრაცია ხორციელდება „საჯარო რეესტრის შესახებ“ საქართველოს კანონით უძრავ ნივთზე უფლების წინასწარი რეგისტრაციისათვის დადგენილი წესით.

5. მეწარმეთა და არასამეწარმეო (არაკომერციული) იურიდიული პირების რეესტრში ასევე რეგისტრირდება წილზე უფლების შეზღუდვასთან დაკავშირებული ვალდებულებები, გარდა იმ ვალდებულებისა, რომელიც ექვემდებარება საჯარო რეესტრში რეგისტრაციას.

51 . შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოებისა და კომანდიტური საზოგადოების პარტნიორის წილზე საკუთრების უფლება და მასთან დაკავშირებული ვალდებულება წარმოშობილად, შეცვლილად ან შეწყვეტილად ითვლება მისი მეწარმეთა და არასამეწარმეო (არაკომერციული) იურიდიული პირების რეესტრში რეგისტრაციის მომენტიდან.

52 . თუ პირმა საკუთრების უფლების რეგისტრაციასთან ერთად მოითხოვა იმგვარი ცვლილება, რომელზედაც დაინტერესებულ პირს გადაწყვეტილების მიღება შეეძლო, როგორც წილის მესაკუთრეს, გადაწყვეტილება უფლებამოსილი პირის მიერ მიღებულად ითვლება.

6. „გადახდისუუნარობის საქმის წარმოების შესახებ“ საქართველოს კანონით მეწარმეთა და არასამეწარმეო (არაკომერციული) იურიდიული პირების რეესტრში რეგისტრაციისადმი დაქვემდებარებული გადაწყვეტილება არის რეგისტრირებულ მონაცემებში საქართველოს კანონმდებლობით დადგენილი წესით ცვლილების შეტანის საფუძველი. გადახდისუუნარობის საქმის აღძვრის შემთხვევაში „მეწარმეთა შესახებ“ საქართველოს კანონით გათვალისწინებული ლიკვიდაციის პროცესი წყდება.

საქართველოს 2001 წლის 30 მარტის კანონი №835 – სსმ I, №10, 19.04.2001 წ., მუხ.36 

საქართველოს 2001 წლის 19 ივნისის კანონი №938 – სსმ I, №19, 02.07.2001 წ., მუხ.66 

საქართველოს 2002 წლის 20 მარტის კანონი №1341 – სსმ I, №6, 02.04.2002 წ., მუხ.35 

საქართველოს 2005 წლის 24 ივნისის კანონი №1781 - სსმ I, №40, 18.07.2005წ., მუხ.279 

საქართველოს 2006 წლის 25 მაისის კანონი №3139 - სსმ I, №18, 31.05.2006წ., მუხ.133

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

საქართველოს 2009 წლის 3 ნოემბრის კანონი №1974 - სსმ I, №35, 19.11.2009წ., მუხ.262

საქართველოს 2009 წლის 25 დეკემბრის კანონი №2457 - სსმ I, №49, 30.12.2009წ., მუხ.369

საქართველოს 2010 წლის 27 აპრილის კანონი №2979 - სსმ I, №24, 10.05.2010წ., მუხ.145

საქართველოს 2011 წლის 24 ივნისის კანონი №4946 – ვებგვერდი, 13.07.2011წ.

საქართველოს 2012 წლის 25 მაისის კანონი №6324 – ვებგვერდი, 12.06.2012წ.

    მუხლი 52. (ამოღებულია)

საქართველოს 2003 წლის 23 აპრილის კანონი №2097 – სსმ I, №12, 21.05.2003 წ., მუხ.60

საქართველოს 2005 წლის 24 ივნისის კანონი №1781 - სსმ I, №40, 18.07.2005წ., მუხ.279 

საქართველოს 2006 წლის 25 მაისის კანონი №3139 - სსმ I, №18, 31.05.2006წ., მუხ.133

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

საქართველოს 2009 წლის 3 ნოემბრის კანონი №1974 - სსმ I, №35, 19.11.2009წ., მუხ.262

    მუხლი 5 3 . ინფორმაციის გაცემა და გადაწყვეტილების მიღება

მარეგისტრირებელი ორგანო ამ კანონით განსაზღვრულ, მისი კომპეტენციისათვის მიკუთვნებულ საკითხებზე იღებს „საჯარო რეესტრის შესახებ“ საქართველოს კანონით რეგისტრაციისა და ინფორმაციის ხელმისაწვდომობისათვის დადგენილ და ამ კანონის 142  მუხლით გათვალისწინებულ გადაწყვეტილებებს.

საქართველოს 2005 წლის 24 ივნისის კანონი №1781 - სსმ I, №40, 18.07.2005წ., მუხ.279 

საქართველოს 2006 წლის 25 მაისის კანონი №3139 - სსმ I, №18, 31.05.2006წ., მუხ.133 

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

საქართველოს 2009 წლის 3 ნოემბრის კანონი №1974 - სსმ I, №35, 19.11.2009წ., მუხ.262

საქართველოს 2010 წლის 27 აპრილის კანონი №2979 - სსმ I, №24, 10.05.2010წ., მუხ.145

საქართველოს 2011 წლის 24 ივნისის კანონი №4946 – ვებგვერდი, 13.07.2011წ.

    მუხლი 5 4 . ინდივიდუალური მეწარმის რეგისტრაცია

1. ფიზიკური პირი ინდივიდუალურ მეწარმედ რეგისტრაციისათვის/ცვლილების რეგისტრაციისათვის მარეგისტრირებელ ორგანოს წარუდგენს განცხადებას და პირადობის დამადასტურებელ მოწმობას, პირადობის ნეიტრალურ მოწმობას ან ნეიტრალურ სამგზავრო დოკუმენტს . განცხადებაში უნდა მიეთითოს:

ა) განმცხადებლის სახელი;

ბ) ინფორმაცია საწარმოს ადგილსამყოფლის (იურიდიული მისამართის) შესახებ;

გ) განმცხადებლის პირადი ნომერი;

დ) განცხადების შევსების თარიღი;

ე) განმცხადებლის ხელმოწერა;

ვ) ელექტრონული ფოსტის მისამართი და ამ მუხლის „ბ“ ქვეპუნქტით გათვალისწინებული იურიდიული მისამართისგან განსხვავებული მისამართი, რომლებზე მიღებული გზავნილიც ჩაბარებულად ჩაითვლება.

2. უცხო ქვეყნის მოქალაქის საქართველოში ინდივიდუალურ მეწარმედ რეგისტრაციისას მან უნდა წარადგინოს სარეგისტრაციო განცხადება, რომელიც უნდა შეიცავდეს ამ მუხლის პირველი პუნქტით დადგენილის ეკვივალენტურ მონაცემებს.

3. სარეგისტრაციო განცხადების შესავსებად პირს უფლება აქვს, გამოიყენოს მარეგისტრირებელი ორგანოს მიერ გაცემული სარეგისტრაციო განცხადების ფორმა ან მისი ასლი ნებისმიერ მატარებელზე.

საქართველოს 2005 წლის 24 ივნისის კანონი №1781 - სსმ I, №40, 18.07.2005წ., მუხ.279 

საქართველოს 2006 წლის 25 მაისის კანონი №3139 - სსმ I, №18, 31.05.2006წ., მუხ.133 

საქართველოს 2007 წლის 30 მარტის კანონი №4581 - სსმ I, №9, 31.03.2007წ., მუხ.94

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

საქართველოს 2009 წლის 3 ნოემბრის კანონი №1974 - სსმ I, №35, 19.11.2009წ., მუხ.262

საქართველოს 2010 წლის 27 აპრილის კანონი №2979 - სსმ I, №24, 10.05.2010წ., მუხ.145

საქართველოს 2011 წლის 1 ივლისის კანონი №4997 - ვებგვერდი, 15.07.2011წ.

საქართველოს 2011 წლის 28 დეკემბრის კანონი №5667– ვებგვერდი, 30.12.2011წ.

    მუხლი 55. (ამოღებულია)

საქართველოს 2005 წლის 24 ივნისის კანონი №1781 - სსმ I, №40, 18.07.2005წ., მუხ.279 

საქართველოს 2006 წლის 25 მაისის კანონი №3139 - სსმ I, №18, 31.05.2006წ., მუხ.133 

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

საქართველოს 2009 წლის 3 ნოემბრის კანონი №1974 - სსმ I, №35, 19.11.2009წ., მუხ.262

    მუხლი 56. (ამოღებულია)

საქართველოს 2005 წლის 24 ივნისის კანონი №1781 - სსმ I, №40, 18.07.2005წ., მუხ.279 

საქართველოს 2006 წლის 25 მაისის კანონი №3139 - სსმ I, №18, 31.05.2006წ., მუხ.133 

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

საქართველოს 2009 წლის 3 ნოემბრის კანონი №1974 - სსმ I, №35, 19.11.2009წ., მუხ.262

საქართველოს 2010 წლის 27 აპრილის კანონი №2979 - სსმ I, №24, 10.05.2010წ., მუხ.145

    მუხლი 57. საწარმოს რედომიცილება

1. შესაძლებელია უცხო ქვეყნის საწარმოს რეგისტრაციის საქართველოში გადმოტანა (რედომიცილება) საწარმოს საქმიანობის უწყვეტობის დაურღვევლად.

2. საქართველოში რედომიცილებული საწარმო შეიძლება დარეგისტრირდეს მხოლოდ საქართველოს კანონმდებლობით გათვალისწინებული სამართლებრივი ფორმით.

3. საქართველოში რეგისტრირებულ საწარმოს უფლება აქვს, გადაიტანოს რეგისტრაცია უცხო ქვეყანაში საწარმოს საქმიანობის უწყვეტობის დაურღვევლად, შემდეგი პირობების არსებობისას:

ა) ამ ქვეყანასთან დადებული საერთაშორისო ხელშეკრულებით არ არის აკრძალული საწარმოს რედომიცილება;

ბ) საწარმოს წინააღმდეგ საქართველოში არ მიმდინარეობს სასამართლო დავა ან გადახდისუუნარობის საქმის წარმოება ან სისხლის სამართლის საქმის წარმოება;

გ) საწარმოს რედომიცილების დროისათვის საქართველოს საგადასახადო ორგანოების მიმართ არ გააჩნია საგადასახადო დავალიანება.

4. საქართველოში რეგისტრირებული საწარმოს რედომიცილება არის საწარმოს რეორგანიზაციის ტოლფასი და მასზე ვრცელდება ამ კანონით გათვალისწინებული, საწარმოს რეორგანიზაციის მარეგულირებელი ნორმები.

5. უცხო ქვეყნის საწარმოს საქართველოში რედომიცილებისა და საქართველოში რეგისტრირებული საწარმოს უცხო ქვეყანაში რედომიცილების წესი და პირობები განისაზღვრება საქართველოს მთავრობის დადგენილებით.

საქართველოს 2005 წლის 24 ივნისის კანონი №1781 - სსმ I, №40, 18.07.2005წ., მუხ.279 

საქართველოს 2006 წლის 25 მაისის კანონი №3139 - სსმ I, №18, 31.05.2006წ., მუხ.133 

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

    მუხლი 58. ერთი პირის სამეწარმეო საზოგადოება 

1. შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოება ან სააქციო საზოგადოება შეიძლება დააფუძნოს ერთმა პირმა.

2. შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოების ან სააქციო საზოგადოების რეგისტრაციის შემდეგ ყველა წილის/აქციის ერთი პარტნიორის საკუთრებაში გადასვლის შემთხვევაში ეს საზოგადოება ხდება ერთი პირის სამეწარმეო საზოგადოება. ამის შესახებ ინფორმაცია და პარტნიორის საიდენტიფიკაციო მონაცემები შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოების შემთხვევაში უნდა აისახოს მეწარმეთა და არასამეწარმეო (არაკომერციული) იურიდიული პირების რეესტრში, ხოლო სააქციო საზოგადოების შემთხვევაში – აქციათა რეესტრში და საჯაროდ ხელმისაწვდომი უნდა იყოს.

3. თუ სამეწარმეო საზოგადოებას ერთადერთი პარტნიორი ჰყავს, საერთო კრების უფლებამოსილებას ის ახორციელებს. ამგვარი უფლებამოსილების ფარგლებში მიღებული გადაწყვეტილება წერილობით ფორმდება.

4. სამეწარმეო საზოგადოებასა და მის ერთადერთ პარტნიორს შორის ხელშეკრულება უნდა დაიდოს წერილობით, გარდა იმ შემთხვევისა, როდესაც ხელშეკრულება ჩვეულებრივი საქმიანობის ფარგლებში იდება.

საქართველოს 2017 წლის 30  ივნისის   კანონი №1199 - ვებგვერდი, 13.07.2017წ.

    მუხლი 6. საფირმო სახელწოდება (ფირმა)

1. საფირმო სახელწოდება, ანუ ფირმა არის სახელი, რომლითაც საქმიანობს მეწარმე სუბიექტი.

2. ინდივიდუალური მეწარმე საქმიან ურთიერთობებში გამოდის საკუთარი სახელით. დამატებები დაიშვება ამ მუხლის მე-5 პუნქტით გათვალისწინებული პირობების დაცვით.

3. სოლიდარული პასუხისმგებლობის საზოგადოების საფირმო სახელწოდება უნდა შეიცავდეს სულ ცოტა ერთი პარტნიორის სახელს „სპს“-ის დამატებით. კომანდიტური საზოგადოების საფირმო სახელწოდება უნდა შეიცავდეს სულ ცოტა ერთი სრული პარტნიორის სახელს „კს“-ის დამატებით. თუ სპს-ში ან კს-ში გაერთიანებული არიან მხოლოდ იურიდიული პირები, მისი სახელწოდება უნდა შეიცავდეს ერთ-ერთი მათგანის საფირმო სახელწოდებას ამ მუხლში აღნიშნული შესაბამისი დამატებით.

 4. პარტნიორის სახელის გამოყენების შესაძლებლობის გარდა, შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოებას, სააქციო საზოგადოებას, კოოპერატივს შეუძლია საფირმო სახელწოდება შეარჩიოს თავისი საქმიანობის საგნის მიხედვით, ან შეიძლება ეს სახელწოდება იყოს ფანტაზიის ნაყოფი. საფირმო სახელწოდება უნდა შეიცავდეს: სააქციო საზოგადოების შემთხვევაში – დამატებას „სააქციო საზოგადოება“ ან „სს“; შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოების შემთხვევაში – დამატებას „შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოება“ ან „შპს“; კოოპერატივის შემთხვევაში – დამატებას „რეგისტრირებული კოოპერატივი“ ან „რკ“.

5. დაუშვებელია საფირმო სახელწოდებაში ისეთი გრაფიკული სიმბოლოების გამოყენება, რომელთაც არ აქვთ ენობრივი ნორმებით დადგენილი ბგერითი ან სიტყვიერი შესატყვისი. საფირმო სახელწოდებას არ უნდა ერთოდეს რაიმე ისეთი დამატება, რომელმაც შეიძლება შეცდომაში შეიყვანოს მესამე პირი ან/და გამოიწვიოს შეცდომა ან/და გაუგებრობა მეწარმე სუბიექტის ფორმისა თუ საქმიანობის მოცულობის ან/და პარტნიორთა ურთიერთობის გამო.

საქართველოს 1999 წლის 19 თებერვლის კანონი №1805 – სსმ I, №6(13), 04.03.1999 წ., მუხ.23 

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

საქართველოს 2009 წლის 3 ნოემბრის კანონი №1974 - სსმ I, №35, 19.11.2009წ., მუხ.262

საქართველოს 2011 წლის 24 ივნისის კანონი №4946 – ვებგვერდი, 13.07.2011წ.

საქართველოს 2012 წლის 25 მაისის კანონი №6324 – ვებგვერდი, 12.06.2012წ.

    მუხლი 7. მეწარმეთა და არასამეწარმეო (არაკომერციული) იურიდიული პირების რეესტრის საჯაროობა

 1. მეწარმეთა და არასამეწარმეო (არაკომერციული) იურიდიული პირების რეესტრში აღრიცხული მონაცემები საჯაროა. ნებისმიერ პირს შეუძლია გაეცნოს მეწარმეთა და არასამეწარმეო (არაკომერციული) იურიდიული პირების რეესტრის მონაცემებს და მარეგისტრირებელი ორგანოდან მიიღოს ამ რეესტრიდან ამონაწერი. მეწარმეთა და არასამეწარმეო (არაკომერციული) იურიდიული პირების რეესტრიდან ამონაწერი გაიცემა საქართველოს მთავრობის დადგენილებით ამონაწერის მომზადებისათვის დადგენილ ვადაში და განსაზღვრული საფასურის გადახდის შემთხვევაში. ამონაწერი მზადდება მეწარმეთა და არასამეწარმეო (არაკომერციული) იურიდიული პირების რეესტრის, საჯარო-სამართლებრივი შეზღუდვის, საგადასახადო გირავნობის/იპოთეკის, მოძრავ ნივთებსა და არამატერიალურ ქონებრივ სიკეთეზე უფლებათა და მოვალეთა რეესტრების მონაცემთა ერთიანი ბანკის საფუძველზე და ასახავს მისი მომზადების მომენტისათვის რეგისტრირებული სუბიექტის, საჯარო-სამართლებრივი შეზღუდვის, საგადასახადო გირავნობის/იპოთეკის, მოძრავ ნივთებსა და არამატერიალურ ქონებრივ სიკეთეზე უფლებათა და მოვალეთა რეესტრებში რეგისტრირებული შეზღუდვების შესახებ ძალაში მყოფ მონაცემებს. შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოებისა და კომანდიტური საზოგადოების შემთხვევაში ამონაწერი ასევე უნდა შეიცავდეს ინფორმაციას პარტნიორთა წილებზე, მოძრავ ნივთებსა და არამატერიალურ ქონებრივ სიკეთეზე უფლებათა რეესტრში რეგისტრირებულ მონაცემებს.

2. მეწარმეთა და არასამეწარმეო (არაკომერციული) იურიდიული პირების რეესტრში არსებული მონაცემების საფუძვლად გამოყენებული სარეგისტრაციო დოკუმენტაციის ელექტრონული ასლები განთავსებულია საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს შესაბამის ვებგვერდზე და ხელმისაწვდომია ნებისმიერი დაინტერესებული პირისთვის, საფასურის გადახდის გარეშე.

3. რეგისტრირებული მონაცემების მიმართ მოქმედებს უტყუარობისა და სისრულის პრეზუმფცია, გარდა იმ შემთხვევისა, თუ დაინტერესებული პირისთვის წინასწარ იყო ცნობილი ამ მონაცემების უზუსტობა.

4. თუ მეწარმეთა და არასამეწარმეო (არაკომერციული) იურიდიული პირების რეესტრში არ არის დაცული ინფორმაცია ხელმძღვანელობითი/წარმომადგენლობითი უფლებამოსილების მქონე პირისა (პირებისა) და რეგისტრირებული პარტნიორის/დამფუძნებლის საიდენტიფიკაციო მონაცემების/რეკვიზიტების შესახებ, სააგენტო მიმართავს უფლებამოსილ პირს/ორგანოს ამ პირთა იდენტიფიცირების მიზნით. თუ უფლებამოსილი პირი/ორგანო ასევე ვერ ახორციელებს ამ პირთა იდენტიფიცირებას, მარეგისტრირებელი ორგანო ამონაწერს ამზადებს მხოლოდ ამ მუხლის პირველი პუნქტით განსაზღვრულ რეესტრებში დაცულ მონაცემებზე დაყრდნობით. ასეთ შემთხვევაში ამონაწერში ასევე აისახება ინფორმაცია ხელმძღვანელობითი/წარმომადგენლობითი უფლებამოსილების მქონე პირისა (პირებისა) და რეგისტრირებული პარტნიორის/დამფუძნებლის იდენტიფიცირების შეუძლებლობის შესახებ.

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

საქართველოს 2009 წლის 3 ნოემბრის კანონი №1974 - სსმ I, №35, 19.11.2009წ., მუხ.262

საქართველოს 2009 წლის 25 დეკემბრის კანონი №2457 - სსმ I, №49, 30.12.2009წ., მუხ.369

საქართველოს 2010 წლის 27 აპრილის კანონი №2979 - სსმ I, №24, 10.05.2010წ., მუხ.145

საქართველოს 2011 წლის 24 ივნისის კანონი №4946 – ვებგვერდი, 13.07.2011წ.

საქართველოს 2012 წლის 25 მაისის კანონი №6324 – ვებგვერდი, 12.06.2012წ. 

    მუხლი 8. მოგების განაწილება

1. შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოებასა და სააქციო საზოგადოებაში შესაბამისად პარტნიორთა საერთო კრების ან აქციონერთა საერთო კრების გადაწყვეტილებით შეიძლება დადგინდეს წლიური მოგებისა და შუალედური მოგების დივიდენდების სახით განაწილება.

2. შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოებასა და სააქციო საზოგადოებაში დივიდენდი უნდა გაიცეს წესდებით გათვალისწინებულ ვადაში, მაგრამ არაუგვიანეს მოგების განაწილების შესახებ შესაბამისი გადაწყვეტილების მიღებიდან 9 თვისა.

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33 

საქართველოს 2016 წლის 19  თებერვლის კანონი 4791 - ვებგვერდი, 07.03.2016წ.

     მუხლი 9. ხელმძღვანელობა და წარმომადგენლობა

1. ხელმძღვანელობის უფლება აქვთ: სოლიდარული პასუხისმგებლობის საზოგადოებაში – ყველა პარტნიორს, კომანდიტურ საზოგადოებაში – სრულ პარტნიორებს (კომპლემენტარებს), კომპლემენტარი იურიდიული პირის შემთხვევაში – მის მიერ დანიშნულ ფიზიკურ პირს, შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოებაში, სააქციო საზოგადოებასა და კოოპერატივში – დირექტორებს, თუ წესდებით (პარტნიორთა შეთანხმებით) სხვა რამ არ არის გათვალისწინებული.

2. ხელმძღვანელობის უფლებამოსილება გულისხმობს უფლებამოსილების ფარგლებში საწარმოს სახელით გადაწყვეტილებების მიღებას, ხოლო წარმომადგენლობითი უფლებამოსილება გულისხმობს საწარმოს სახელით გამოსვლას მესამე პირებთან ურთიერთობაში.

3. ხელმძღვანელობის უფლებამოსილება გულისხმობს წარმომადგენლობით უფლებამოსილებასაც, თუ პარტნიორთა შეთანხმებით (წესდებით) სხვა რამ არ არის გათვალისწინებული.

4. თუ ხელშეკრულების დადებისას კონტრაგენტისათვის ცნობილი იყო მეწარმე სუბიექტის ხელმძღვანელობის უფლებამოსილების შეზღუდვის შესახებ, წარმოდგენილ მეწარმე სუბიექტს შეუძლია განაცხადოს გარიგების ბათილობის თაობაზე. იგივე წესი გამოიყენება, თუ წარმომადგენლობითი უფლებამოსილების მქონე პირი და კონტრაგენტი განზრახ მოქმედებენ ერთად, რათა ზიანი მიადგეს იმ მეწარმე სუბიექტს, რომელიც წარმოდგენილია წარმომადგენლით.

5. ამ მუხლის პირველ პუნქტში დასახელებულ პირებს არა აქვთ უფლება, პარტნიორების თანხმობის გარეშე განახორციელონ იგივე საქმიანობა, რომელსაც ეწევა საზოგადოება, ან მონაწილეობა მიიღონ, როგორც მსგავსი ტიპის სხვა საზოგადოებაში პერსონალურად პასუხისმგებელმა პარტნიორმა ან დირექტორმა, თუ წესდებით სხვა რამ არ არის განსაზღვრული (ინტერესთა კონფლიქტი). სოლიდარული პასუხისმგებლობის საზოგადოებებსა და კომანდიტურ საზოგადოებებში ამ თანხმობის გაცემა შეუძლია პარტნიორთა კრებას, ხოლო შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოებებში, სააქციო საზოგადოებებსა და კოოპერატივებში – იმ ორგანოს, რომელიც ნიშნავს (ირჩევს) დირექტორებს. ასეთი საქმიანობის განხორციელებაზე თანხმობა მიცემულად ჩაითვლება, თუ საზოგადოების ხელმძღვანელად დანიშვნისას პარტნიორებისათვის ცნობილი იყო, რომ საზოგადოების ხელმძღვანელი ეწევა ასეთ საქმიანობას და ამ საქმიანობის შეწყვეტა მისთვის აშკარად არ მოუთხოვიათ.

თუ ამ მუხლის პირველ პუნქტში დასახელებული პირების მიერ ინტერესთა კონფლიქტის წესების დარღვევისას საზოგადოებას მიადგა ზიანი, დამრღვევი ვალდებულია დათმოს ამ საზოგადოებიდან გასამრჯელოს მიღების მოთხოვნის უფლება და აანაზღაუროს ზიანი. ამ პირების მიერ საზოგადოებისათვის მიყენებული ზიანის ანაზღაურების მოთხოვნის უფლება აქვს სააქციო საზოგადოებაში აქციათა 5%-ის მფლობელ აქციონერს ან აქციონერთა ჯგუფს, ხოლო ყველა დანარჩენ საზოგადოებაში – თითოეულ პარტნიორს.

6. ამ მუხლის პირველ პუნქტში მითითებული პირები და სამეთვალყურეო საბჭოს წევრები საზოგადოების საქმეებს უნდა გაუძღვნენ კეთილსინდისიერად; კერძოდ, ზრუნავდნენ ისე, როგორც ზრუნავს ანალოგიურ თანამდებობაზე და ანალოგიურ პირობებში მყოფი ჩვეულებრივი, საღად მოაზროვნე პირი, და მოქმედებდნენ იმ რწმენით, რომ მათი ეს მოქმედება ყველაზე ხელსაყრელია საზოგადოებისათვის. თუ ისინი არ შეასრულებენ ამ მოვალეობას, საზოგადოების წინაშე წარმოშობილი ზიანისთვის პასუხს აგებენ სოლიდარულად, მთელი თავისი ქონებით, პირდაპირ და უშუალოდ. საზოგადოების უარი რეგრესული ანაზღაურების მოთხოვნებზე ან საზოგადოების კომპრომისი ბათილია, თუ ანაზღაურება აუცილებელია საზოგადოების კრედიტორთა დასაკმაყოფილებლად. თუ ანაზღაურება აუცილებელია, საზოგადოების ხელმძღვანელების ვალდებულება არ წყდება იმის გამო, რომ ისინი მოქმედებდნენ პარტნიორთა გადაწყვეტილებების შესასრულებლად.

ამ მუხლის პირველ პუნქტში მითითებულ პირებსა და სამეთვალყურეო საბჭოს წევრებს, ასეთის არსებობისას, პარტნიორთა კრების წინასწარი თანხმობის გარეშე უფლება არა აქვთ, პირადი სარგებლის მიღების მიზნით გამოიყენონ საზოგადოების საქმიანობასთან დაკავშირებული ინფორმაცია, რომელიც მათთვის ცნობილი გახდა თავიანთი მოვალეობების შესრულების ან თანამდებობრივი მდგომარეობის გამო.

ამ მუხლის პირველ პუნქტში მითითებულ პირებთან და სამეთვალყურეო საბჭოს წევრებთან დადებული ხელშეკრულებით შეიძლება აღნიშნული ვალდებულება ძალაში დარჩეს ამ პირთა თანამდებობიდან წასვლის შემდეგ, მაგრამ არა უმეტეს 3 წლის ვადით. შესაძლებელია ამ ვალდებულებისათვის გათვალისწინებულ იქნეს კომპენსაცია, რომლის ოდენობა და გადახდის წესი განისაზღვრება ამ ხელშეკრულებით.

7. ხელმძღვანელობაზე/წარმომადგენლობაზე უფლებამოსილ პირთან (პირებთან), ასევე სამეთვალყურეო საბჭოსა და საწარმოს სხვა ორგანოების წევრებთან ურთიერთობები რეგულირდება ამ კანონით, საზოგადოების წესდებითა და მათთან დადებული ხელშეკრულებებით.

71 . ხელმძღვანელობაზე/წარმომადგენლობაზე უფლებამოსილი პირის რეგისტრაცია წყდება, თუ:

ა) მარეგისტრირებელ ორგანოს წარედგინა უფლებამოსილი პირის განცხადება რეგისტრირებული პირის გათავისუფლების თაობაზე;

ბ) მარეგისტრირებელ ორგანოს წარედგინა რეგისტრირებული პირის განცხადება რეგისტრაციის შეწყვეტის მოთხოვნის თაობაზე;

გ) რეგისტრირებული პირი გარდაცვლილია, სასამართლოს მიერ აღიარებულია შეზღუდულქმედუნარიანად ან უგზო-უკვლოდ დაკარგულად ან გამოცხადებულია გარდაცვლილად, მას საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 1293-ე მუხლის მე-4 ნაწილის საფუძველზე მხარდაჭერა აქვს დანიშნული.

72 . ამ მუხლის 71   პუნქტის „ა“ და „ბ“ ქვეპუნქტებით გათვალისწინებულ შემთხვევებში მხარეები ვალდებული არიან მარეგისტრირებელი ორგანოსათვის რეგისტრირებული პირის უფლებამოსილების შეწყვეტის შესახებ განცხადების წარდგენამდე გააგზავნონ შეტობინება საქართველოს შრომის კოდექსის 38-ე მუხლით დადგენილი წესით. ამ წესის დაცვის გარეშე რეგისტრაციის შეწყვეტის შემთხვევაში მიყენებული ზიანისათვის პასუხისმგებლობა განისაზღვრება საქართველოს კანონმდებლობით.

8. იმ საზოგადოებაში, რომელშიც სახელმწიფო ფლობს ხმათა საერთო რაოდენობის 50%-ზე მეტს, საქართველოს მთავრობის გადაწყვეტილებით შეიძლება შეიქმნას სამეთვალყურეო საბჭო. ამ შემთხვევაში სამეთვალყურეო საბჭოში სახელმწიფოს წარმომადგენელი შესაძლებელია იყოს საჯარო მოსამსახურე, თუ მას კონკრეტულ საწარმოსთან ინტერესთა კონფლიქტი არ აქვს. სამეთვალყურეო საბჭოს წევრები, რომლებიც იმავდროულად საჯარო მოსამსახურეები არიან, მათთვის დაკისრებულ მოვალეობებს სათანადო ანაზღაურების გარეშე ასრულებენ და მათი საქმიანობა არ ჩაითვლება საჯარო დაწესებულებაში ინტერესთა შეუთავსებლობად.

9. თუ საწარმო გადახდისუუნაროა ან გადახდისუუნარობის საშიშროების წინაშე დგას, ამ მუხლის პირველ პუნქტში დასახელებულმა პირებმა ბრალეული გაჭიანურების გარეშე, მაგრამ საწარმოს გადახდისუუნარობის დადგომის მომენტიდან არა უგვიანეს 3 კვირისა, უნდა განაცხადონ ამის თაობაზე „გადახდისუუნარობის საქმის წარმოების შესახებ“ საქართველოს კანონით დადგენილი წესით. გადახდისუუნარობის თაობაზე განცხადება ბრალეულ გაჭიანურებად არ მიიჩნევა, თუ ზემოხსენებული პირები ამ განცხადებას ამ მუხლის მე-6 პუნქტით გათვალისწინებული კეთილსინდისიერებით ეპყრობიან. 

საქართველოს 1999 წლის 9 ივნისის კანონი №2073 – სსმ I, №24(31), 26.06.1999 წ., მუხ.110

საქართველოს 2005 წლის 24 ივნისის კანონი №1781 - სსმ I, №40, 18.07.2005წ., მუხ.279 

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

საქართველოს 2009 წლის 3 ნოემბრის კანონი №1974 - სსმ I, №35, 19.11.2009წ., მუხ.262

საქართველოს 2010 წლის 27 აპრილის კანონი №2979 - სსმ I, №24, 10.05.2010წ., მუხ.145

საქართველოს 2011 წლის 24 ივნისის კანონი №4946 – ვებგვერდი, 13.07.2011წ.

საქართველოს საკონსტიტუციო სასამართლოს 2014 წლის 29 იანვრის გადაწყვეტილება №1/1/543 – ვებგვერდი, 14.02.2014წ.

საქართველოს 2015 წლის 20 მარტის კანონი №3395  - ვებგვერდი,  31.03.2015წ.

    მუხლი 91. პარტნიორთა საერთო კრება

1. თუ ამ კანონით ან საწარმოს წესდებით სხვა რამ არ არის განსაზღვრული, პარტნიორთა საერთო კრების მოწვევის, ჩატარების წესი და მისი კომპეტენცია განისაზღვრება ამ მუხლით დადგენილი წესების მიხედვით.

2. პარტნიორთა საერთო კრება ტარდება წელიწადში ერთხელ მაინც. საწარმოს ყოველ პარტნიორს, შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოების შემთხვევაში – დირექტორსაც, შეუძლია ერთი კვირის ვადაში მოიწვიოს პარტნიორთა საერთო კრება ყველა პარტნიორისათვის დაზღვეული წერილის გაგზავნით ან კომუნიკაციის სხვა საშუალებით, რომელიც იძლევა ადრესატის მიერ ინფორმაციის მიღების დადასტურების საშუალებას. წერილი უნდა შეიცავდეს დღის წესრიგის პროექტს. მოწვევის მიღებიდან 3 დღის ვადაში პარტნიორებს შეუძლიათ დღის წესრიგში დამატებათა შეტანა. კრება გადაწყვეტილებაუნარიანია, თუ მას ესწრება (ესწრებიან) ხმების უმრავლესობის მქონე პარტნიორი (პარტნიორები). კრება გადაწყვეტილებებს იღებს დამსწრეთა ხმების უმრავლესობით. თუ კრება არ არის გადაწყვეტილებაუნარიანი, მაშინ კრების მომწვევს შეუძლია იმავე წესითა და იმავე დღის წესრიგით ხელახლა მოიწვიოს კრება. მეორე კრება გადაწყვეტილებაუნარიანია მაშინაც კი, თუ მასზე არ გამოცხადდება (გამოცხადდებიან) ხმების უმრავლესობის მქონე პარტნიორი (პარტნიორები).

3. პარტნიორთა კრების მონაწილენი თავიანთი შემადგენლობიდან ხმების უბრალო უმრავლესობით ირჩევენ თავმჯდომარეს. პარტნიორთა კრების გადაწყვეტილების მიღებისთანავე თავმჯდომარე ადგენს და ხელს აწერს ოქმს.

4. თუ გადაწყვეტილება შეეხება საზოგადოებასა და ერთ-ერთ პარტნიორს შორის დავას, მაშინ ამ პარტნიორს ხმის უფლება არა აქვს.

5. პარტნიორთა კრება იღებს გადაწყვეტილებებს შემდეგ საკითხებზე:

ა) წარმოების სახეებისა და სამეურნეო საქმიანობის დაწყება და მათი შეწყვეტა;

ბ) საწარმოს სარეგისტრაციო განცხადების მონაცემებსა და წესდებაში ცვლილებების მიღება;

გ) ფილიალების შექმნა და ლიკვიდაცია;

დ) ინვესტიციების შესახებ, რომელთა ღირებულება ცალკე ან მთლიანად ერთ სამეურნეო წელიწადში აღემატება საზოგადოების აქტივების ღირებულების 50%-ს;

ე) ვალდებულებათა აღება, რომლებიც ცალკე ან მთლიანად აღემატება საზოგადოების აქტივების ღირებულების 50%-ს;

ვ) ვალდებულებათა უზრუნველყოფა, რომლებიც არ მიეკუთვნებიან ჩვეულებრივ საწარმოო საქმიანობას და რომელთა ღირებულება აღემატება საზოგადოების აქტივების ღირებულების 50%-ს;

ზ) პროკურის გაცემა და გაუქმება;

თ) წლიური შედეგების დამტკიცება;

ი) აუდიტორის არჩევა;

კ) საწარმოს რეორგანიზაცია და ლიკვიდაცია.

6. შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოებაში, ამ მუხლის მე-5 პუნქტით განსაზღვრული საკითხების გარდა, კრება იღებს გადაწყვეტილებებს შემდეგ საკითხებზე:

ა) ხელმძღვანელ პირთათვის მოგებასა და საერთო შემოსავალში მონაწილეობისა და პენსიის მიცემის პრინციპების განსაზღვრა;

ბ) იმ დამატებითი უფლებების გამოყენება, რომლებიც საზოგადოებას დაფუძნებიდან ან საზოგადოების მართვიდან გამომდინარე აქვს დირექტორის ან/და პარტნიორის მიმართ, ასევე საზოგადოების წარმომადგენლობა იმ პროცესებში, რომლებსაც იგი დირექტორების წინააღმდეგ წარმართავს;

გ) შენატანების მოთხოვნა;

დ) დამატებითი შენატანების უკან დაბრუნება;

ე) დირექტორების დანიშვნა და გამოწვევა, მათთან ხელშეკრულებების დადება და შეწყვეტა, აგრეთვე მათი ანგარიშების დამტკიცება;

ვ) სამეთვალყურეო საბჭოს შექმნის შესახებ გადაწყვეტილების მიღება;

ზ) ახალი/დამატებითი შენატანების გზით საწარმოს კაპიტალის გაზრდის შესახებ გადაწყვეტილების მიღება.

7. ყველა გადაწყვეტილება, რომელთა მნიშვნელობა სცილდება საზოგადოების ჩვეულებრივ საქმიანობას, მოითხოვს ყველა პარტნიორის მონაწილეობით ჩატარებული კრების გადაწყვეტილებას.

8. კრების მოწვევა არ არის აუცილებელი, როცა ყველა პარტნიორი წერილობით დაეთანხმება განსახილველ საკითხს. წერილობითი თანხმობა კრების ოქმის ტოლფასია და ითვლება კრების გადაწყვეტილებად.

9. საზოგადოების წესდება შეიძლება ითვალისწინებდეს გადაწყვეტილების მიღებას კრების მონაწილეთა ხმების უმრავლესობით, თუ ეს კანონი არ განსაზღვრავს გადაწყვეტილების მიღებას ერთხმად და თუ ამ გადაწყვეტილების შინაარსი არ ქმნის არათანაბარ მდგომარეობას რომელიმე პარტნიორისათვის ანდა არ ხელყოფს პარტნიორის არსებით ინტერესებს.

10. პარტნიორთა საერთო კრებაზე სპს-ის თითოეულ პარტნიორსა და კს-ის თითოეულ სრულ პარტნიორს (კომპლემენტარს) აქვს თითო ხმა. კს-ის შეზღუდულ პარტნიორს (კომანდიტს) ხმის უფლება არ აქვს. შპს-ის პარტნიორთა ხმები განისაზღვრება მათი წილების პროპორციულად.

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

საქართველოს 2011 წლის 24 ივნისის კანონი №4946 – ვებგვერდი, 13.07.2011წ.

     მუხლი 10. გენერალური სავაჭრო მინდობილობა (პროკურა) და იურიდიულ მოქმედებათა განხორციელების უფლებამოსილება

1. ამ კანონის მე-9 მუხლის პირველ პუნქტში დასახელებულ პირებსა და ინდივიდუალურ მეწარმეს შეუძლიათ წერილობით მისცენ მინდობილობა ამა თუ იმ პირს. მინდობილობა შეიძლება ორ ან რამდენიმე პირს ერთობლივად მიეცეს და განისაზღვროს, რომ ისინი – ორივე ან ყველა ერთად წარმოადგენენ საწარმოს (საერთო მინდობილობა).

2. წარმომადგენლობითი უფლებამოსილება იურიდიულ მოქმედებათა განხორციელებისას უნდა შეესაბამებოდეს მინდობილობის შინაარსს. მინდობილობის შეწყვეტისათვის აუცილებელია მისი გაუქმება ან ძალადაკარგულად აღიარება. ძალადაკარგულად აღიარება უნდა გამოქვეყნდეს საერთო-სახელმწიფოებრივი მნიშვნელობის ბეჭდვით ორგანოში.

3. გენერალური სავაჭრო მინდობილობის მფლობელი პირი (პროკურისტი) რეგისტრირდება მეწარმეთა და არასამეწარმეო (არაკომერციული) იურიდიული პირების რეესტრში. პროკურა იძლევა უფლებამოსილებას, სასამართლოში და სხვა ურთიერთობებში განხორციელდეს ყველა საქმიანობა და სამართლებრივი მოქმედება, რომელიც დაკავშირებულია საწარმოს ფუნქციონირებასთან. მიწის ნაკვეთის გასხვისების ან ვალდებულებებით დატვირთვის უფლებამოსილება პროკურისტს აქვს მხოლოდ მაშინ, როცა მას ეს უფლებამოსილება სპეციალურად მიეცემა. პროკურის მოცულობის შეზღუდვა ბათილია მესამე პირისათვის. ეს წესი შეეხება, კერძოდ, შეზღუდვას, რომ პროკურა გამოყენებულ იქნეს მხოლოდ განსაზღვრული გარიგებებისა და გარიგებათა განსაზღვრული სახეებისათვის, ან მხოლოდ გარკვეულ გარემოებათა არსებობისას, ან განსაზღვრული დროისათვის, ანდა ცალკეულ ადგილში. პროკურის შემოფარგვლას ერთი ან რამდენიმე ფილიალით მხოლოდ მაშინ აქვს ძალა მესამე პირისათვის, თუ ფილიალები იმართება სხვადასხვა საფირმო სახელწოდებით. ამ წესის თანახმად, საფირმო სახელწოდებათა განსხვავებულობა იმითაც გამოისახება, რომ „ფილიალს“ დაერთვება დამატება, რომელშიც აღინიშნება ფილიალის საფირმო სახელწოდება.

4. პროკურისტი და სავაჭრო წარმომადგენელი ხელმოწერისას საფირმო სახელწოდებას დაურთავენ თავიანთ სახელსა და გვარს და პროკურის და სავაჭრო მინდობილობის აღმნიშვნელ დამატებას.

5. პროკურა და სავაჭრო მინდობილობა შეიძლება ნებისმიერ დროს გაუქმდეს ხელშეკრულებით გათვალისწინებული ზიანის ანაზღაურების უფლების ხელყოფის გარეშე.

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

საქართველოს 2009 წლის 3 ნოემბრის კანონი №1974 - სსმ I, №35, 19.11.2009წ., მუხ.262

    მუხლი 11. სავაჭრო წარმომადგენელი, დამოუკიდებელი მოვაჭრე და კომისიონერი

საწარმოს ურთიერთობები სავაჭრო წარმომადგენელთან, დამოუკიდებელ მოვაჭრესთან და კომისიონერთან რეგულირდება მათთან დადებული ხელშეკრულებით.

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

    მუხლი 12. (ამოღებულია)

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

   მუხლი 13. ბუღალტრული აღრიცხვა, ანგარიშგება და აუდიტი 

1. ბუღალტრული აღრიცხვა, ანგარიშგების მომზადება და წარდგენა ხდება და აუდიტი ხორციელდება „ბუღალტრული აღრიცხვის, ანგარიშგებისა და აუდიტის შესახებ“ საქართველოს კანონის შესაბამისად.

2. „ბუღალტრული აღრიცხვის, ანგარიშგებისა და აუდიტის შესახებ“ საქართველოს კანონით განსაზღვრული საზოგადოებრივი დაინტერესების პირი (შემდგომ − სდპ), პირველი და მეორე კატეგორიების საწარმოები ვალდებული არიან, ყოველწლიურად უზრუნველყონ საკუთარი ფინანსური ანგარიშგების/კონსოლიდირებული ანგარიშგების აუდიტის განხორციელება „ბუღალტრული აღრიცხვის, ანგარიშგებისა და აუდიტის შესახებ“ საქართველოს კანონის შესაბამისად.

3. აუდიტის განხორციელებაში მეწარმე სუბიექტის აქციონერების/პარტნიორების, მმართველობითი ორგანოს და სამეთვალყურეო საბჭოს წევრების ჩარევამ საფრთხე არ უნდა შეუქმნას აუდიტორის დამოუკიდებლობასა და ობიექტურობას.

4. მეწარმე სუბიექტის მმართველობის ორგანოს და სამეთვალყურეო საბჭოს წევრები ერთობლივად არიან პასუხისმგებელი „ბუღალტრული აღრიცხვის, ანგარიშგებისა და აუდიტის შესახებ“ საქართველოს კანონის შესაბამისად ანგარიშგებების მომზადებისა და წარდგენისათვის.

საქართველოს 1996 წლის 13 დეკემბრის კანონი №535 – პარლამენტის უწყებანი, №1-2, 22.01.1997 წ., გვ.9 

საქართველოს 1998 წლის 26 ივნისის კანონი №1510 – პარლამენტის უწყებანი, №25-26, 15.07.1998 წ., გვ.36

საქართველოს 2005 წლის 24 ივნისის კანონი №1781 - სსმ I, №40, 18.07.2005წ., მუხ.279 

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

საქართველოს 2009 წლის 24 სექტემბრის კანონი №1684 - სსმ I, №29, 12.10.2009წ., მუხ.167

საქართველოს 2015 წლის 3  სექტემბრის კანონი  №4190  - ვებგვერდი, 10.09.2015წ.

საქართველოს 2016 წლის 8  ივნისის კანონი  5388  - ვებგვერდი, 24.06.2016წ.  

    მუხლი 131. აუდიტის კომიტეტი 

1. სდპ-ის სამეთვალყურეო საბჭოში იქმნება აუდიტის კომიტეტი. აუდიტის კომიტეტი არის სამეთვალყურეო საბჭოს ქვეკომიტეტი და დაკომპლექტებულია მხოლოდ სამეთვალყურეო საბჭოს წევრებისგან. აუდიტის კომიტეტის ერთი წევრი მაინც უნდა იყოს დამოუკიდებელი პირი. იმ სდპ-ში, რომელშიც სამეთვალყურეო საბჭო არ არის, იქმნება დამოუკიდებელი აუდიტის კომიტეტი, რომლის წევრები არიან საერთო კრების მიერ განსაზღვრული ვადით არჩეული დამოუკიდებელი პირები.

2. ამ მუხლის პირველი პუნქტის მიზნებისათვის დამოუკიდებელ პირად მიიჩნევა პირი, რომელიც სამართლებრივად ან/და ეკონომიკურად დაკავშირებული არ არის საწარმოსთან, მათ შორის, არ ფლობს ამ საწარმოს აქციებს/წილებს და არ იღებს აღნიშნული საწარმოდან ანაზღაურებას ან სხვა ეკონომიკურ სარგებელს, გარდა სამეთვალყურეო საბჭოს წევრობისთვის ან/და აუდიტის კომიტეტის წევრობისთვის დადგენილი ანაზღაურებისა.

3. აუდიტის კომიტეტის წევრი არ შეიძლება იყოს სამეთვალყურეო საბჭოს ის წევრი, რომელიც დირექტორის უფლებამოსილებას ახორციელებს.

4. აუდიტის კომიტეტის წევრი უნდა იყოს საწარმოს საქმიანობის სფეროში კომპეტენტური პირი. აუდიტის კომიტეტის სულ მცირე ერთი წევრი უნდა იყოს ბუღალტრული აღრიცხვის სფეროში ან/და აუდიტის სფეროში კომპეტენტური პირი.

5. აუდიტის კომიტეტის თავმჯდომარეს აუდიტის კომიტეტის წევრთაგან ირჩევს სდპ-ის სამეთვალყურეო საბჭო, ხოლო იმ სდპ-ში, რომელშიც სამეთვალყურეო საბჭო არ არის, − საერთო კრება. სდპ-ის სამეთვალყურეო საბჭომ აუდიტის კომიტეტის თავმჯდომარედ უნდა აირჩიოს ამ მუხლის მე-2 პუნქტით განსაზღვრული დამოუკიდებელი პირი.

6. აუდიტის კომიტეტის ფუნქციაა, ზედამხედველობა გაუწიოს:

ა) ფინანსური ანგარიშგების შედგენის პროცესს;

ბ) ხარისხის კონტროლის, რისკების მართვის და, საჭიროების შემთხვევაში, ფინანსური ინფორმაციის შიდა აუდიტის ეფექტიანობას;

გ) ფინანსური ანგარიშგების/კონსოლიდირებული ანგარიშგების აუდიტის განხორციელებას ხარისხის კონტროლის სისტემის მონიტორინგის ანგარიშში ასახული დასკვნების გათვალისწინებით;

დ) აუდიტორის/აუდიტორული (აუდიტური) ფირმის დამოუკიდებლობას „ბუღალტრული აღრიცხვის, ანგარიშგებისა და აუდიტის შესახებ“ საქართველოს კანონის შესაბამისად.

7. აუდიტის კომიტეტი სამეთვალყურეო საბჭოს, მისი არარსებობის შემთხვევაში კი − საერთო კრებას, აწვდის ინფორმაციას განხორციელებული აუდიტის შედეგების, ფინანსური ანგარიშგების უტყუარობაზე აუდიტის გავლენის და ამ პროცესში კომიტეტის მონაწილეობის შესახებ.

8. აუდიტის კომიტეტი გამოსცემს რეკომენდაციებს ფინანსური ინფორმაციის უტყუარობის უზრუნველყოფის და საერთო კრების მიერ ასარჩევი აუდიტორის/აუდიტორული (აუდიტური) ფირმის შესახებ.

9. აუდიტის კომიტეტი სამეთვალყურეო საბჭოს, მისი არარსებობის შემთხვევაში კი − საერთო კრებას, რეგულარულად წარუდგენს საქმიანობის შესახებ ანგარიშს და დაუყოვნებლივ ატყობინებს მათი ფუნქციების განხორციელებისას წარმოშობილი წინააღმდეგობების შესახებ.

10. ეს მუხლი არ ვრცელდება კომერციულ ბანკებზე, რომელთა საქმიანობა რეგულირდება „კომერციული ბანკების საქმიანობის შესახებ“ საქართველოს კანონით, ანგარიშვალდებულ საწარმოებზე, რომელთა საქმიანობა რეგულირდება „ფასიანი ქაღალდების ბაზრის შესახებ“ საქართველოს კანონით, მზღვეველებზე, რომელთა საქმიანობა რეგულირდება „დაზღვევის შესახებ“ საქართველოს კანონით, და არასახელმწიფო საპენსიო სქემის დამფუძნებლებზე, რომელთა საქმიანობა რეგულირდება „არასახელმწიფო საპენსიო დაზღვევისა და უზრუნველყოფის შესახებ“ საქართველოს კანონით.

საქართველოს 2016 წლის 8  ივნისის კანონი  5388  - ვებგვერდი, 24.06.2016წ.

საქართველოს 2017 წლის 4 მაისის კანონი №812   - ვებგვერდი, 29.05.2017წ.

    მუხლი 132. აუდიტორთან/აუდიტორულ (აუდიტურ) ფირმასთან დადებული ხელშეკრულებიდან გასვლა

1. საწარმო უფლებამოსილია გავიდეს აუდიტორთან/აუდიტორულ (აუდიტურ) ფირმასთან დადებული ხელშეკრულებიდან მხოლოდ სათანადო საფუძვლის არსებობისას. ბუღალტრული აღრიცხვისა და აუდიტის განხორციელების პროცედურების შესახებ აზრთა სხვადასხვაობა არ შეიძლება გახდეს აღნიშნული ხელშეკრულებიდან გასვლის საფუძველი.

2. საწარმო, აუდიტორი/აუდიტორული (აუდიტური) ფირმა ვალდებულია ხელშეკრულებიდან გასვლა შესაბამისი დასაბუთებით შეატყობინოს საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს სისტემაში შემავალ სახელმწიფო საქვეუწყებო დაწესებულებას − ბუღალტრული აღრიცხვის, ანგარიშგებისა და აუდიტის ზედამხედველობის სამსახურს.

3. სდპ-ის ხმების ან წილების/აქციების 5 პროცენტის მფლობელი პარტნიორი/აქციონერი ან მათი ჯგუფი უფლებამოსილია სათანადო საფუძვლის არსებობისას აუდიტორთან/აუდიტორულ (აუდიტურ) ფირმასთან დადებული ხელშეკრულებიდან გასვლის მოთხოვნით სასამართლოს მიმართოს.

საქართველოს 2016 წლის 8  ივნისის კანონი  5388  - ვებგვერდი, 24.06.2016წ.

    მუხლი 14. საწარმოს ლიკვიდაცია

1. მეწარმე იურიდიული პირის პარტნიორებს შეუძლიათ მიიღონ გადაწყვეტილება საწარმოს ლიკვიდაციის დაწყების შესახებ. პარტნიორებს, ასევე წესდებით გათვალისწინებულ შემთხვევაში – სამეთვალყურეო საბჭოს წევრებს ან დირექტორს (დირექტორებს) შეუძლიათ განსაზღვრონ ის პირები, რომლებიც ახორციელებენ საწარმოს ლიკვიდაციას (ლიკვიდატორები).

2. პარტნიორები საერთო კრებაზე იღებენ გადაწყვეტილებას საწარმოს ლიკვიდაციის პროცესის დაწყების შესახებ, რის შემდეგაც იწყება კრედიტორთა დაკმაყოფილების პროცესი.

3. პარტნიორთა გადაწყვეტილება საწარმოს ლიკვიდაციის პროცესის დაწყების შესახებ უნდა დარეგისტრირდეს მეწარმეთა და არასამეწარმეო (არაკომერციული) იურიდიული პირების რეესტრში. ლიკვიდაციის პროცესი დაწყებულად ითვლება მისი რეგისტრაციის მომენტიდან. საწარმოს ლიკვიდაციის პროცესის დაწყების რეგისტრაციის შესახებ ელექტრონულ ინფორმაციას მარეგისტრირებელი ორგანო უგზავნის საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს მმართველობის სფეროში შემავალ საჯარო სამართლის იურიდიულ პირს − შემოსავლების სამსახურს, რომელიც შეტყობინების მიღებიდან 10 სამუშაო დღის ვადაში უზრუნველყოფს მარეგისტრირებელი ორგანოსათვის სუბიექტის საგადასახადო ვალდებულების არსებობის რისკის თაობაზე ინფორმაციის მიწოდებას. საგადასახადო ვალდებულების არსებობის რისკის თაობაზე ინფორმაცია უნდა შეიცავდეს მითითებას საგადასახადო შემოწმების ჩატარებისა და დავალიანების არსებობის ფაქტის დადასტურების ვადის შესახებ, რომელიც არ უნდა აღემატებოდეს საწარმოს ლიკვიდაციის დაწყებიდან 90 დღეს. აუცილებლობის შემთხვევაში საგადასახადო შემოწმების 90-დღიანი ვადა შეიძლება გაგრძელდეს მხოლოდ ერთხელ, არა უმეტეს ორი თვისა. ამ პუნქტით განსაზღვრული რისკის არსებობის თაობაზე ინფორმაციის მიწოდების 10-დღიანი ვადის, ასევე ამ ინფორმაციით განსაზღვრული საგადასახადო შემოწმების ვადის გაშვების შემთხვევაში ჩაითვლება, რომ სუბიექტი საგადასახადო დავალიანების არმქონეა.

31 . მარეგისტრირებელი ორგანო ვალდებულია საქართველოს ეროვნულ ბანკს დაუყოვნებლივ მიაწოდოს ინფორმაცია „საგადახდო სისტემისა და საგადახდო მომსახურების შესახებ“ საქართველოს კანონის შესაბამისად მოქმედი მნიშვნელოვანი სისტემის მონაწილე საწარმოს ლიკვიდაციის პროცესის დაწყების დარეგისტრირების თაობაზე (ასეთის არსებობის შემთხვევაში).

4. საწარმოს ლიკვიდაციის პროცესის დაწყების რეგისტრაციის მოთხოვნასთან ერთად მარეგისტრირებელ ორგანოს უნდა წარედგინოს ინფორმაცია, რომელშიც მითითებული იქნება საწარმოს ყველა ცნობილი კრედიტორის დაკმაყოფილების ვადები. საწარმოს ლიკვიდაციის პროცესის დაწყების რეგისტრაციისთანავე საწარმოს პარტნიორებმა საწარმოს ყველა ცნობილ კრედიტორს უნდა გაუგზავნონ წერილობითი შეტყობინება ლიკვიდაციის პროცესის დაწყების შესახებ, რომელშიც უნდა აღინიშნოს კრედიტორთა დაკმაყოფილების ვადები. საწარმოს ქონების რეალიზაციის დაწყებამდე საწარმო (ლიკვიდატორი) ვალდებულია ნებისმიერ პირს მოთხოვნისთანავე მიაწოდოს საწარმოს ცნობილ კრედიტორთა დაზუსტებული სია. საწარმოს შეუძლია აღნიშნული დაზუსტებული სია გამოაქვეყნოს პერიოდულ გამოცემაში ან მასობრივი ინფორმაციის სხვა საშუალებაში.

5. საწარმოს ლიკვიდაციის პროცესის დაწყების რეგისტრაციიდან არა უგვიანეს 90-ე დღისა საწარმომ (ლიკვიდატორმა) უნდა დაიწყოს ამ საწარმოს ქონების რეალიზაცია საბაზრო ფასით ან აუქციონის წესით და ამგვარი რეალიზაციის შედეგად მიღებული თანხები უნდა განათავსოს სასამართლოს ანდა ნოტარიუსის სადეპოზიტო ანგარიშზე, ხოლო სახელმწიფოს 50%-ზე მეტი წილობრივი მონაწილეობით შექმნილმა საწარმომ – საწარმოს ანგარიშზე. სახელმწიფოს 50%-ზე მეტი წილობრივი მონაწილეობით შექმნილი საწარმო უფლებამოსილია საწარმოს ანგარიშზე განთავსებული თანხები გამოიყენოს ლიკვიდაციის პროცესში საჭირო ხარჯების დასაფარავად. თუ პარტნიორებმა გადაწყვიტეს ქონების ნატურით გაყოფის გზით განაწილება, ისინი ვალდებული არიან საწარმოს ლიკვიდაციის პროცესის დაწყების შესახებ გადაწყვეტილების მიღებიდან ნატურით გაყოფამდე საკუთარი ხარჯებით, ერთ-ერთი პარტნიორისათვის მიბარების გზით შეინარჩუნონ ქონება პირველადი სახით. სადეპოზიტო ანგარიშზე განთავსებული თანხების ან მიბარებული ქონების პარტნიორთა შორის განაწილებამდე ამ თანხების ან ქონების განკარგვა შესაძლებელია მხოლოდ კრედიტორთა დაკმაყოფილების მიზნით. ლიკვიდაციის პროცესის დაწყების შესახებ წერილობითი შეტყობინების მიღებიდან ლიკვიდაციის პროცესის დასრულებამდე კრედიტორები უფლებამოსილი არიან საწარმოს მოსთხოვონ ნაკისრი ვალდებულებების ვადაზე ადრე შესრულება.

 6. საწარმოს ლიკვიდაციის პროცესის განმავლობაში დაუშვებელია საწარმოს ქონების გასხვისება (გარდა ამ მუხლის მე-5 პუნქტის შესაბამისად მისი რეალიზაციისა ან/და საწარმოს ქონებით კრედიტორების დაკმაყოფილებისა), დატვირთვა ან კრედიტორების საზიანოდ სხვა ქმედების განხორციელება.

 7. საწარმოს ლიკვიდაციის პროცესი უნდა დასრულდეს საწარმოს ლიკვიდაციის პროცესის დაწყების რეგისტრაციიდან არა უგვიანეს 4 თვისა, ხოლო საგადასახადო შემოწმების ვადის გაგრძელების შემთხვევაში − საგადასახადო შემოწმების დასრულების შესახებ მარეგისტრირებელი ორგანოს მიერ ინფორმაციის მიღებიდან არა უგვიანეს ერთი თვისა.

8. კრედიტორთა დაკმაყოფილების პროცესის დასრულების შემდეგ უფლებამოსილი პირი/პირები იღებს (იღებენ) გადაწყვეტილებას საწარმოს ლიკვიდაციის დასრულების შესახებ, რომელშიც უნდა აღინიშნოს საწარმოს ყველა ცნობილი კრედიტორის დაკმაყოფილების თაობაზე. ეს გადაწყვეტილება ამ მუხლის მე-4 პუნქტით გათვალისწინებული წესით წარედგინება მარეგისტრირებელ ორგანოს და იგი საწარმოს რეგისტრაციის გაუქმების საფუძველია.

9. თუ საწარმოს რეგისტრაციის გაუქმებიდან 3 თვის განმავლობაში აღმოჩნდება, რომ ლიკვიდაციისას არ იქნა დაკმაყოფილებული საწარმოს კრედიტორთა ნაწილი, მათი დაკმაყოფილება მოხდება ამ მუხლის მე-5 პუნქტის შესაბამისად დეპონირებული თანხებიდან ან ქონებიდან. აღნიშნული 3-თვიანი ვადის გასვლის შემდეგ ამ მუხლის მე-5 პუნქტის შესაბამისად დეპონირებული თანხები ან ქონება ნაწილდება პარტნიორებს შორის მათი წილის პროპორციულად, თუ წესდებით (პარტნიორთა შეთანხმებით) სხვა რამ არ არის დადგენილი.

10. იმ საწარმოს ლიკვიდაციის წესს, რომლის აქციათა ან წილის 50%-ზე მეტს ფლობს სახელმწიფო ან ადგილობრივი თვითმმართველობის ორგანო, ამტკიცებს საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების მინისტრი.

საქართველოს 1999 წლის 9 ივნისის კანონი №2073 – სსმ I, №24(31), 26.06.1999 წ., მუხ.110 

საქართველოს 2003 წლის 23 აპრილის კანონი №2097 – სსმ I, №12, 21.05.2003 წ., მუხ.60

საქართველოს 2007 წლის 28 მარტის კანონი №4523 - სსმ I, №9, 31.03.2007წ., მუხ.88

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

საქართველოს 2009 წლის 3 ნოემბრის კანონი №1974 - სსმ I, №35, 19.11.2009წ., მუხ.262

საქართველოს 2009 წლის 25 დეკემბრის კანონი №2457 - სსმ I, №49, 30.12.2009წ., მუხ.369

საქართველოს 2010 წლის 27 აპრილის კანონი №2979 - სსმ I, №24, 10.05.2010წ., მუხ.145

საქართველოს 2010 წლის 26 ოქტომბრის კანონი №3753 - სსმ I, №62, 05.11.2010წ., მუხ.393

საქართველოს 2011 წლის 22 მარტის კანონი №4469-ვებგვერდი, 01.04.2011წ.

საქართველოს 2011 წლის 24 ივნისის კანონი №4946 – ვებგვერდი, 13.07.2011წ.

საქართველოს 2012 წლის 25 მაისის კანონი №6308 – ვებგვერდი, 12.06.2012წ.

    მუხლი 141. იურიდიული პირის ლიკვიდაცია სასამართლო განაჩენის საფუძველზე

1. იურიდიული პირის ლიკვიდაციის შესახებ სისხლის სამართლის საქმეზე კანონიერ ძალაში შესული სასამართლოს გამამტყუნებელი განაჩენის საფუძველზე იურიდიული პირის ლიკვიდაციას ახორციელებს სასამართლოს მიერ განსაზღვრული პირი. ლიკვიდაციისას გამოიყენება „გადახდისუუნარობის საქმის წარმოების შესახებ“ საქართველოს კანონის შესაბამისი ნორმები.

2. სისხლის სამართლის საქმის წარმოების დაწყების მომენტიდან სასამართლოს გამამტყუნებელი განაჩენის კანონიერ ძალაში შესვლამდე ან სისხლის სამართლის საქმის წარმოების შეწყვეტამდე დაუშვებელია იურიდიული პირის მიმართ სალიკვიდაციო და რეორგანიზაციასთან დაკავშირებული პროცედურების წარმოება.

საქართველოს 2006 წლის 25 ივლისის კანონი №3535 - სსმ I, №37, 07.08.2006წ., მუხ.276 

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

    მუხლი 142 . რეგისტრაციის შესახებ გადაწყვეტილების გაუქმება, მეწარმე სუბიექტის რეგისტრაციის გაუქმება ხარვეზის დადგენის საფუძველზე

1. რეგისტრაციის შესახებ მარეგისტრირებელი ორგანოს გადაწყვეტილება არის ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი და მისი გაუქმება შესაძლებელია სასამართლო გადაწყვეტილების საფუძველზე , „გადახდისუუნარობის საქმის წარმოების შესახებ“ საქართველოს კანონის თანახმად ან საქართველოს კანონმდებლობით ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გაუქმებისათვის დადგენილი წესით, გარდა ამ მუხლის მე-4 პუნქტით გათვალისწინებული შემთხვევისა.

11 . „გადახდისუუნარობის საქმის წარმოების შესახებ“ საქართველოს კანონის მე-20 მუხლის მე-9 პუნქტის საფუძველზე საწარმოს გაკოტრებულად გამოცხადების შემთხვევაში მოვალის წარმომადგენლობაზე უფლებამოსილი პირი სასამართლოს განჩინებას მისი გამოტანიდან 30 დღის ვადაში წარუდგენს მარეგისტრირებელ ორგანოს, რომელიც ვალდებულია გააუქმოს საწარმოს რეგისტრაცია.

2. თუ ამ მუხლის პირველი პუნქტის შესაბამისად რეგისტრაციის შესახებ მარეგისტრირებელი ორგანოს მართლსაწინააღმდეგო გადაწყვეტილების გაუქმებით უქმდება რეორგანიზაციის საფუძველზე წარმოშობილი მეწარმე სუბიექტის რეგისტრაცია, გაუქმების შესახებ გადაწყვეტილებით აღდგება რეორგანიზაციამდე არსებული მდგომარეობა, ხოლო გაუქმებული მეწარმე სუბიექტის უფლებამონაცვლე იქნება რეორგანიზაციამდე არსებული მეწარმე სუბიექტი.

3. ინდივიდუალური მეწარმის რეგისტრაციის გაუქმების შემთხვევაში მისი უფლებამონაცვლეა შესაბამისი ფიზიკური პირი.

4. თუ რეგისტრაციის შესახებ მარეგისტრირებელი ორგანოს მართლსაწინააღმდეგო გადაწყვეტილების გაუქმება იწვევს რეგისტრირებული მეწარმე სუბიექტის რეგისტრაციის შეწყვეტას ისე, რომ მას არ რჩება სამართალმემკვიდრე, მარეგისტრირებელი ორგანო გამოსცემს რეგისტრაციისათვის ხარვეზის დადგენის შესახებ ადმინისტრაციულ-სამართლებრივ აქტს და მეწარმე სუბიექტს ხარვეზის აღმოსაფხვრელად განუსაზღვრავს 30-დღიან ვადას, რის შესახებაც მიეთითება მეწარმეთა და არასამეწარმეო (არაკომერციული) იურიდიული პირების რეესტრში. ხარვეზის აღმოფხვრამდე ჩერდება რეგისტრირებული მონაცემების მოქმედება და მეწარმეთა და არასამეწარმეო (არაკომერციული) იურიდიული პირების რეესტრიდან ამონაწერი არ გაიცემა.

5. ამ მუხლის მე-4 პუნქტით განსაზღვრული გადაწყვეტილება რეგისტრაციისათვის ხარვეზის დადგენის შესახებ უნდა შეიცავდეს დასაბუთებას ხარვეზის არსის, ასევე მისი აღმოუფხვრელობის შედეგების თაობაზე.

6. თუ ამ მუხლის მე-4 პუნქტით გათვალისწინებული ხარვეზი განსაზღვრულ ვადაში არ აღმოიფხვრა, მარეგისტრირებელი ორგანო გამოსცემს მეწარმე სუბიექტის იძულებითი ლიკვიდაციის პროცესის დაწყების შესახებ ადმინისტრაციულ-სამართლებრივ აქტს. ასეთ შემთხვევაში მეწარმე სუბიექტის პარტნიორები/ლიკვიდატორის დანიშვნაზე უფლებამოსილი პირები უფლებამოსილი არიან დანიშნონ ლიკვიდატორი და გაიარონ ამ კანონის მე-14 მუხლით დადგენილი პროცედურები. თუ პარტნიორებმა/ლიკვიდატორის დანიშვნაზე უფლებამოსილმა პირებმა ლიკვიდატორი არ დანიშნეს, იძულებითი ლიკვიდაციის პროცესი დასრულდება ამ კანონით ლიკვიდაციისათვის დადგენილი საერთო ვადის გასვლისთანავე.

7. თუ მარეგისტრირებელი ორგანოს მიერ რეგისტრაციისათვის ხარვეზის დადგენის საფუძველი საწარმოს ერთ-ერთი პარტნიორის/წილის მესაკუთრის დაუდგენლობაა, დანარჩენი პარტნიორი/პარტნიორები უფლებამოსილი არის (არიან) მიმართოს (მიმართონ) სასამართლოს აღნიშნული წილის მესაკუთრის დადგენის მიზნით. თუ სასამართლოს კანონიერ ძალაში შესული გადაწყვეტილებით დგინდება, რომ წილის მესაკუთრის დადგენა შეუძლებელია, აღნიშნული არის იძულებითი ლიკვიდაციის პროცესის შეწყვეტისა და არაიდენტიფიცირებული პარტნიორის წილის დანარჩენ პარტნიორთა შორის მათი წილების პროპორციულად გადანაწილების საფუძველი. დანარჩენი პარტნიორის/პარტნიორების მიერ ამ უფლების იძულებითი ლიკვიდაციის პროცესისათვის დადგენილ ვადაში გამოუყენებლობა საწარმოს რეგისტრაციის გაუქმების საფუძველია, ხოლო საწარმოს ლიკვიდაციის შემდეგ დარჩენილ ქონებაზე არაიდენტიფიცირებული პარტნიორის უფლებები გადაეცემა სახელმწიფოს.

8. მარეგისტრირებელი ორგანოს მიერ მეწარმე სუბიექტის იძულებითი ლიკვიდაციის პროცესის დაწყებასთან დაკავშირებული ადმინისტრაციული საჩივრისა და ამ მუხლით განსაზღვრულ საკითხებზე სასამართლოსთვის სარჩელის წარდგენა აჩერებს იძულებითი ლიკვიდაციის პროცესის ვადის დინებას შესაბამისი გადაწყვეტილების კანონიერ ძალაში შესვლამდე.

საქართველოს 2011 წლის 24 ივნისის კანონი №4946 – ვებგვერდი, 13.07.2011წ.

საქართველოს 2012 წლის 5 ივნისის კანონი №6388 – ვებგვერდი, 19.06.2012წ.

    მუხლი 143 . ინდივიდუალური მეწარმის რეგისტრაციის გაუქმება

1. ინდივიდუალური მეწარმის რეგისტრაციის გაუქმების საფუძვლებია:

ა) პირადი განცხადება;

ბ) ინდივიდუალურ მეწარმედ რეგისტრირებული ფიზიკური პირის გარდაცვალება, სასამართლოს მიერ მისი შეზღუდულქმედუნარიანად ან უგზო-უკვლოდ დაკარგულად აღიარება ან გარდაცვლილად გამოცხადება ან მისთვის საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 1293-ე მუხლის მე-4 ნაწილის საფუძველზე მხარდაჭერის დანიშვნა.

2. ამ მუხლის პირველი პუნქტის „ბ“ ქვეპუნქტით გათვალისწინებულ შემთხვევებში რეგისტრაცია უქმდება მხოლოდ ინდივიდუალურ მეწარმედ რეგისტრირებული ფიზიკური პირის გარდაცვალების, სასამართლოს მიერ მისი შეზღუდულქმედუნარიანად ან უგზო-უკვლოდ დაკარგულად აღიარების ან გარდაცვლილად გამოცხადების ან მისთვის საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 1293-ე მუხლის მე-4 ნაწილის საფუძველზე მხარდაჭერის დანიშვნის შესახებ სამართლებრივი აქტის საფუძველზე, ნებისმიერი პირის/ორგანოს მოთხოვნით ან მარეგისტრირებელი ორგანოს ინიციატივით.

საქართველოს 2011 წლის 24 ივნისის კანონი №4946 – ვებგვერდი, 13.07.2011წ.

საქართველოს 2015 წლის 20 მარტის კანონი №3395  - ვებგვერდი,  31.03.2015წ.

    მუხლი 144 . საწარმოს რეორგანიზაცია

1. საწარმოს რეორგანიზაციის სახეებია:

ა) გარდაქმნა (სამართლებრივი ფორმის ცვლილება);

ბ) შერწყმა (გაერთიანება, მიერთება);

გ) გაყოფა (დაყოფა, გამოყოფა).

2. პარტნიორებს შეუძლიათ ერთი სამართლებრივი ფორმის საწარმო გარდაქმნან სხვა სამართლებრივი ფორმის საწარმოდ. ასეთ შემთხვევაში შესაბამისი გადაწყვეტილებით პარტნიორთა უფლებამოსილებები უნდა გადანაწილდეს ხელახლა, ამ სამართლებრივი ფორმისათვის დადგენილი შეზღუდვების გათვალისწინებით.

3. თუ წესდებით სხვა რამ არ არის დადგენილი, სააქციო საზოგადოების შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოებად გარდაქმნის და შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოების სააქციო საზოგადოებად გარდაქმნის შესახებ გადაწყვეტილებების მისაღებად საჭიროა დამსწრე ხმის უფლების მქონე პარტნიორის (პარტნიორთა) ხმების 75%. ყველა სხვა შემთხვევაში აღნიშნული გადაწყვეტილება მიიღება ერთხმად.

4. საწარმოები შეიძლება შეერწყან ერთმანეთს. თუ წესდებით სხვა რამ არ არის დადგენილი, სააქციო საზოგადოებაში, შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოებასა და კოოპერატივში შერწყმის შესახებ გადაწყვეტილების მისაღებად საჭიროა დამსწრე ხმის უფლების მქონე პარტნიორის (პარტნიორთა) ხმების 75%. ყველა სხვა შემთხვევაში აღნიშნული გადაწყვეტილება მიიღება ერთხმად. შერწყმის შესახებ გადაწყვეტილებაში უნდა აღინიშნოს, ერთი საწარმო უერთდება მეორეს (მიერთება) თუ ორი საწარმო ერთიანდება ერთ ახალ საწარმოდ (გაერთიანება). შერწყმის შესახებ გადაწყვეტილებით უნდა განისაზღვროს პარტნიორთა უფლება-მოვალეობანი, თუ ისინი არ ხელმძღვანელობენ კაპიტალში მათი წილის პროპორციულობის პრინციპით. საწარმო, რომელმაც საწარმო მიიერთა, ან გაერთიანების შედეგად წარმოქმნილი საწარმო არის თავდაპირველი საწარმოს/საწარმოების სამართალმემკვიდრე.

5. საწარმო შეიძლება გაიყოს ორ ან ორზე მეტ საწარმოდ და მათ საქმიანობა გააგრძელონ, როგორც დამოუკიდებელმა საწარმოებმა, საკუთარი სამართლებრივი ფორმით. გაყოფის შესახებ გადაწყვეტილება შეიძლება ითვალისწინებდეს გაყოფის შედეგად წარმოქმნილ საწარმოში ადრინდელი პარტნიორების წილობრივი მონაწილეობის შეცვლას. გაყოფის შედეგად წარმოქმნილი საწარმოები სოლიდარულად აგებენ პასუხს თავდაპირველი საწარმოს გაყოფამდე არსებული ვალდებულებებისათვის, ხოლო თავდაპირველი საწარმოს უფლებამონაცვლე საწარმო განისაზღვრება გაყოფის შესახებ გადაწყვეტილებით.

 6. პარტნიორთა მიერ მიღებულ საწარმოს რეორგანიზაციის შესახებ გადაწყვეტილებაზე ვრცელდება ამ კანონის მე-14 მუხლის მე-3 და მე-4 პუნქტებით საწარმოს ლიკვიდაციისათვის გათვალისწინებული რეგისტრაციისა და შეტყობინების წესები. სამართლებრივი ფორმის ისეთი ცვლილებისას, რომლის დროსაც საწარმოს უნარი, დააკმაყოფილოს კრედიტორები, არ მცირდება, ასევე თუ საწარმოს მიუერთდა მისი 100%-იანი შვილობილი საწარმო, არ ვრცელდება ამ პუნქტში აღნიშნული გამოქვეყნებისა და შეტყობინების წესები, ხოლო კრედიტორებს არ წარმოეშობათ ამ მუხლის მე-8 პუნქტით გათვალისწინებული უფლებამოსილება. სააქციო საზოგადოების შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოებად გარდაქმნა და შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოების სააქციო საზოგადოებად გარდაქმნა არ მიიჩნევა კრედიტორთა დაკმაყოფილების უნარის შემცირებად.

61 . სუბიექტის რეორგანიზაციის დაწყების მოთხოვნის შემთხვევაში სავალდებულოა სარეგისტრაციო დოკუმენტაციაში მიეთითოს რეორგანიზაციის სახე და ინფორმაცია რეორგანიზაციის შედეგების შესახებ.

 7. ვალდებულების არსებობა სარეგისტრაციო წარმოების შეჩერების საფუძველია, გარდა იმ შემთხვევისა, როდესაც საწარმოს რეორგანიზაციით არ მცირდება კრედიტორთა დაკმაყოფილების უნარი ან არსებობს კრედიტორის თანხმობა რეორგანიზაციაზე. სახელმწიფოს მიმართ დავალიანების არსებობა სარეგისტრაციო წარმოების შეჩერების საფუძველი არ არის, თუ მოთხოვნილია სახელმწიფოს 50%-ზე მეტი წილობრივი მონაწილეობით შექმნილი საწარმოს რეორგანიზაცია.

8. შეტყობინების მიღებიდან რეორგანიზაციის პროცესის დასრულებამდე კრედიტორები უფლებამოსილი არიან საწარმოს მოსთხოვონ ნაკისრ ვალდებულებათა ვადაზე ადრე შესრულება.

9. საწარმოების შერწყმა და საწარმოს გაყოფა რეგისტრირდება საწარმოს რეგისტრაციისათვის ამ კანონით, „საჯარო რეესტრის შესახებ“ საქართველოს კანონითა და ინსტრუქციით განსაზღვრული წესების შესაბამისად შერწყმის/გაყოფის შედეგად წარმოშობილი სუბიექტის რაოდენობის შესაბამისი მომსახურების საფასურის გადახდით.

10. საწარმოს რეორგანიზაციის დამატებითი პირობები და წესი განისაზღვრება ინსტრუქციით.

საქართველოს 2011 წლის 24 ივნისის კანონი №4946 – ვებგვერდი, 13.07.2011წ.

საქართველოს 2012 წლის 25 მაისის კანონი №6324 – ვებგვერდი, 12.06.2012წ.

    მუხლი 15. ხანდაზმულობა. გასაჩივრების ვადები

1. ამ კანონის მიხედვით პრეტენზიების ხანდაზმულობის ზოგადი ვადა არის ხუთი წელი, რომელიც აითვლება მათი წარმოშობიდან, თუ კანონი სხვა რამეს არ განსაზღვრავს.

2. დაუშვებელია პარტნიორთა კრების, აგრეთვე სამეთვალყურეო საბჭოს გადაწყვეტილებათა გასაჩივრება შესაბამისი ოქმის შედგენიდან 2 თვის გასვლის შემდეგ, გარდა იმ შემთხვევისა, როცა კრება (სხდომა) მოწვეულ იქნა ან ჩატარდა კანონის ან წესდების ნორმათა უხეში დარღვევით; ამ შემთხვევაში გასაჩივრების ხანდაზმულობის ვადა ერთი წელია.

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

    მუხლი 16. საწარმოს ფილიალი

1. საწარმოს შეუძლია დააარსოს ფილიალი, რომელიც არ არის იურიდიული პირი. საქართველოში რეგისტრირებული საწარმოს ფილიალი რეგისტრაციას არ ექვემდებარება.

2. თავისუფალ ინდუსტრიულ ზონაში დარეგისტრირებულ საწარმოს შეუძლია ამ მუხლის მე-4 და მე-5 პუნქტების შესაბამისად დააარსოს ფილიალი საქართველოს ტერიტორიაზე.

3. თავისუფალი ინდუსტრიული ზონის გარეთ საქართველოში დარეგისტრირებულ საწარმოს შეუძლია ამ მუხლის მე-4 და მე-5 პუნქტების შესაბამისად დააარსოს ფილიალი თავისუფალ ინდუსტრიულ ზონაში.

4. უცხო ქვეყნის საწარმოს ფილიალის (მუდმივი დაწესებულების) საქართველოში დაარსების შემთხვევაში მარეგისტრირებელ ორგანოს უნდა წარედგინოს შემდეგი საბუთები:

ა) განცხადება ფილიალის რეგისტრაციის შესახებ;

ბ) საქართველოს კანონმდებლობის შესაბამისად დამოწმებული საწარმოს გადაწყვეტილება ფილიალის ხელმძღვანელის დანიშვნის შესახებ ან მინდობილობა პირისათვის ხელმძღვანელობის უფლებამოსილების მინიჭების შესახებ;

გ) საქართველოს კანონმდებლობის შესაბამისად დამოწმებული ამ კანონით დადგენილი მონაცემები საწარმოსა და მისი ხელმძღვანელის შესახებ.

5. უცხო ქვეყნის საწარმოს ფილიალის (მუდმივი დაწესებულების) რეგისტრაციას ახორციელებს მარეგისტრირებელი ორგანო ფილიალის იურიდიული მისამართის მიხედვით.

6. საქართველოს კანონმდებლობით დადგენილი დოკუმენტების წარდგენისთანავე მარეგისტრირებელი ორგანო ვალდებულია უცხო ქვეყნის საწარმოს ფილიალი (მუდმივი დაწესებულება) გაატაროს რეგისტრაციაში.

საქართველოს 1996 წლის 13 დეკემბრის კანონი №535 – პარლამენტის უწყებანი, №1-2, 22.01.1997 წ., გვ.9 

საქართველოს 2005 წლის 25 ნოემბრის კანონი№2131 - სსმ I, №53, 19.12.2005წ., მუხ.351

საქართველოს 2006 წლის 25 მაისის კანონი №3139 - სსმ I, №18, 31.05.2006წ., მუხ.133 

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

საქართველოს 2009 წლის 3 ნოემბრის კანონი №1974 - სსმ I, №35, 19.11.2009წ., მუხ.262

    მუხლი 17. (ამოღებულია)

საქართველოს 1996 წლის 13 დეკემბრის კანონი №535 – პარლამენტის უწყებანი, №1-2, 22.01.1997 წ., გვ.9      

საქართველოს 1999 წლის 9 ივნისის კანონი №2073 – სსმ I, №24(31), 26.06.1999 წ., მუხ.110 

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

    მუხლი 18. (ამოღებულია)

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

     მუხლი 19. (ამოღებულია)

საქართველოს 2001 წლის 30 მარტის კანონი №835 – სსმ I, №10, 19.04.2001 წ., მუხ.36

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

საქართველოს 2009 წლის 3 ნოემბრის კანონი №1974 - სსმ I, №35, 19.11.2009წ., მუხ.262

    მუხლი 191. (ამოღებულია)

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

საქართველოს 2009 წლის 3 ნოემბრის კანონი №1974 - სსმ I, №35, 19.11.2009წ., მუხ.262

    მუხლი 192. (ამოღებულია)

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

საქართველოს 2009 წლის 3 ნოემბრის კანონი №1974 - სსმ I, №35, 19.11.2009წ., მუხ.262

II. კერძო ნაწილი

თავი პირველი

სოლიდარული პასუხისმგებლობის საზოგადოება

    მუხლი 20. ცნება

1. სოლიდარული პასუხისმგებლობის საზოგადოება არის საზოგადოება, რომელშიც რამდენიმე პირი (პარტნიორი) ერთობლივად, ერთიანი საფირმო სახელწოდებით ეწევა სამეწარმეო საქმიანობას და საზოგადოების ვალდებულებებისათვის კრედიტორების წინაშე პასუხს აგებს, როგორც სოლიდარული მოვალეები, – მთელი თავისი ქონებით, პირდაპირ და უშუალოდ.

2. პარტნიორს შეუძლია უარი თქვას კრედიტორის მოთხოვნათა დაკმაყოფილებაზე, სანამ საზოგადოება უფლებამოსილია იდავოს გარიგებაზე, რომელიც საფუძვლად უდევს საზოგადოების ვალდებულებას. იგივე უფლება აქვს პარტნიორს მანამ, სანამ კრედიტორის მოთხოვნა შეიძლება დაკმაყოფილდეს საზოგადოების ვადამოსული საპირისპირო მოთხოვნის შესრულებით (შემხვედრი მოთხოვნების ურთიერთჩათვლით).

3. პარტნიორის ქონებაზე იძულებითი გადახდევინების მიქცევის მიზნით კრედიტორი ვალდებულია, საზოგადოების წინააღმდეგ მიმართულ სააღსრულებო ფურცელთან ერთად მოიპოვოს ასევე სააღსრულებო ფურცელი პარტნიორების მიმართ.

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

    მუხლი 21. (ამოღებულია)

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

    მუხლი 22. (ამოღებულია)

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

    მუხლი 23. საზოგადოების ხელმძღვანელობა

საზოგადოების ხელმძღვანელობაზე უფლებამოსილი პირები და მათი უფლებამოსილების ფარგლები განისაზღვრება ამ კანონითა და საზოგადოების წესდებით.

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

    მუხლი 24. პარტნიორის კონტროლის უფლება

ნებისმიერ პარტნიორს (მათ შორის, იმ პარტნიორს, რომელიც არ მონაწილეობს საზოგადოების ხელმძღვანელობაში) შეუძლია პირადად გაეცნოს საზოგადოების საქმეებს და ამ მიზნით შეამოწმოს საზოგადოების წიგნები და საბუთები. მას უფლება აქვს, მოსთხოვოს სხვა პარტნიორებს საზოგადოების მიმართ არსებულ ვალდებულებათა შესრულება და ამ შესრულების გამო საკუთარი სახელით წარადგინოს სარჩელი.

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

    მუხლი 25. მოგება, ზარალი და მათი განაწილება

1. თუ წესდებით სხვა რამ არ არის დადგენილი, ყოველი სამეურნეო წლის ბოლოს ბალანსის საფუძველზე დგინდება წლიური მოგება ან ზარალი და გამოითვლება მასში ყოველი პარტნიორის წილი.

2. თუ წესდებით სხვა რამ არ არის დადგენილი, ერთ-ერთი პარტნიორის წილის მოგება მიემატება მისსავე შენატანს, თუ ის არ იყო სრულად შეტანილი; პარტნიორის ზიარი ზარალი და სამეურნეო წლის განმავლობაში შენატანიდან გახარჯული ფული ჩამოიწერება მოგებიდან.

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

    მუხლი 26. (ამოღებულია)

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

    მუხლი 27. (ამოღებულია)

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

    მუხლი 28. (ამოღებულია)

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

    მუხლი 29. (ამოღებულია)

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

    მუხლი 30. (ამოღებულია)

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

    მუხლი 31. პარტნიორის გასვლა საზოგადოებიდან

1. პარტნიორის საზოგადოებიდან გასვლის წესი განისაზღვრება საწარმოს წესდებით, ამ კანონის 144 მუხლის მე-6 და მე-8 პუნქტებით დადგენილი წესების გათვალისწინებით.

 2. თუ სპს-ის პარტნიორი გამოთქვამს საწარმოდან გასვლის სურვილს, საწარმოს მიმართ იხსნება გადახდისუუნარობის საქმის წარმოება ან საწარმოში შედის ახალი პარტნიორი, საწარმოს მიმართ ხორციელდება ამ კანონის 144  მუხლის მე-6 და მე-8 პუნქტებით გათვალისწინებული საწარმოს რეორგანიზაციის ღონისძიებები.

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

საქართველოს 2011 წლის 24 ივნისის კანონი №4946 – ვებგვერდი, 13.07.2011წ.

    მუხლი 32. ურთიერთობანი საზოგადოებიდან პარტნიორის გასვლის შემდეგ

1. საზოგადოებიდან პარტნიორის გასვლის შემთხვევაში მისი წილი საზოგადოების ქონებაში ნაწილდება სხვა დანარჩენ პარტნიორებზე.

2. დანარჩენი პარტნიორები ვალდებული არიან, საზოგადოებიდან გამსვლელი პარტნიორი გაათავისუფლონ საზოგადოების ვალებისაგან და გადაუხადონ ის, რასაც იგი საზოგადოების ლიკვიდაციის შემთხვევაში მიიღებდა.

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

    მუხლი 33. პარტნიორის გარდაცვალება

1. პარტნიორის გარდაცვალებისას ყოველ მემკვიდრეს შეუძლია გახდეს საზოგადოების პარტნიორი, თუ ეს გათვალისწინებულია საზოგადოების წესდებით, ან თუ ყველა პარტნიორი თანახმაა.

2. საზოგადოების წესდება შეიძლება ითვალისწინებდეს, რომ ერთ ან რამდენიმე მემკვიდრეს შეუძლია გახდეს პარტნიორი. ასეთ შემთხვევაში საზოგადოებაში პარტნიორად შემსვლელი პირი ვალდებულია, სხვა მემკვიდრეებს გადაუხადოს შესაბამისი კომპენსაცია. საზოგადოების წესდება შეიძლება არ ითვალისწინებდეს კომპენსაციის ვალდებულებას.

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

თავი მეორე

კომანდიტური საზოგადოება

    მუხლი 34. ცნება

1. კომანდიტური საზოგადოება არის საზოგადოება, რომელშიც რამდენიმე პირი ერთიანი საფირმო სახელწოდებით ეწევა სამეწარმეო საქმიანობას, თუ საზოგადოების კრედიტორების წინაშე ერთი ან რამდენიმე პარტნიორის პასუხისმგებლობა განსაზღვრული საგარანტიო თანხის გადახდით შემოიფარგლება – შეზღუდული პარტნიორები (კომანდიტები), ხოლო სხვა პარტნიორების პასუხისმგებლობა შეზღუდული არ არის – სრული პარტნიორები (კომპლემენტარები).

2. სრული პარტნიორები (კომპლემენტარები) საზოგადოების კრედიტორების წინაშე პასუხს აგებენ, როგორც სოლიდარული მოვალეები, – მთელი თავისი ქონებით, პირდაპირ და უშუალოდ. კომანდიტური საზოგადოების მიმართ ზოგადი ნაწილის წესებთან ერთად გამოიყენება სოლიდარული პასუხისმგებლობის საზოგადოების შესაბამისი წესები, თუ ამ თავით სხვა რამ არ არის გათვალისწინებული.

3. კომანდიტური საზოგადოების პარტნიორი შეიძლება იყოს როგორც ფიზიკური, ისე იურიდიული პირი. საზოგადოების კაპიტალში წილები შეიძლება განაწილდეს მხოლოდ კომანდიტებს შორის, თუ პარტნიორთა შეთანხმებით სხვა რამ არ არის გათვალისწინებული.

4. კომანდიტური საზოგადოების წესდების მიღების, მასში და სარეგისტრაციო მონაცემებში ცვლილებების შეტანის უფლება აქვთ მხოლოდ სრულ პარტნიორებს (კომპლემენტარებს).

5. თუ სრული პარტნიორი (კომპლემენტარი) გამოთქვამს საწარმოდან გასვლის სურვილს, საწარმოს მიმართ იხსნება გადახდისუუნარობის საქმის წარმოება, საწარმოდან გადის ყველა შეზღუდული პარტნიორი (კომანდიტი) ან საწარმოში შედის ახალი პარტნიორი, საწარმოს მიმართ ხორციელდება ამ კანონის 144  მუხლის მე-6 და მე-8 პუნქტებით გათვალისწინებული საწარმოს რეორგანიზაციის ღონისძიებები.

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

საქართველოს 2011 წლის 24 ივნისის კანონი №4946 – ვებგვერდი, 13.07.2011წ.

    მუხლი 35. (ამოღებულია)  

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

     მუხლი 36. შეზღუდული პარტნიორების (კომანდიტების) კონტროლის უფლება

1. შეზღუდულ პარტნიორებს (კომანდიტებს) უფლება აქვთ, მოითხოვონ წლიური ანგარიშის ასლი და საზოგადოების ფინანსური დოკუმენტაციის გაცნობით შეამოწმონ წლიური ანგარიშის სისწორე.

2. მნიშვნელოვანი საფუძვლების არსებობისას სასამართლოს შეუძლია ერთ-ერთი შეზღუდული პარტნიორის (კომანდიტის) განცხადების საფუძველზე ნებისმიერ დროს მოითხოვოს საბალანსო და წლიური ანგარიშის მონაცემების, სხვა მსგავსი ინფორმაციის, საზოგადოების ფინანსური დოკუმენტების წარდგენა.

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

    მუხლი 37. საზოგადოების ხელმძღვანელობა

1. შეზღუდული პარტნიორები (კომანდიტები) არ მონაწილეობენ საზოგადოების ხელმძღვანელობაში; მათ არ შეუძლიათ გამოვიდნენ ჩვეულებრივი საწარმოო საქმიანობის ფარგლებში სრული პარტნიორების (კომპლემენტარების) მიერ განხორციელებული მოქმედების წინააღმდეგ. შეზღუდული პარტნიორები ხმის უფლებით სარგებლობენ მხოლოდ საზოგადოების წესდებით განსაზღვრულ შემთხვევებში.

2. თუ ერთ-ერთ შეზღუდულ პარტნიორს (კომანდიტს) საწარმოს წესდებით მინიჭებული აქვს უფლებამოსილება, განახორციელოს იურიდიული მნიშვნელობის მოქმედებანი, რომლებიც სცილდება ჩვეულებრივი მინდობილობის ფარგლებს, იგი პასუხს აგებს ამ კანონის მე-9 მუხლის მე-6 პუნქტით დადგენილი წესების მიხედვით.

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

    მუხლი 38. მოგება, ზარალი და მათი განაწილება

1. ყოველი სამეურნეო წლის ბოლოს ბალანსის საფუძველზე დგინდება წლიური მოგება ან ზარალი და გამოითვლება მასში ყოველი პარტნიორის წილი.

2. მოგებისა და ზარალის გაანგარიშების, პერიოდულობის და განაწილების წესი განისაზღვრება საზოგადოების წესდებით.

3. შეზღუდული პარტნიორი (კომანდიტი) ზარალის ანაზღაურებაში მონაწილეობს მხოლოდ თავისი შენატანით, ხოლო თუ პასუხისმგებლობა დადგება შესატანის სრულად შეტანამდე, – ჯერ კიდევ შეუტანელი შესატანითაც.

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

    მუხლი 39. (ამოღებულია)

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

    მუხლი 40. შეზღუდული პარტნიორის (კომანდიტის) მიერ მოგების გამოყენება

1. თუ წესდებით ან ამ კანონით სხვა რამ არ არის დადგენილი, შეზღუდულ პარტნიორს (კომანდიტს) აქვს მხოლოდ კუთვნილი მოგების მიღების მოთხოვნის უფლება. მას არ შეუძლია ამ მოგების მოთხოვნა, ვიდრე მისი შენატანი დათქმულ თანხაზე ნაკლებია.

2. შეზღუდული პარტნიორი (კომანდიტი) ვალდებული არ არის, დააბრუნოს მიღებული მოგება შემდგომი ზარალის გამო.

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

    მუხლი 41. შეზღუდული პარტნიორის (კომანდიტის) პასუხისმგებლობა

შეზღუდული პარტნიორის (კომანდიტის) საგარანტიო თანხა საზოგადოების კრედიტორების მიმართ განისაზღვრება წესდებაში მითითებული თანხის ოდენობით, თუ ეს თანხა უკვე შეტანილია. სხვა შემთხვევაში გამოიყენება ამ კანონის მე-3 მუხლის მე-4 პუნქტი.

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

    მუხლი 42. (ამოღებულია)

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

    მუხლი 43. შეზღუდული პარტნიორის (კომანდიტის) წილის გასხვისება ან მემკვიდრეობით გადაცემა

1. შეზღუდული პარტნიორის (კომანდიტის) წილი შეიძლება გასხვისდეს ან მემკვიდრეობით გადაეცეს სხვა პარტნიორების თანხმობის გარეშე, თუ წესდება სხვა რამეს არ ითვალისწინებს.

2. წილის დათმობისას საჭიროა ნოტარიალურად დამოწმებული წერილობითი ხელშეკრულება.

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

თავი მესამე

შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოება

    მუხლი 44. ცნება

1. შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოება არის საზოგადოება, რომლის პასუხისმგებლობა მისი კრედიტორების წინაშე შემოიფარგლება მთელი მისი ქონებით.

2. საწარმოს პარტნიორთა შეთანხმება პასუხისმგებლობის შემცირებაზე ბათილია მესამე პირებისათვის.

3. შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოების კაპიტალი დაყოფილია წილებად. წილი არის მიმოქცევადი უფლება.

საქართველოს 1996 წლის 13 დეკემბრის კანონი №535 – პარლამენტის უწყებანი, №1-2, 22.01.1997 წ., გვ.9 

საქართველოს 1999 წლის 9 ივნისის კანონი №2073 – სსმ I, №24(31), 26.06.1999 წ., მუხ.110

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

საქართველოს 2017 წლის 30  ივნისის   კანონი №1199 - ვებგვერდი, 13.07.2017წ.

    მუხლი 45. შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოების კაპიტალი

შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოების კაპიტალი შეიძლება განისაზღვროს ნებისმიერი ოდენობით.

საქართველოს 1996 წლის 13 დეკემბრის კანონი №535 – პარლამენტის უწყებანი, №1-2, 22.01.1997 წ., გვ.9 

საქართველოს 2005 წლის 24 ივნისის კანონი №1781 - სსმ I, №40, 18.07.2005წ., მუხ.279 

საქართველოს 2007 წლის 30 მარტის კანონი №4581 - სსმ I, №9, 31.03.2007წ., მუხ.94

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

    მუხლი 46. პარტნიორთა უფლება-მოვალეობანი

1. პარტნიორთა უფლება-მოვალეობები და წილების თავდაპირველი განაწილების წესი განისაზღვრება საწარმოს წესდებით (პარტნიორთა შეთანხმებით).

2. წესდებით შეიძლება განისაზღვროს, რომ გადაწყვეტილების მიღებისას პარტნიორთა ხმის უფლება ან/და პარტნიორთა შორის მოგების/ზარალის განაწილება არ არის მათი წილების პროპორციული.

2 1. შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოების კაპიტალის გაზრდის შემთხვევაში პარტნიორებს უფლება აქვთ, თავიანთი წილების პროპორციულად მიიღონ მონაწილეობა აღნიშნული საზოგადოების კაპიტალის გაზრდაში, პარტნიორთა საერთო კრების მიერ დადგენილ ვადაში კაპიტალში შესაბამისი შენატანების სრული ოდენობით განხორციელებით, თუ ყველა პარტნიორი ამ უფლების გამოყენების სხვა წესზე არ შეთანხმდება; ამასთანავე, რომელიმე პარტნიორის მიერ აღნიშნული უფლების სრულად ან ნაწილობრივ გამოუყენებლობის შემთხვევაში შესაძლებელია კაპიტალის გაზრდის შემდეგ პარტნიორთა წილების ახალი თანაფარდობა წარმოიშვას.

3. შპს-ის პარტნიორებს უფლება აქვთ, გაასხვისონ ან დატვირთონ (დააგირავონ) წილი საზოგადოების კაპიტალში, თუ წესდებით შეზღუდვა არ არის დაწესებული.

4. დირექტორებმა პარტნიორის მოთხოვნის საფუძველზე დაუყოვნებლივ უნდა მიაწოდონ მას ინფორმაცია საზოგადოების საქმიანობის შესახებ და ნება დართონ, გაეცნოს საზოგადოების წიგნებსა და ჩანაწერებს.

5. თუ შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოებამ არ განახორციელა საკუთარი მოთხოვნა მესამე პირის მიმართ, პარტნიორს შეუძლია საზოგადოების ნაცვლად და მის სასარგებლოდ, თავისი სახელით შეიტანოს სარჩელი აღნიშნული მოთხოვნის განსახორციელებლად. იგი მიიჩნევა სათანადო მოსარჩელედ, თუ საზოგადოება პარტნიორის წერილობითი მოთხოვნის მიღებიდან 90 დღის განმავლობაში არ აღძრავს სარჩელს მესამე პირის წინააღმდეგ ან ვერ დაასაბუთებს, რომ ასეთი სარჩელის აღძვრა ეწინააღმდეგება საზოგადოების ინტერესებს. სასამართლოს მიერ პარტნიორის სარჩელის დაკმაყოფილების შემთხვევაში საზოგადოება ვალდებულია აუნაზღაუროს პარტნიორს სარჩელთან დაკავშირებული, კეთილგონიერების ფარგლებში გაწეული სასამართლოსგარეშე ხარჯები, ადვოკატის ხარჯების ჩათვლით. საზოგადოება თავისუფლდება ამ ხარჯების ანაზღაურების მოვალეობისაგან, თუ იგი დაამტკიცებს, რომ სარჩელის დაკმაყოფილება საზოგადოებისათვის საზიანო აღმოჩნდა. თუ პარტნიორი მიჩნეულ იქნა არასათანადო მოსარჩელედ ან მისი სარჩელი არ დაკმაყოფილდა, პარტნიორს ეკისრება საზოგადოების მიერ კეთილგონიერების ფარგლებში გაწეული იმ ხარჯების ანაზღაურების ვალდებულება, რომლებიც წარმოიშვა პარტნიორის მოთხოვნასთან დაკავშირებით. პარტნიორის ქონებრივი მდგომარეობის გათვალისწინებით, სასამართლოს შეუძლია გადაუვადოს მას სასამართლო ხარჯების ანაზღაურება.

საქართველოს 2005 წლის 24 ივნისის კანონი №1781 - სსმ I, №40, 18.07.2005წ., მუხ.279 

საქართველოს 2005 წლის 30 ივნისის კანონი №1830 - სსმ I, №41, 19.07.2005წ., მუხ.298

საქართველოს 2007 წლის 30 მარტის კანონი №4581 - სსმ I, №9, 31.03.2007წ., მუხ.94

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

    მუხლი 461. პარტნიორის მიერ წილის უპირატესი შესყიდვის უფლება 

1. შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოების პარტნიორის მიერ წილის გაყიდვისას დანარჩენ პარტნიორებს თავიანთი წილების პროპორციულად აქვთ ამ წილის უპირატესი შესყიდვის უფლება, თუ ამ საზოგადოების წესდებით სხვა რამ არ არის განსაზღვრული.

2. პარტნიორი (ვალდებული პირი), რომელსაც თავისი წილის გაყიდვა სურს, ვალდებულია ამის შესახებ შეტყობინება ყველა დანარჩენ პარტნიორს გაუგზავნოს. შეტყობინებაში მიეთითება დასადებ გარიგებაში აღნიშნული გასაყიდი წილის მოცულობა, ნასყიდობის ფასი და ანგარიშსწორების ვადა. შეტყობინებაში აგრეთვე მიეთითება წილის უპირატესი შესყიდვის უფლების გამოყენების ვადა, რომელიც 10 დღეზე ნაკლები არ უნდა იყოს. ეს ვადა აითვლება პარტნიორისთვის შეტყობინების ჩაბარების მომენტიდან.

3. შეტყობინება იგზავნება დაზღვეული წერილით ან ტექნიკური საშუალებით (ტელეფონით ან/და ელექტრონული ფოსტით).

4. ტექნიკური საშუალებით გაგზავნილი შეტყობინება შესაბამისი პირისთვის ოფიციალურად ჩაბარებულ შეტყობინებად ითვლება.

5. ვალდებული პირი თავად წყვეტს, რომელი საშუალებით გააგზავნოს შეტყობინება.

6. თუ შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოებისთვის რომელიმე პარტნიორის მისამართი ან/და სხვა საკონტაქტო ინფორმაცია უცნობია, ვალდებული პირი ამ მუხლის მე-2 პუნქტით გათვალისწინებულ შეტყობინებას „საქართველოს საკანონმდებლო მაცნეშიც“ აქვეყნებს. შეტყობინება პარტნიორისთვის ჩაბარებულად ითვლება გამოქვეყნების მომენტიდან.

7. შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოების წესდებით შესაძლებელია განისაზღვროს ამ მუხლის მე-3–მე-6 პუნქტებით დადგენილისაგან განსხვავებული წესები, აგრეთვე გაუქმდეს ამ მუხლით გათვალისწინებული წილის უპირატესი შესყიდვის უფლება. პარტნიორთა კრება ამ საკითხებზე (მათ შორის, საზოგადოების წესდებაში შესაბამისი ცვლილების შეტანაზე) გადაწყვეტილებას იღებს დამსწრეთა ხმების უბრალო უმრავლესობით, თუ წესდებით უფრო მაღალი კვორუმი არ არის განსაზღვრული.

8. ამ კანონის მიზნებისათვის წილის უპირატესი შესყიდვის უფლებად მიიჩნევა პარტნიორის ვალდებულება, თავისი წილი დანარჩენ პარტნიორებს იმავე ფასად და პირობებით შესთავაზოს, რომლებითაც ის ამ წილის მესამე პირისთვის მიყიდვას აპირებს.

    მუხლი 47. საწარმოს მართვა

1. საწარმოს პარტნიორები მმართველობით უფლებამოსილებას ახორციელებენ პარტნიორთა საერთო კრების მეშვეობით, თუ წესდებით სხვა რამ არ არის დადგენილი.

2. პარტნიორთა კრების კომპეტენცია, კრების ჩატარების წესი და გადაწყვეტილების მიღების პროცედურა განისაზღვრება ამ კანონით ან/და საწარმოს წესდებით.

3. დირექტორის კომპეტენცია და პასუხისმგებლობის მოცულობა განისაზღვრება ამ კანონით ან/და საწარმოს წესდებით.

4. საწარმოს მართვის ორგანოების სტრუქტურა, შემადგენლობა და საქმიანობის წესი განისაზღვრება მისი წესდებით, ამ მუხლის მე-6 პუნქტის მოთხოვნათა დაცვით.

5. (ამოღებულია).

6. თუ შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოებაში იქმნება სამეთვალყურეო საბჭო, მის თავმჯდომარეზე ვრცელდება ამ კანონის 55-ე მუხლის 3 1 პუნქტის მოთხოვნა.

საქართველოს 2005 წლის 24 ივნისის კანონი №1781 - სსმ I, №40, 18.07.2005წ., მუხ.279  

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

საქართველოს 2009 წლის 3 ნოემბრის კანონი №1974 - სსმ I, №35, 19.11.2009წ., მუხ.262

საქართველოს 2016 წლის 19  თებერვლის   კანონი  4791   - ვებგვერდი, 07.03.2016წ.

    მუხლი 48. (ამოღებულია)

საქართველოს 2001 წლის 2 მარტის კანონი №774 – სსმ I, №6, 20.03.2001 წ., მუხ.19

საქართველოს 2001 წლის 19 ივნისის კანონი №938 – სსმ I, №19, 02.07.2001 წ., მუხ.66

საქართველოს 2005 წლის 24 ივნისის კანონი №1781 - სსმ I, №40, 18.07.2005წ., მუხ.279 

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

    მუხლი 49. (ამოღებულია)

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

    მუხლი 50. (ამოღებულია)

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

თავი მეოთხე

სააქციო საზოგადოება

    მუხლი 51. ცნება. საზოგადოების აქციათა რეესტრი

1. სააქციო საზოგადოება არის საზოგადოება, რომლის კაპიტალი დაყოფილია წესდებით განსაზღვრული კლასისა და რაოდენობის აქციებად. აქცია არის არამატერიალიზებული სახელობითი ფასიანი ქაღალდი, რომელიც ადასტურებს სააქციო საზოგადოების ვალდებულებებს პარტნიორის (აქციონერის) მიმართ და აქციონერის უფლებებს სააქციო საზოგადოებაში. სააქციო საზოგადოების წესდებით შეიძლება განისაზღვროს ის ღირებულება, რომელზე ნაკლები ღირებულებითაც დაუშვებელია ამ კლასის აქციების პირველადი განთავსება (აქციების ნომინალური ღირებულება). სააქციო საზოგადოების პასუხისმგებლობა მისი კრედიტორების წინაშე შემოიფარგლება მთელი მისი ქონებით. სააქციო საზოგადოების აქციონერი პასუხს არ აგებს სააქციო საზოგადოების ვალდებულებებისათვის. სააქციო საზოგადოების დაფუძნებისას კაპიტალი შეიძლება განისაზღვროს ნებისმიერი ოდენობით.

2. აქციონერის საკუთრების უფლება აქციაზე დასტურდება სააქციო საზოგადოების აქციათა რეესტრში ჩანაწერით ან ნომინალური მფლობელის ჩანაწერით. აქციონერს უნდა მიეცეს ამონაწერი საზოგადოების აქციათა რეესტრიდან ან ნომინალური მფლობელის ამონაწერი.

3. სააქციო საზოგადოება, რომლის აქციონერთა რაოდენობა 50-ზე მეტია, ვალდებულია აქციათა რეესტრი აწარმოოს დამოუკიდებელი რეგისტრატორის მეშვეობით, მასთან დადებული ხელშეკრულების საფუძველზე. თუ აქციონერთა რაოდენობა 50 ან 50-ზე ნაკლებია, საზოგადოებას შეუძლია აწარმოოს აქციათა რეესტრი თვითონ ან დამოუკიდებელი რეგისტრატორის მეშვეობით, გარდა „ფასიანი ქაღალდების ბაზრის შესახებ“ საქართველოს კანონით განსაზღვრული ანგარიშვალდებული საწარმოსი, რომლის აქციათა რეესტრს უნდა აწარმოებდეს დამოუკიდებელი რეგისტრატორი.

4. სააქციო საზოგადოების აქციონერთა რეესტრი იწარმოება საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ მიღებული შესაბამისი წესების მიხედვით.

საქართველოს 1996 წლის 13 დეკემბრის კანონი №535 – პარლამენტის უწყებანი, №1-2, 22.01.1997 წ., გვ.9 

საქართველოს 1998 წლის 26 ივნისის კანონი №1510 – პარლამენტის უწყებანი, №25-26, 15.07.1998 წ., გვ.36

საქართველოს 1999 წლის 9 ივნისის კანონი №2073 – სსმ I, №24(31), 26.06.1999 წ., მუხ.110

საქართველოს 2003 წლის 18 ივლისის კანონი №2507 – სსმ I, №22, 08.08.2003 წ., მუხ.157 

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

საქართველოს 2012 წლის 10 აპრილის კანონი №6021 – ვებგვერდი, 30.04.2012წ.

საქართველოს 2015 წლის 3  სექტემბრის კანონი  №4190  - ვებგვერდი, 10.09.2015წ.

საქართველოს 2017 წლის 10  მარტის   კანონი  №443  - ვებგვერდი, 22.03.2017წ.

    მუხლი 52. აქციათა სახეები (კლასები). აქციებში კონვერტირებადი სხვა ფასიანი ქაღალდები

1. თუ საწარმოს წესდებით სხვა რამ არ არის დადგენილი, აქციები შეიძლება იყოს ჩვეულებრივი და პრივილეგირებული. ერთი ჩვეულებრივი აქცია უზრუნველყოფს ერთი ხმის უფლებას აქციონერთა საერთო კრებაზე, ხოლო პრივილეგირებული აქცია არ იძლევა ხმის უფლებას. პრივილეგირებული აქცია უზრუნველყოფს დივიდენდის მიღებას დადგენილი განაკვეთით. დივიდენდის ოდენობა და მიღების წესი განისაზღვრება ამ კანონის მე-8 მუხლითა და საწარმოს წესდებით. საწარმოს წესდებით შეიძლება დადგინდეს განსხვავებული წესი, რომელიც უზრუნველყოფს ჩვეულებრივი და პრივილეგირებული აქციების უფლებათა სხვაგვარად განსაზღვრას. ერთი კლასის აქციები თანაბარი უფლებებით უზრუნველყოფს მათ მფლობელებს. დივიდენდების უცილობლად გაცემის შეპირება ბათილია.

11. ამ მუხლით გათვალისწინებული აქციათა კლასების გარდა, აქციონერთა საერთო კრების გადაწყვეტილებით სააქციო საზოგადოებამ შესაძლებელია გაითვალისწინოს სხვა კლასის აქციების არსებობაც. ნებისმიერი კლასის აქციების რაოდენობა, მათთან დაკავშირებული უფლება-მოვალეობები და მათი შეცვლის პირობები უნდა აისახოს საწარმოს წესდებაში (ხოლო საჯარო შეთავაზების შემთხვევაში – ემისიის პროსპექტშიც), ამ კლასის აქციების განთავსებამდე. აქციების განთავსების შემდეგ განთავსებულ აქციებთან დაკავშირებული უფლება-მოვალეობების შეცვლა, ასევე საწარმოს წესდებით გათვალისწინებული ამ კლასის აქციების ცვლილებების წესის შეცვლა დაუშვებელია, გარდა ამ მუხლის 12 პუნქტით გათვალისწინებული შემთხვევებისა.

12. აქციონერთა საერთო კრების გადაწყვეტილება ხმის უფლების შეცვლის (გაუქმება, შემცირება ან/და მინიჭება) შესახებ ძალაში შევა მხოლოდ იმ კლასის აქციების მფლობელთა 75%-ზე მეტის თანხმობის შემთხვევაში, რომელთა ხმის უფლებაზედაც ახდენს გავლენას ეს გადაწყვეტილება.

2. რომელიმე კლასის აქციის (გარდა „ფასიანი ქაღალდების ბაზრის შესახებ“ საქართველოს კანონით განსაზღვრული საჯარო ფასიანი ქაღალდისა) გადაცემა შეიძლება დამოკიდებული იყოს საზოგადოების თანხმობაზე. აქციათა გადაცემაზე საზოგადოების თანხმობის გაცემის წესი განისაზღვრება საზოგადოების წესდებით, აქციების განთავსებამდე.

3. სააქციო საზოგადოებას შეუძლია კანონით დადგენილი წესით გამოუშვას აქციებში კონვერტირებადი სხვა ფასიანი ქაღალდები.

საქართველოს 1996 წლის 13 დეკემბრის კანონი №535 – პარლამენტის უწყებანი, №1-2, 22.01.1997 წ., გვ.9 

საქართველოს 1999 წლის 9 ივნისის კანონი №2073 – სსმ I, №24(31), 26.06.1999 წ., მუხ.110

საქართველოს 2003 წლის 18 ივლისის კანონი №2507 – სსმ I, №22, 08.08.2003 წ., მუხ.157 

საქართველოს 2005 წლის 24 ივნისის კანონი №1781 - სსმ I, №40, 18.07.2005წ., მუხ.279 

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

საქართველოს 2016 წლის 19  თებერვლის   კანონი  4791   - ვებგვერდი, 07.03.2016წ.

    მუხლი 53. აქციონერთა უფლება-მოვალეობები

1. თუ კანონით სხვა რამ არ არის დადგენილი, აქციონერის ერთადერთი მოვალეობაა, შეიტანოს შესატანი კუთვნილი რაოდენობის აქციების მისაღებად. ბათილია სააქციო საზოგადოების წესდებით აქციონერისათვის კანონით გაუთვალისწინებელი მოვალეობის დაკისრება.

1 1. ახალი აქციების გამოშვების შესახებ გადაწყვეტილების მიღების შემთხვევაში აქციონერს საკუთარი წილის პროპორციულად აქვს ახალი აქციების უპირატესი შესყიდვის უფლება. ეს უფლება შეიძლება გაუქმდეს აქციონერთა საერთო კრების გადაწყვეტილებით, ამ კანონის 54-ე მუხლის შესაბამისად. ამასთანავე, ახალ აქციათა უპირატესი შესყიდვის უფლების გაუქმების შესახებ გადაწყვეტილება აქციონერთა საერთო კრებამ შეიძლება მიიღოს მხოლოდ დირექტორის ან სამეთვალყურეო საბჭოს წერილობითი მოხსენების საფუძველზე, რომელშიც მიეთითება ახალ აქციათა უპირატესი შესყიდვის უფლების გაუქმების მიზეზი (მიზეზები).

12. სააქციო საზოგადოებამ ხმის უფლების მქონე აქციათა არანაკლებ 1%-ის მფლობელ აქციონერებს აქციათა უპირატესი შესყიდვის უფლების გამოყენების შესახებ დაზღვეული წერილით უნდა შეატყობინოს. სააქციო საზოგადოებამ დანარჩენ აქციონერებს აქციათა უპირატესი შესყიდვის უფლების გამოყენების შესახებ უნდა შეატყობინოს დაზღვეული წერილით ან ინფორმაციის საკუთარ ვებგვერდზე ან „საქართველოს საკანონმდებლო მაცნეში“ გამოქვეყნებით. სააქციო საზოგადოებამ ამ უფლების გამოყენებისთვის აქციონერებს სულ მცირე 10-დღიანი ვადა უნდა მისცეს. ეს ვადა აითვლება შესაბამისი პირისთვის შეტყობინების ჩაბარების ან ინფორმაციის გამოქვეყნების მომენტიდან. ამ პუნქტის მოქმედება არ ვრცელდება „ფასიანი ქაღალდების ბაზრის შესახებ“ საქართველოს კანონით გათვალისწინებულ ფასიანი ქაღალდების საჯარო შეთავაზებაზე.

13. ამ მუხლით დადგენილი წესები შესაბამისად მოქმედებს სააქციო საზოგადოების მიერ აქციებში კონვერტაციის ან აქციებზე გადაცვლის უფლების მქონე ფასიანი ქაღალდების გამოშვებაზე/სასესხო ვალდებულების აღებაზე, თუმცა არა ამ ფასიანი ქაღალდებიდან/სასესხო ვალდებულებიდან გამომდინარე კონვერტაციის ან გადაცვლის უფლების გამოყენებაზე.

14. თუ სააქციო საზოგადოების წესდებით სხვა რამ არ არის განსაზღვრული, აქციათა უპირატესი შესყიდვის უფლება არ მოქმედებს:

ა) იმ აქციების მიმართ, რომლებიც გამოშვებულია საწარმოს ან მისი შვილობილი საწარმოს (საწარმოების) ხელმძღვანელ ორგანოთა წევრების, წარმომადგენლების, დასაქმებულების, დაკავშირებული პირების ანაზღაურების გაცემის მიზნით, მათ შორის, მათი კუთვნილი, აქციებში კონვერტირებადი ფასიანი ქაღალდებიდან ან ოფციონებიდან გამომდინარე უფლებების დასაკმაყოფილებლად. თუ ამ მიზნით გამოშვებული აქციები დანიშნულებისამებრ არ იქნა გამოყენებული, მათზე ვრცელდება აქციათა უპირატესი შესყიდვის უფლება;

ბ) არაფულადი შესატანის სანაცვლოდ გამოშვებული აქციების მიმართ;

გ) საზოგადოების მიერ გამოსყიდული საკუთარი აქციების მიმართ, მათი ხელახალი განთავსების (გაყიდვის) შემთხვევაში.

2. აქციონერების წილი მოგებაში განისაზღვრება აქციათა რაოდენობისა და კლასის შესაბამისად. შესატანები, რომლებიც სრულად არ არის შეტანილი, მონაწილეობენ მოგების განაწილებაში შენატანის სიდიდის პროპორციულად, თუ წესდებით სხვა რამ არ არის დადგენილი.

31. აქციონერს უფლება აქვს, საერთო კრებაზე დღის წესრიგის თითოეული პუნქტის გამო მოსთხოვოს განმარტებები დირექტორებსა და სამეთვალყურეო საბჭოს და გამოთქვას თავისი აზრი. თუ მოთხოვნა წერილობით იქნება წარდგენილი საერთო კრებამდე 10 დღით ადრე, მაშინ იგი უნდა შესრულდეს ან განხილულ იქნეს დღის წესრიგის ერთ-ერთ საკითხად. ინფორმაციის გაცემაზე უარის თქმა შეიძლება მხოლოდ საწარმოს არსებითი ინტერესების საფუძველზე, რაც წერილობით უნდა იქნეს დასაბუთებული.

32. აქციების 5%-ის მფლობელ აქციონერებს უფლება აქვთ, მოითხოვონ სამეურნეო მოქმედებების ან მთლიანად წლიური ბალანსის სპეციალური შემოწმება, თუ ისინი მიიჩნევენ, რომ ადგილი აქვს დარღვევებს.

33. ნებისმიერი კლასის აქციების 5%-ის მფლობელ აქციონერებს ან აქციონერთა ჯგუფს უფლება აქვთ, საწარმოს წესდებით განსაზღვრულ ორგანოს (სამეთვალყურეო საბჭოს ან დირექტორებს) მოსთხოვონ საწარმოს აქციონერთა რიგგარეშე კრების ჩატარება. მოთხოვნა წერილობით უნდა იქნეს წარდგენილი და შეიცავდეს დღის წესრიგის საკითხებს, რომელთა შინაარსი უნდა შეესაბამებოდეს საქართველოს კანონმდებლობას და გონივრულ შესაბამისობაში უნდა იყოს საზოგადოების მიზნებსა და საქმიანობის ხასიათთან. ასეთ შემთხვევაში სამეთვალყურეო საბჭო ან დირექტორები ვალდებული არიან, წერილობითი მოთხოვნის მიღებიდან არა უგვიანეს 3 თვისა ჩაატარონ საერთო კრება. სამეთვალყურეო საბჭო ან დირექტორები, ნებისმიერი კლასის აქციების 5%-ის მფლობელი აქციონერები ან აქციონერთა ჯგუფი (ამ მუხლის 3 1 პუნქტის შესაბამისად) უფლებამოსილი არიან შეიტანონ დამატებები აქციონერთა მიერ წარმოდგენილ დღის წესრიგში. ნებისმიერი კლასის აქციების 5%-ის მფლობელ აქციონერებს ან აქციონერთა ჯგუფს რიგგარეშე კრების მოწვევის მოთხოვნის დაყენების უფლება აქვთ ბოლო კრების ჩატარებიდან არა უადრეს 1 თვისა.

34. თუ ნებისმიერი კლასის აქციების 5%-ის მფლობელი აქციონერები ან აქციონერთა ჯგუფი (კრების ინიციატორები) მიმართავენ საზოგადოების წესდებით განსაზღვრულ ორგანოს (სამეთვალყურეო საბჭოს ან დირექტორებს) რიგგარეშე კრების ჩატარების მოთხოვნით და ამ კრების ერთადერთი საკითხი არის დირექტორის (დირექტორების), მათ შორის, იმ დირექტორის, რომელიც არის სამეთვალყურეო საბჭოს თავმჯდომარე ან სამეთვალყურეო საბჭოს წევრი, გადაყენების მოთხოვნა, მაშინ კრება ტარდება ამ პუნქტით გათვალისწინებული წესების მიხედვით.

თუ სამეთვალყურეო საბჭოს მიერ რიგგარეშე კრების ჩატარების მოთხოვნიდან 20 დღის ვადაში არ იქნა მოწვეული რიგგარეშე კრება, მაშინ ამ კრების ჩატარების უფლება აქვთ კრების ინიციატორებს, რომლებმაც ამ მოთხოვნით მიმართეს საზოგადოების წესდებით განსაზღვრულ ორგანოს (სამეთვალყურეო საბჭოს ან დირექტორებს).

ამ შემთხვევაში კრების ინიციატორები საზოგადოების ყველა აქციონერს დაზღვეული წერილით უგზავნიან რიგგარეშე საერთო კრების ჩატარების შესახებ მოსაწვევს ამ პუნქტის მოთხოვნების შესაბამისად, დღის წესრიგის ერთადერთი საკითხის მითითებით. დაუშვებელია დღის წესრიგში დამატებითი საკითხის შეტანა. ამ შემთხვევაში რიგგარეშე კრება უფლებამოსილია, თუ მას ესწრება ხმათა საერთო რაოდენობის არანაკლებ 75%-ის მქონე პარტნიორი (პარტნიორები). თუ კვორუმი არ შედგა, კრების ინიციატორებს შეუძლიათ ხელახლა მოიწვიონ კრება არა უადრეს პირველი კრების მოწვევიდან 20 დღისა. კრების ინიციატორები ხელახალ რიგგარეშე კრებას მოიწვევენ ამ პუნქტით დადგენილი წესით. ეს კრება უფლებამოსილია, თუ მას ესწრება ხმათა საერთო რაოდენობის არანაკლებ 75%-ის მქონე პარტნიორი (პარტნიორები). თუ კვორუმი არ შედგა, კრების ინიციატორებს უფლება აქვთ, მიმართონ სასამართლოს საზოგადოების იურიდიული მისამართის მიხედვით, რომელიც საზოგადოების წესდებით განსაზღვრულ ორგანოს (სამეთვალყურეო საბჭოს ან დირექტორებს) ავალებს რიგგარეშე კრების გადაწყვეტილების მიღებიდან 3 თვეში ჩატარებას.

3 5. ნებისმიერი კლასის აქციათა 5%-ის მფლობელ აქციონერებს უფლება აქვთ, სააქციო საზოგადოების შესაბამისი მმართველობის ორგანოსგან მოითხოვონ ამ საზოგადოების სახელით დადებული გარიგებების ასლები ან/და დასადები გარიგებების შესახებ ინფორმაცია ან/და გარიგებებთან დაკავშირებული გადაწყვეტილებების ასლები.

4. აქციონერებს შეუძლიათ თავიანთი ხმის უფლება გამოიყენონ საკუთარი ინტერესებისათვის, გარდა იმ შემთხვევებისა, როცა მოსალოდნელი გადაწყვეტილება ეხება მათთან გარიგების დადებას ან მათი ანგარიშის დამტკიცებას. თუ საქართველოს ტერიტორიაზე არსებული სააქციო საზოგადოების დომინანტმა აქციონერმა განზრახ გამოიყენა თავისი დომინანტური მდგომარეობა სააქციო საზოგადოების საზიანოდ, მან დანარჩენ აქციონერებს უნდა გადაუხადოს შესაბამისი კომპენსაცია. დომინანტად ითვლება აქციონერი ან ერთად მოქმედ აქციონერთა ჯგუფი, რომელთაც აქვთ პრაქტიკული შესაძლებლობა, გადამწყვეტი ზეგავლენა მოახდინონ სააქციო საზოგადოების საერთო კრების კენჭისყრის შედეგზე.

5. თუ სააქციო საზოგადოებამ არ განახორციელა თავისი მოთხოვნა მესამე პირის მიმართ, აქციონერს შეუძლია საზოგადოების ნაცვლად და მის სასარგებლოდ თავისი სახელით შეიტანოს სარჩელი აღნიშნული მოთხოვნის განსახორციელებლად. იგი მიიჩნევა სათანადო მოსარჩელედ, თუ საზოგადოება აქციონერის წერილობითი მოთხოვნის მიღებიდან 90 დღის განმავლობაში არ აღძრავს სარჩელს მესამე პირის წინააღმდეგ ან ვერ დაასაბუთებს, რომ ასეთი სარჩელის აღძვრა ეწინააღმდეგება საზოგადოების ინტერესებს.

სასამართლოს მიერ აქციონერის სარჩელის დაკმაყოფილების შემთხვევაში საზოგადოება ვალდებულია აუნაზღაუროს აქციონერს სარჩელთან დაკავშირებული, კეთილგონიერების ფარგლებში გაწეული სასამართლოსგარეშე ხარჯები, ადვოკატის ხარჯების ჩათვლით. საზოგადოება თავისუფლდება ამ ხარჯების ანაზღაურების მოვალეობისაგან, თუ იგი დაამტკიცებს, რომ სარჩელის დაკმაყოფილება საზიანო აღმოჩნდა საზოგადოებისათვის. თუ აქციონერი მიჩნეულ იქნა არასათანადო მოსარჩელედ ან სარჩელი არ დაკმაყოფილდა, აქციონერს ეკისრება საზოგადოების მიერ კეთილგონიერების ფარგლებში გაწეული იმ ხარჯების ანაზღაურება, რომლებიც წარმოიშვა აქციონერის მოთხოვნასთან დაკავშირებით.

აქციონერის ქონებრივი მდგომარეობის გათვალისწინებით სასამართლოს შეუძლია გადაუვადოს აქციონერს სასამართლო ხარჯების გადახდა.

საქართველოს 1996 წლის 13 დეკემბრის კანონი №535 – პარლამენტის უწყებანი, №1-2, 22.01.1997 წ., გვ.9      

საქართველოს 1999 წლის 9 ივნისის კანონი №2073 – სსმ I, №24(31), 26.06.1999 წ., მუხ.110 

საქართველოს 2007 წლის 30 მარტის კანონი №4581 - სსმ I, №9, 31.03.2007წ., მუხ.94

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

საქართველოს 2016 წლის 19  თებერვლის   კანონი  4791   - ვებგვერდი, 07.03.2016წ.

საქართველოს 2017 წლის  4 მაისის   კანონი  №812   - ვებგვერდი, 29.05.2017წ.

    მუხლი 531. საზოგადოების მიერ აქციათა გამოსყიდვა

1. აქციონერს უფლება აქვს, ამ მუხლით დადგენილი წესით საზოგადოებას მოსთხოვოს თავისი აქციების შეფასება და გამოსყიდვა, თუ მან საერთო კრებაზე მხარი არ დაუჭირა ისეთ გადაწყვეტილებას, რომელიც არსებითად ლახავს აქციონერის უფლებებს, ან ეხება საწარმოს რეორგანიზაციას. საზოგადოების წესდება შეიძლება დეტალურად აწესრიგებდეს აქციების შეფასებასა და გამოსყიდვასთან დაკავშირებულ საკითხებს.

2. საზოგადოებამ, რომელიც აპირებს ამ მუხლის პირველი პუნქტით გათვალისწინებული გადაწყვეტილების მიღებას, შესაბამისი საერთო კრების მოწვევის შესახებ შეტყობინებაში დეტალურად უნდა აღწეროს გადასაწყვეტი საკითხი, მასთან დაკავშირებული გამოსყიდვის მოთხოვნის უფლება და მისი განხორციელების წესი.

3. ამ მუხლის პირველი პუნქტით გათვალისწინებული გადაწყვეტილების მიღებიდან 45 დღის განმავლობაში აქციონერს უფლება აქვს, წერილობით მოსთხოვოს საზოგადოებას თავისი აქციების გამოსყიდვა. ასეთი მოთხოვნის უფლება არ არსებობს, თუ:

ა) აქციონერის მიერ სრულად არ არის შეტანილი ამ აქციების შესაბამისი შესატანი;

ბ) აქციონერმა ეს აქციები შეიძინა ამ მუხლის მე-2 პუნქტით გათვალისწინებული შეტყობინების დაგზავნის შემდეგ.

4. აქცია გამოსყიდული უნდა იქნეს მისი საბაზრო ღირებულებით, რომელიც ჩამოყალიბებული იყო ამ მუხლის მე-2 პუნქტის შესაბამისად განხორციელებული შეტყობინების წინა დღეს, გარდა იმ შემთხვევებისა, როცა აქციათა დაბალი ლიკვიდურობის გამო ან სხვა მიზეზებით კანონით დადგენილია აქციათა სამართლიანი ღირებულების განსაზღვრის სხვა წესი. ასეთი წესის გამოყენებისას სამეთვალყურეო საბჭომ სათანადოდ უნდა დაასაბუთოს თავისი გადაწყვეტილება.

5. სამეთვალყურეო საბჭოს გადაწყვეტილება გამოსასყიდი აქციების რაოდენობისა და გამოსყიდვის ფასის შესახებ მიღებული უნდა იქნეს ამ მუხლის მე-3 პუნქტში მითითებული ვადის გასვლიდან 30 დღის განმავლობაში, ხოლო აქციების გამოსყიდვის თანხა გადახდილი უნდა იქნეს გადაწყვეტილების მიღებიდან არა უგვიანეს 30 დღისა.

6. აქციონერს, რომელიც არ ეთანხმება სამეთვალყურეო საბჭოს გადაწყვეტილებით განსაზღვრულ გამოსყიდვის პირობებს, უფლება აქვს, მიმართოს სასამართლოს ამ გადაწყვეტილების შეტყობინებიდან 14 დღის განმავლობაში.

7. აქციების გამოსყიდვა არ დაიშვება, თუ:

ა) აქციების გამოსყიდვისთვის გადასახდელი თანხა აღემატება საკუთარი კაპიტალის 25%-ს;

ბ) გამოსყიდვის მომენტში საწარმო აკმაყოფილებს „გადახდისუუნარობის საქმის წარმოების შესახებ“ საქართველოს კანონით დადგენილ პირობებს, ან ასეთი პირობები შეიძლება წარმოიშვას აქციათა გამოსყიდვის შედეგად.

8. თუ გამოსასყიდად შეთავაზებულია იმაზე მეტი აქცია, ვიდრე ეს დაშვებულია ამ მუხლის მე-7 პუნქტით, ისინი გამოსყიდული უნდა იქნეს სხვადასხვა გამყიდველისაგან პროპორციულ საფუძველზე.

9. საზოგადოებას უფლება აქვს, შეიძინოს საკუთარი განთავსებული აქციები (სახაზინო აქციები) და შემდგომში გაასხვისოს თავისი შეხედულებისამებრ. სახაზინო აქციების რაოდენობა არც ერთ მომენტში არ უნდა აღემატებოდეს განთავსებული აქციების 25%-ს, თუ წესდებით უფრო მცირე ზღვარი არ არის გათვალისწინებული. ხმის დათვლის, დივიდენდის განაწილების, ლიკვიდაციის დროს და აქციების ფლობიდან გამომდინარე სხვა უფლებების რეალიზაციის მიზნებისთვის (შემთხვევებში) საზოგადოების მფლობელობაში არსებული სახაზინო და შვილობილი საწარმოს კუთვნილი აქციები მხედველობაში არ მიიღება.

საქართველოს 1999 წლის 9 ივნისის კანონი №2073 – სსმ I, №24(31), 26.06.1999 წ., მუხ.110

საქართველოს 2005 წლის 24 ივნისის კანონი №1781 - სსმ I, №40, 18.07.2005წ., მუხ.279 

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

    მუხლი 532. სავალდებულო სატენდერო შეთავაზება

1. თუ აქციონერი ან შეთანხმების საფუძველზე მოქმედ აქციონერთა ჯგუფი (ამ მუხლის მიზნებისთვის – „მყიდველი“) შეიძენს აქციათა პაკეტს, რის შედეგადაც აკონტროლებს სააქციო საზოგადოების ხმათა საერთო რაოდენობის 1/2-ზე მეტს, იგი ვალდებულია, ამ ფაქტის დადგომიდან არა უგვიანეს 45 დღისა განახორციელოს „ფასიანი ქაღალდების ბაზრის შესახებ“ საქართველოს კანონით გათვალისწინებული სატენდერო შეთავაზება ყველა დარჩენილი აქციის გამოსყიდვის თაობაზე, ან იმავე ვადაში ჩამოიყვანოს მისი კონტროლის ქვეშ არსებული ხმების საერთო რაოდენობის 1/2-ზე ქვევით. ეს მოთხოვნა არ მოქმედებს, თუ:

ა) სააქციო საზოგადოების ხმათა საერთო რაოდენობის 1/2-ზე მეტი მყიდველის ხელში აღმოჩნდა „ფასიანი ქაღალდების ბაზრის შესახებ“ საქართველოს კანონის შესაბამისად განხორციელებული სატენდერო შეთავაზებით, რომელშიც ის ყველა დარჩენილი აქციის გამოსყიდვას სთავაზობდა სხვა აქციონერებს;

ბ) პირი აღნიშნულ აქციებს ფლობს სხვა პირის ან პირების სასარგებლოდ, მათ შორის, საერთაშორისო დეპოზიტარული ხელწერილების გაცემის მიზნით. ასეთ შემთხვევაში სავალდებულო სატენდერო შეთავაზების ვალდებულება ეკისრება პირს ან შეთანხმების საფუძველზე მოქმედ პირთა ჯგუფს, რომელიც პირდაპირ ან არაპირდაპირ აკონტროლებს სააქციო საზოგადოების ხმათა საერთო რაოდენობის 1/2-ზე მეტს.

2. შეთავაზებული გამოსასყიდი ფასი უნდა დაადგინოს აუდიტორმა ან საბროკერო კომპანიამ. შეთავაზებული გამოსასყიდი ფასი თითოეული კლასის აქციისათვის არ უნდა იყოს იმ უმაღლეს ფასზე ნაკლები, რომელიც გამოსყიდვის განმახორციელებელმა აქციონერმა ბოლო 6 თვის განმავლობაში გადაიხადა საზოგადოების ამ კლასის აქციაში. აუდიტორმა ან საბროკერო კომპანიამ უნდა შეადგინოს ანგარიში, რომელშიც მითითებული იქნება დოკუმენტურად დადასტურებული გარემოებები, რომელთა საფუძველზედაც შეთავაზებული გამოსასყიდი ფასი დადგინდა. აუდიტორის ან საბროკერო კომპანიის ხარჯებს ანაზღაურებს მყიდველი. იგი ასევე ვალდებულია, თავის ხელთ არსებული ყველა ინფორმაცია აქციების ყიდვის თაობაზე მიაწოდოს აუდიტორს ან საბროკერო კომპანიას. აუდიტორი ან საბროკერო კომპანია მთელი თავისი ქონებით აგებს პასუხს იმ ზიანისთვის, რომელიც მან მიაყენა აქციონერს დაუდევრობით ან განზრახ არასწორი შეფასებით.

3. ამ მუხლის პირველი პუნქტით განსაზღვრული სატენდერო შეთავაზების დასრულებამდე მყიდველს არა აქვს მისი კონტროლის ქვეშ არსებული, 50%-ზე მეტი ხმების საერთო კრებაზე გამოყენების უფლება.

საქართველოს 2005 წლის 24 ივნისის კანონი №1781 - სსმ I, №40, 18.07.2005წ., მუხ.279 

საქართველოს 2007 წლის 16 მარტის კანონი №4469 - სსმ, I, №9, 31.03.2007წ., მუხ.80 

საქართველოს 2007 წლის 11 ივლისის კანონი №5285 - სსმ I, №29, 27.07.2007წ., მუხ.326

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

    მუხლი 533. (ამოღებულია)

საქართველოს 2005 წლის 24 ივნისის კანონი №1781 - სსმ I, №40, 18.07.2005წ., მუხ.279 

საქართველოს საკონსტიტუციო სასამართლოს 2007 წლის 18 მაისის გადაწყვეტილება №2/1-370,382,390,402,405 - სსმ IV, №25, 21.05.2007წ., გვ.1

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

    მუხლი 534. აქციათა სავალდებულო მიყიდვა

1. თუ აქციების შეძენის შედეგად აქციონერს საკუთრებაში აქვს სააქციო საზოგადოების ხმების 95%-ზე მეტი, მაშინ ამ აქციონერს (ამ მუხლის მიზნებისთვის – „მყიდველს“) უფლება აქვს, სამართლიან ფასად გამოისყიდოს სხვა აქციონერთა აქციები.

2. აქციათა სავალდებულო მიყიდვის შესახებ გადაწყვეტილება გამოაქვს სასამართლოს საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსით დადგენილი წესით. აქციათა გამოსყიდვის სამართლიან ფასსა და თარიღს განსაზღვრავს საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსით დადგენილი წესით აქციათა სავალდებულო მიყიდვის შესახებ სასამართლო გადაწყვეტილებით.

3. მყიდველი სასამართლოსადმი მიმართვამდე არა უგვიანეს 1 თვისა ამ კანონის 54-ე მუხლის მე-2 პუნქტით გათვალისწინებულ ბეჭდვით ორგანოში აქვეყნებს თავის განცხადებას აქციათა სავალდებულო მიყიდვის თაობაზე. განცხადება უნდა შეიცავდეს ინფორმაციას გამოსყიდვის მიზეზების, პირობებისა და პროცედურების შესახებ.

4. რეესტრის მწარმოებელი პირი (ამ მუხლის მიზნებისათვის – „რეგისტრატორი“) სასამართლოს მიერ დადგენილ გამოსყიდვის სააღრიცხვო თარიღამდე არაუგვიანეს 5 დღისა აქციათა ყველა რეგისტრირებულ მფლობელს, რომელთა ვინაობა და ადგილსამყოფელი ცნობილია, აწვდის ინფორმაციას აქციების სავალდებულო მიყიდვის შესახებ სასამართლო გადაწყვეტილების, გამოსყიდვის სააღრიცხვო თარიღისა და ძირითადი პროცედურების თაობაზე (თუ ისინი ცნობილია), ხოლო აქციათა რეგისტრირებული მფლობელებისათვის, რომელთა ვინაობა ან/და ადგილსამყოფელი უცნობია, აღნიშნულ ინფორმაციას აქვეყნებს საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ განსაზღვრულ საერთო-სახელმწიფოებრივი მნიშვნელობის ბეჭდვით ორგანოში. გამოსყიდვის სააღრიცხვო თარიღიდან აქციათა გამოსყიდვის პროცედურების დასრულებამდე წყდება ამ აქციებთან დაკავშირებული ყველა ოპერაცია, გარდა ამ მუხლით გათვალისწინებული ქმედებებისა. რეგისტრატორი გამოსყიდვის სააღრიცხვო თარიღის მდგომარეობით ადგენს გამოსყიდვის რეესტრს, რომელიც არის აქციათა ყველა რეგისტრირებული მფლობელის სია, მათი ვინაობის, მისამართისა და მათ მფლობელობაში არსებული აქციების რაოდენობის მითითებით, თუ ეს შესაძლებელია, ხოლო იმ შემთხვევაში, თუ აქციის რეგისტრირებული მფლობელის ვინაობის ან/და მისამართის დაზუსტება შეუძლებელია, რეგისტრატორი გამოსყიდვის რეესტრში შესაბამის ჩანაწერს (კომენტარს) აკეთებს. მყიდველის მიერ ამ მუხლის პირველი და მე-2 პუნქტების შესაბამისად განხორციელებულ ქმედებათა დამადასტურებელი დოკუმენტების (მათ შორის, გამოსასყიდი თანხის სრულად დეპონირების დამადასტურებელი დოკუმენტის) წარმოდგენის საფუძველზე რეგისტრატორი ყველა აქციას მყიდველის სახელზე გადააფორმებს. აქციების გამოსყიდვასთან დაკავშირებულ რეგისტრატორის ხარჯებს ანაზღაურებს მყიდველი საქართველოს კანონმდებლობის შესაბამისად. მყიდველი ყველა დარჩენილი აქციის გამოსასყიდ თანხას უვადოდ განათავსებს დანარჩენ აქციონერთა სასარგებლოდ გახსნილ სპეციალურ ანგარიშზე ბანკში, ცენტრალურ დეპოზიტართან ან საბროკერო კომპანიასთან, რომელსაც მყიდველი გადასცემს გამოსყიდვის რეესტრს, რომლის მიხედვითაც მოხდება აღნიშნული სპეციალური ანგარიშიდან თანხების გაცემა მყიდველისგან დამატებითი თანხმობის მიღების გარეშე.

საქართველოს 2007 წლის 11 ივლისის კანონი №5285 - სსმ I, №29, 27.07.2007წ., მუხ.326

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

საქართველოს 2016 წლის 19  თებერვლის   კანონი  4791   - ვებგვერდი, 07.03.2016წ.  

    მუხლი 535. შვილობილი საწარმოს მიერ საზოგადოების აქციათა შესყიდვა

1. თუ „ფასიანი ქაღალდების ბაზრის შესახებ“ საქართველოს კანონით განსაზღვრული ანგარიშვალდებული საწარმო, რომლის ფასიანი ქაღალდები დაშვებულია სავაჭროდ საფონდო ბირჟაზე, ფლობს სხვა საწარმოს აქციების 50%-ს ან 50%-ზე მეტს, ასეთ შვილობილ საწარმოს არ აქვს აღნიშნული ანგარიშვალდებული საწარმოს აქციების შესყიდვის უფლება.

2. ამ მუხლის პირველი პუნქტი არ ვრცელდება „ფასიანი ქაღალდების ბაზრის შესახებ“ საქართველოს კანონის მე-2 მუხლის 42-ე პუნქტით განსაზღვრულ ფასიანი ქაღალდების ბაზრის შუამავალზე.

საქართველოს 2016 წლის 19  თებერვლის   კანონი  4791   - ვებგვერდი, 07.03.2016წ.

    მუხლი 54. საერთო კრება

1. თუ სააქციო საზოგადოების წესდებით სხვა რამ არ არის დადგენილი, ყოველწლიურად, წლიური ბალანსის შედგენიდან 2 თვის ვადაში ტარდება მორიგი საერთო კრება, რომელზედაც განიხილება წლიური შედეგები და დღის წესრიგის სხვა შესაძლო საკითხები. სხვა შემთხვევებში ტარდება რიგგარეშე საერთო კრება დირექტორების ან სამეთვალყურეო საბჭოს ან ამ კანონით განსაზღვრულ სხვა შემთხვევაში – აქციონერების მოთხოვნით. სამეთვალყურეო საბჭო ადგენს საერთო კრების სააღრიცხვო დღეს, რომელიც არ შეიძლება იყოს კრების მოწვევამდე 45 დღეზე ადრე და კრების მოწვევის გამოცხადების თარიღზე გვიან. საერთო კრებაში მონაწილეობის უფლება აქვთ მხოლოდ იმ აქციონერებს, რომლებსაც აქციაზე საკუთრების უფლება ჰქონდათ სააღრიცხვო დღისთვის.

1 1 . საერთო კრების მოწვევა არ არის აუცილებელი, თუ ხმების 75%-ზე მეტის მფლობელი აქციონერი მიიღებს გადაწყვეტილებას განსახილველ საკითხთან დაკავშირებით. ეს გადაწყვეტილება კრების ოქმის ტოლფასია და ითვლება კრების გადაწყვეტილებად. ამ შემთხვევაში დანარჩენ აქციონერებს ეგზავნებათ შეტყობინება მიღებული გადაწყვეტილების შესახებ. თუ ამ პუნქტში აღნიშნულ აქციათა რაოდენობას ფლობს ერთ აქციონერზე მეტი, აქციონერთა საერთო კრების ჩატარება სავალდებულოა.

2. სააქციო საზოგადოების საერთო კრება მოიწვევა საზოგადოების იურიდიულ მისამართზე ან საქართველოს ტერიტორიის ნებისმიერ სხვა ადგილზე, წესდებით განსაზღვრული ორგანოს (სამეთვალყურეო საბჭო ან დირექტორები) მიერ, კრების მოწვევის შესახებ შეტყობინების საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ განსაზღვრულ საერთო-სახელმწიფოებრივი მნიშვნელობის ბეჭდვით ორგანოში გამოქვეყნებიდან ან აქციონერებისათვის მოსაწვევის გაგზავნიდან 20 დღის შემდეგ. საერთო კრების მოწვევის შესახებ შეტყობინებასთან ერთად უნდა გამოქვეყნდეს დღის წესრიგი და დირექტორებისა და სამეთვალყურეო საბჭოს რეკომენდაციები გადაწყვეტილების მისაღებად. საერთო კრების მოწვევის შესახებ შეტყობინებას უნდა დაერთოს იმ პროცედურის აღწერა, რომლის მიხედვითაც კრების ჩატარებამდე 10 დღის განმავლობაში აქციონერს შეუძლია შეამოწმოს კრებაში თავისი მონაწილეობის უფლება. სააქციო საზოგადოების ხმის უფლების მქონე აქციათა არანაკლებ 1%-ის მფლობელებს საერთო კრებაზე მოსაწვევი დაზღვეული წერილით ეგზავნებათ. ანგარიშვალდებული საწარმოს შემთხვევაში საქართველოს ეროვნული ბანკი განსაზღვრავს, თუ 1%-ზე ნაკლები როგორი წილის მფლობელს უნდა გაეგზავნოს მოსაწვევი ფოსტით.

3. აქციონერს შეუძლია ამ მუხლის მე-2 პუნქტით დადგენილი პროცედურის შესაბამისად წინასწარ მიიღოს კრებაში მონაწილეობის უფლებისა და მის განკარგულებაში არსებულ ხმათა რაოდენობის დასტური. იგი კრების მუშაობაში მონაწილეობს პირადობის მოწმობის, პირადობის ნეიტრალური მოწმობის ან ნეიტრალური სამგზავრო დოკუმენტის და კრებაზე წარმოდგენილი აქციათა რეესტრის მონაცემების საფუძველზე. დასაშვებია წარმომადგენლობა წერილობითი მინდობილობის საფუძველზე .

4. საერთო კრების მუშაობას ხელმძღვანელობს სამეთვალყურეო საბჭოს თავმჯდომარე, მისი არყოფნისას – მოადგილე, მოადგილის არყოფნისას კი – ერთ-ერთი დირექტორი. მათი არყოფნისას კრების თავმჯდომარეს ხმათა უბრალო უმრავლესობით ირჩევს საერთო კრება.

5. თუ წესდებით სხვა რამ არ არის დადგენილი, საერთო კრება გადაწყვეტილებაუნარიანია, თუ მასზე წარმოდგენილია ხმების ნახევარზე მეტის მქონე პარტნიორი (პარტნიორები). თუ კრება არ არის გადაწყვეტილებაუნარიანი, მაშინ თავმჯდომარის მიერ განსაზღვრულ ვადაში იმავე დღის წესრიგით, ამ მუხლის მე-2 პუნქტით გათვალისწინებული პროცედურის თანახმად მოიწვევა ახალი კრება, რომელიც გადაწყვეტილებაუნარიანია, თუ მასზე წარმოდგენილია ხმების არანაკლებ 25%-ის მქონე პარტნიორი (პარტნიორები). თუ კრება კვლავ არ არის გადაწყვეტილებაუნარიანი, მაშინ თავმჯდომარის მიერ განსაზღვრულ ვადაში იმავე დღის წესრიგით, ამ მუხლის მე-2 პუნქტით გათვალისწინებული პროცედურის თანახმად მოიწვევა ახალი კრება, რომელიც გადაწყვეტილებაუნარიანია წარმოდგენილი ხმის მქონე პარტნიორის (პარტნიორების) რაოდენობის მიუხედავად.

6. საერთო კრება უფლებამოსილია:

ა) მიიღოს ცვლილებები სააქციო საზოგადოების წესდებაში;

ბ) მიიღოს გადაწყვეტილება საზოგადოების რეორგანიზაციის ან ლიკვიდაციის შესახებ;

გ) მთლიანად ან ნაწილობრივ გააუქმოს აქციონერის მიერ ფასიანი ქაღალდების უპირატესი შესყიდვის უფლება (ფასიანი ქაღალდების გამოშვების გზით კაპიტალის გაზრდის შემთხვევაში);

დ) მიიღოს ან უარყოს სამეთვალყურეო საბჭოს ან დირექტორების წინადადება მოგების გამოყენების შესახებ, ხოლო როცა ეს ორგანოები ვერ იძლევიან ერთიან წინადადებას – მიიღოს გადაწყვეტილება წმინდა მოგების გამოყენების შესახებ;

ე) მიიღოს გადაწყვეტილება სამეთვალყურეო საბჭოს შექმნის შესახებ (გარდა იმ შემთხვევისა, როცა სამეთვალყურეო საბჭოს შექმნა გათვალისწინებულია ამ კანონით);

ვ) აირჩიოს სამეთვალყურეო საბჭოს წევრები ან გამოიწვიოს ისინი სამეთვალყურეო საბჭოდან, განსაზღვროს სამეთვალყურეო საბჭოს წევრის არჩევის ვადა;

ზ) დაამტკიცოს დირექტორებისა და სამეთვალყურეო საბჭოს ანგარიშები;

თ) გადაწყვიტოს სამეთვალყურეო საბჭოს წევრთა შრომის ანაზღაურების საკითხი;

ი) აირჩიოს და გაათავისუფლოს გარე აუდიტორი;

კ) მიიღოს გადაწყვეტილებები სამეთვალყურეო საბჭოსა და დირექტორების წინააღმდეგ სასამართლო პროცესში მონაწილეობის შესახებ, ამ პროცესისათვის წარმომადგენლის დანიშვნის ჩათვლით;

ლ) მიიღოს გადაწყვეტილებები საზოგადოების ქონების შეძენის, გასხვისების (ან ერთმანეთთან დაკავშირებული ასეთი გარიგებების) ან დატვირთვის შესახებ, რომელთა ღირებულება შეადგენს საზოგადოების აქტივების ღირებულების ნახევარზე მეტს, თუ წესდებით სხვა რამ არ არის განსაზღვრული, გარდა ისეთი გარიგებებისა, რომლებიც წარმოადგენს ჩვეულ სამეწარმეო საქმიანობას.

წესდებით შეიძლება ამ პუნქტში ჩამოთვლილი უფლებამოსილებები გადანაწილდეს სამეთვალყურეო საბჭოზე ან/და დირექტორზე (დირექტორებზე).

7. თუ სააქციო საზოგადოების წესდებით სხვა რამ არ არის განსაზღვრული, ამ მუხლის მე-6 პუნქტის „ა“, „ბ“ და „გ“ ქვეპუნქტებით გათვალისწინებული გადაწყვეტილებების მისაღებად საჭიროა დამსწრე ხმის მქონე პარტნიორთა ხმების 75%-ზე მეტის თანხმობა, ხოლო ამ მუხლის მე-6 პუნქტით გათვალისწინებული ყველა სხვა გადაწყვეტილების მისაღებად – დამსწრე ხმის მქონე პარტნიორთა ხმების 50%-ზე მეტის თანხმობა.

8. სამეთვალყურეო საბჭოს წევრთა არჩევისას აქციონერები შეიძლება შეთანხმდნენ ხმების აკუმულირების მეთოდის გამოყენებაზე, რომელიც მდგომარეობს შემდეგში:

ა) ყოველი აქციონერი ანაწილებს მთელ თავის ხმებს წარმოდგენილ კანდიდატთა ნებისმიერ რაოდენობაზე ისე, რომ მის მიერ მიცემულ ხმათა ჯამური რაოდენობა არ აღემატებოდეს მის განკარგულებაში არსებულ ხმათა სრულ რაოდენობას;

ბ) აქციონერს შეუძლია თითოეული თავისი ხმით მხოლოდ მხარი დაუჭიროს სამეთვალყურეო საბჭოს წევრობის კანდიდატს (მის წინააღმდეგ ხმის მიცემა დაუშვებელია);

გ) თუ კანდიდატების რაოდენობა სამეთვალყურეო საბჭოს წევრთა დადგენილ რაოდენობაზე ნაკლებია ან მისი ტოლია, მაშინ ყველა კანდიდატი, რომელმაც მიიღო თუნდაც ერთი ხმა, ავტომატურად ხდება სამეთვალყურეო საბჭოს წევრი; თუ კანდიდატების რაოდენობა აღემატება სამეთვალყურეო საბჭოს წევრთა დადგენილ რაოდენობას, სამეთვალყურეო საბჭოს წევრად არჩეულად ჩაითვლებიან ის კანდიდატები, რომლებმაც მიიღეს ხმათა უმრავლესობა.

საქართველოს 1998 წლის 26 ივნისის კანონი №1510 – პარლამენტის უწყებანი, №25-26, 15.07.1998 წ., გვ.36 

საქართველოს 1999 წლის 9 ივნისის კანონი №2073 – სსმ I, №24(31), 26.06.1999 წ., მუხ.110

საქართველოს 2005 წლის 24 ივნისის კანონი №1781 - სსმ I, №40, 18.07.2005წ., მუხ.279 

საქართველოს 2007 წლის 11 ივლისის კანონი №5265 - სსმ I, №30, 30.07.2007წ., მუხ.336

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

საქართველოს 2009 წლის 24 სექტემბრის კანონი №1684 - სსმ I, №29, 12.10.2009წ., მუხ.167

საქართველოს 2011 წლის 1 ივლისის კანონი №4997 - ვებგვერდი, 15.07.2011წ.

საქართველოს 2015 წლის 3  სექტემბრის კანონი  №4190  - ვებგვერდი, 10.09.2015წ.

საქართველოს 2017 წლის 10  მარტის   კანონი  №443  - ვებგვერდი, 22.03.2017წ.

საქართველოს 2017 წლის  4 მაისის   კანონი  №812   - ვებგვერდი, 29.05.2017წ.

    მუხლი 55. სამეთვალყურეო საბჭო

1. თუ სააქციო საზოგადოება არის „ფასიანი ქაღალდების ბაზრის შესახებ“ საქართველოს კანონით განსაზღვრული ანგარიშვალდებული საწარმო, რომლის ფასიანი ქაღალდები სავაჭროდ არის დაშვებული ფასიანი ქაღალდების ბირჟაზე, ან სააქციო საზოგადოება საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ არის ლიცენზირებული, ან სააქციო საზოგადოების აქციონერთა რაოდენობა 100-ს აღემატება, სავალდებულოა სამეთვალყურეო საბჭოს შექმნა არანაკლებ 3 და არაუმეტეს 21 წევრისაგან. ყველა სხვა შემთხვევაში სამეთვალყურეო საბჭოს შექმნა სავალდებულო არ არის.

11. სამეთვალყურეო საბჭოს არარსებობის შემთხვევაში კანონით დადგენილი მისი ფუნქციები და უფლებამოსილებები წესდებით გადანაწილდება საწარმოს მართვის სხვა ორგანოებზე.

12. სამეთვალყურეო საბჭოს ყოველ წევრს საერთო კრება ირჩევს 1 წლის ვადით, თუ საერთო კრების გადაწყვეტილებით ან წესდებით სხვა ვადა არ არის დადგენილი. სამეთვალყურეო საბჭოს წევრს უფლებამოსილება უგრძელდება ვადის გასვლის შემდეგ მორიგი საერთო კრების მოწვევამდე. ვადამდე გადარჩევა შესაძლებელია საერთო კრების მიერ ნებისმიერ დროს. ყოველ წევრს შეუძლია ნებისმიერ დროს გადადგეს. თუ წევრის გასვლიდან 6 თვის განმავლობაში არ აირჩა სამეთვალყურეო საბჭოს ახალი წევრი, მაშინ სასამართლოს საზოგადოების იურიდიული მისამართის მიხედვით შეუძლია ერთ-ერთი აქციონერის, სამეთვალყურეო საბჭოს წევრის ან დირექტორის განაცხადით დანიშნოს ახალი წევრი, თუ წესდებით სხვა რამ არ არის გათვალისწინებული.

2. სამეთვალყურეო საბჭოს წევრი შეიძლება იყოს ნებისმიერი პირი. წესდებით შეიძლება განისაზღვროს, რომ სამეთვალყურეო საბჭოს წევრი (წევრები) იყოს ამ სააქციო საზოგადოების დირექტორი (დირექტორები). კომერციულ ბანკებში სამეთვალყურეო საბჭოს შექმნის წესები განისაზღვრება „კომერციული ბანკების შესახებ“ საქართველოს კანონით. ამ მუხლის პირველი პუნქტით განსაზღვრულ შემთხვევებში სამეთვალყურეო საბჭოში დირექტორები არ შეიძლება წარმოადგენდნენ უმრავლესობას.

2 1. თუ სააქციო საზოგადოება არის „ფასიანი ქაღალდების ბაზრის შესახებ“ საქართველოს კანონით განსაზღვრული ანგარიშვალდებული საწარმო, რომლის ფასიანი ქაღალდები დაშვებულია სავაჭროდ საფონდო ბირჟაზე, ამ სააქციო საზოგადოების სამეთვალყურეო საბჭოს ერთი წევრი მაინც უნდა იყოს პირი, რომელიც არ არის აღნიშნული საზოგადოების თანამშრომელი ან ამ საზოგადოებასთან პირდაპირ ან არაპირდაპირ დაკავშირებული პირი და არ არის ჩართული მის ყოველდღიურ საქმიანობაში, ამასთანავე, დამოუკიდებელია.

22. ამ მუხლის 21 პუნქტის მიზნებისათვის, დამოუკიდებელია პირი, რომელიც სამართლებრივად ან/და ეკონომიკურად არ არის დაკავშირებული სააქციო საზოგადოებასთან, მათ შორის, არ ფლობს ამ საზოგადოების აქციებს და არ იღებს აღნიშნული საზოგადოებიდან ანაზღაურებას ან სხვა ეკონომიკურ სარგებელს, გარდა სამეთვალყურეო საბჭოს წევრობისათვის დადგენილი ანაზღაურებისა.

3. სამეთვალყურეო საბჭო თავისი შემადგენლობიდან ირჩევს თავმჯდომარეს და მოადგილეს. თუ გადაწყვეტილება ვერ იქნა მიღებული, მაშინ უნდა გაიმართოს ფარული კენჭისყრა. თუ კანდიდატები ხმების თანაბარ რაოდენობას მიიღებენ, მათ შორის უხუცესი დაინიშნება თავმჯდომარედ.

3 1. სააქციო საზოგადოების სამეთვალყურეო საბჭოს თავმჯდომარე იმავდროულად არ შეიძლება იყოს ამ საზოგადოების დირექტორი.

4. თავმჯდომარე (მისი არყოფნისას – მისი მოადგილე) იწვევს სხდომებს, განსაზღვრავს დღის წესრიგს. ოქმს ადგენს თავმჯდომარე ან სხდომის მდივანი.

5. სამეთვალყურეო საბჭოს სხდომები ტარდება კვარტალში ერთხელ მაინც. მოწვევა უნდა გაკეთდეს წერილობით, სულ ცოტა 8 დღით ადრე, სავარაუდო დღის წესრიგით. სამეთვალყურეო საბჭოს წევრები შეიძლება სხვა წევრებით იქნენ წარმოდგენილი, ოღონდ ერთი წევრი – ერთი სხვა წევრით.

6. სამეთვალყურეო საბჭო გადაწყვეტილებაუნარიანია, თუ მას ესწრება წევრთა სულ მცირე ნახევარი. თუ სამეთვალყურეო საბჭო არ არის გადაწყვეტილებაუნარიანი, თავმჯდომარეს (მისი არყოფნისას – მის მოადგილეს) შეუძლია არა უგვიანეს 8 დღისა მოიწვიოს ახალი სხდომა, რომელიც გადაწყვეტილებაუნარიანი იქნება, თუ მას ესწრება წევრთა არანაკლებ 25%-ისა. თუ სამეთვალყურეო საბჭო კვლავ არ არის გადაწყვეტილებაუნარიანი, მაშინ სამეთვალყურეო საბჭოს უწყდება უფლებამოსილება და თავმჯდომარე (მისი არყოფნისას – მისი მოადგილე) იწვევს საერთო კრებას.

7. სამეთვალყურეო საბჭოს ამოცანები და კომპეტენცია:

ა) სამეთვალყურეო საბჭო კონტროლს უწევს თითოეული დირექტორის საქმიანობას;

ბ) სამეთვალყურეო საბჭოს ნებისმიერ დროს შეუძლია მოითხოვოს დირექტორებისაგან საზოგადოების საქმიანობის ანგარიში;

გ) სამეთვალყურეო საბჭოს შეუძლია გააკონტროლოს და შეამოწმოს საზოგადოების ფინანსური დოკუმენტაცია, ასევე ქონებრივი ობიექტები, კერძოდ, საზოგადოების სალარო და ფასიანი ქაღალდებისა და საქონლის მდგომარეობა; მას შეუძლია ეს დაავალოს ცალკეულ წევრებს ან განსაზღვრულ ექსპერტებს;

დ) სამეთვალყურეო საბჭო იწვევს საერთო კრებას, თუ ამას საზოგადოების აუცილებლობა მოითხოვს;

ე) სამეთვალყურეო საბჭო ამოწმებს წლიურ ანგარიშებს, მოგების განაწილების წინადადებას და ამის თაობაზე მოახსენებს საერთო კრებას; ცნობაში სამეთვალყურეო საბჭომ უნდა მიუთითოს, თუ როგორ და რა მოცულობით შეამოწმა მან საზოგადოების ხელმძღვანელობა გასული სამეურნეო წლის განმავლობაში, წლიური ანგარიშისა და საქმიანობის ანგარიშის რომელი ნაწილი შეამოწმა და გამოიწვია თუ არა ამ შემოწმებებმა საბოლოო შედეგების არსებითი ცვლილებები;

ვ) ნიშნავს და ნებისმიერ დროს გამოიწვევს დირექტორებს, ასევე მათთან დებს და წყვეტს ხელშეკრულებებს;

1) იმ საზოგადოებაში, რომელშიც სახელმწიფო ფლობს ხმათა საერთო რაოდენობის 50%-ზე მეტს, დირექტორების დანიშვნა და მათი გამოწვევა სამეთვალყურეო საბჭომ უნდა შეუთანხმოს საზოგადოების ხმების 50%-ზე მეტის მფლობელ აქციონერს. სამეთვალყურეო საბჭოსა და აქციონერებს შორის შეუთანხმებლობის შემთხვევაში დირექტორის დანიშვნისა და გამოწვევის გადაწყვეტილებას იღებს საერთო კრება.

71. სამეთვალყურეო საბჭოს თავმჯდომარეს არ შეუძლია შეიტანოს სარჩელი ამ საზოგადოების დირექტორების წინააღმდეგ, თუ იგი თავად არის დირექტორი. ასეთი სარჩელის შეტანა შეუძლია სამეთვალყურეო საბჭოს იმ წევრს, რომელიც არ არის ამ საზოგადოების დირექტორი.

72. დირექტორების ფუნქციები შეიძლება გადაეცეს სამეთვალყურეო საბჭოს, წესდებით გათვალისწინებულ შემთხვევებში.

8. თუ წესდებით სხვა რამ არ არის დადგენილი, მხოლოდ სამეთვალყურეო საბჭოს თანხმობით შეიძლება განხორციელდეს შემდეგი საქმიანობა:

ა) საწარმოს 50%-ზე მეტი წილის შეძენა და გასხვისება;

ბ) ფილიალების დაარსება და ლიკვიდაცია;

გ) წლიური ბიუჯეტისა და გრძელვადიანი ვალდებულებების მიღება;

დ) ვალდებულებათა აღება და უზრუნველყოფა, რომლებიც აღემატება სამეთვალყურეო საბჭოს მიერ დადგენილ ოდენობას; დაუშვებელია სამეთვალყურეო საბჭოს წევრებისა და დირექტორების ვალდებულებათა უზრუნველყოფა, გარდა იმ შემთხვევისა, როდესაც ამის თაობაზე გადაწყვეტილება მიღებულია საერთო კრების მიერ;

ე) დირექტორთა უფლებამოსილების ფარგლების დადგენა;

ვ) ახალი სახის ეკონომიკური საქმიანობის დაწყება ან არსებული სახის საქმიანობის შეწყვეტა;

ზ) სამეურნეო პოლიტიკის ზოგადი პრინციპების დადგენა;

თ) სავაჭრო წარმომადგენლების (პროკურისტების) დანიშვნა და გამოწვევა;

ი) საზოგადოების აქციებისა და სხვა ფასიანი ქაღალდების საფონდო ბირჟაზე სავაჭროდ დაშვების შესახებ გადაწყვეტილების მიღება;

კ) ხელმძღვანელი პირებისათვის მოგებასა და მსგავს ურთიერთობებში მონაწილეობის განსაზღვრა, მათი საპენსიო უზრუნველყოფის პრინციპების დადგენა და საერთო კრებისთვის დასამტკიცებლად წარდგენა;

ლ) საზოგადოების ქონების შეძენის ან გასხვისების (ან ერთმანეთთან დაკავშირებული ასეთი გარიგებების) შესახებ გადაწყვეტილებების მიღება, რომელთა ღირებულება აღემატება სამეთვალყურეო საბჭოს მიერ დადგენილ ოდენობას;

მ) იმ საკითხზე გადაწყვეტილების მიღება, რომელიც კანონით არ განეკუთვნება საერთო კრებისა და დირექტორის კომპეტენციას.

9. სამეთვალყურეო საბჭოს პასუხისმგებლობისათვის გამოიყენება ამ კანონის მე-9 მუხლის მე-6 პუნქტი და 56-ე მუხლის მე-4 პუნქტი.

10. ამ მუხლის მე-8 პუნქტის შესაბამისად სამეთვალყურეო საბჭოს მიერ თანხმობის გაუცემლობის შესახებ ინფორმაცია შეტანილი უნდა იქნეს სააქციო საზოგადოების წლიურ ანგარიშში, თუ წესდებით სხვა რამ არ არის დადგენილი.

საქართველოს 1999 წლის 9 ივნისის კანონი №2073 – სსმ I, №24(31), 26.06.1999 წ., მუხ.110

საქართველოს 2001 წლის 2 მარტის კანონი №774 – სსმ I, №6, 20.03.2001 წ., მუხ.19

საქართველოს 2005 წლის 24 ივნისის კანონი №1781 - სსმ I, №40, 18.07.2005წ., მუხ.279 

საქართველოს 2007 წლის 11 ივლისის კანონი №5293 - სსმ I, №29, 27.07.2007წ., მუხ.332

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

საქართველოს 2009 წლის 24 სექტემბრის კანონი №1684 - სსმ I, №29, 12.10.2009წ., მუხ.167

საქართველოს 2015 წლის 3  სექტემბრის კანონი  №4190  - ვებგვერდი, 10.09.2015წ.

საქართველოს 2016 წლის 19  თებერვლის   კანონი  4791   - ვებგვერდი, 07.03.2016წ.

საქართველოს 2017 წლის 10  მარტის   კანონი  №443  - ვებგვერდი, 22.03.2017წ.

    მუხლი 56. დირექტორები

1. საზოგადოების ხელმძღვანელობა და წარმომადგენლობა ევალებათ დირექტორებს.

2. დირექტორთა უფლებამოსილებები განისაზღვრება მათთან წესდების შესაბამისად დადებული ხელშეკრულებით. წესდებაში ასეთი განსაზღვრების არარსებობის შემთხვევაში გამოიყენება ამ კანონით დადგენილი ხელმძღვანელობის ზოგადი უფლებამოსილებანი.

3. სააქციო საზოგადოებას სასამართლოში და სხვა ურთიერთობებში წარმოადგენენ დირექტორები. დირექტორები არ შეიძლება იყვნენ სასამართლოში წარმომადგენლები იმ შემთხვევაში, თუ მათ წინააღმდეგ სარჩელი შეტანილია ამ საზოგადოების მიერ.

4. დირექტორებმა კეთილსინდისიერად და გულმოდგინედ უნდა შეასრულონ დაკისრებული ამოცანები. თუ დირექტორი არ შეასრულებს თავის მოვალეობას, იგი ვალდებულია აუნაზღაუროს საზოგადოებას მიყენებული ზარალი. დირექტორები პასუხს აგებენ სოლიდარულად, მთელი თავისი ქონებით, პირდაპირ და უშუალოდ. თუ დადგენილია ზიანის ფაქტი, მაშინ დირექტორებმა უნდა დაადასტურონ, რომ ისინი საქმეს უძღვებოდნენ ამ კანონის მე-9 მუხლის მე-6 პუნქტის შესაბამისად. საზოგადოებას არ შეუძლია უარი თქვას ზიანის ანაზღაურების მოთხოვნაზე. ეს მოთხოვნა შეიძლება გამოიყენონ საზოგადოების კრედიტორებმა, თუ საზოგადოებისაგან არ მიუღიათ თავიანთი მოთხოვნების კომპენსაცია.

საქართველოს 1999 წლის 9 ივნისის კანონი №2073 – სსმ I, №24(31), 26.06.1999 წ., მუხ.110 

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

    მუხლი 57. ანგარიში სამეურნეო მდგომარეობის შესახებ. მოგების გამოყენება

1. დირექტორები ადგენენ წლიურ ანგარიშს და ანგარიშს სამეურნეო მდგომარეობის შესახებ, ასევე წმინდა მოგების განაწილების წინადადებას სამეთვალყურეო საბჭოსთვის წარსადგენად. წმინდა მოგების განაწილების მოწონებულ წინადადებას სამეთვალყურეო საბჭო დასამტკიცებლად წარუდგენს საერთო კრებას. თუ დირექტორები და სამეთვალყურეო საბჭო ვერ შეთანხმდებიან წმინდა მოგების განაწილებაზე, მაშინ მათ წმინდა მოგების განაწილების ორივე წინადადება უნდა აცნობონ საერთო კრებას. საერთო კრების გადაწყვეტილებით შეიძლება მთელი წმინდა მოგება დარჩეს საწარმოში და გათვალისწინებულ იქნეს ახალი ანგარიშის დროს.

2. არ შეიძლება აქციონერებს მიეცეთ სხვა საზღაური, გარდა საზოგადოების დივიდენდებისა. ამ წესის დარღვევის შემთხვევაში აქციონერი, რომელმაც ეს საზღაური მიიღო, ვალდებულია უკან დააბრუნოს იგი ან ფულადი სახით აანაზღაუროს წარმოშობილი ქონებრივი ზარალი. დირექტორები და სამეთვალყურეო საბჭო ამ პრინციპის დარღვევისათვის საზოგადოების წინაშე პასუხს აგებენ სოლიდარულად, მთელი თავისი ქონებით, პირდაპირ და უშუალოდ. საერთო კრებას არ შეუძლია უარი თქვას ამ უფლების გამოყენებაზე. ეს უფლება შეიძლება გამოიყენონ საზოგადოების კრედიტორებმა, თუ საზოგადოებისაგან არ მიუღიათ თავიანთი მოთხოვნების კომპენსაცია.

3. აქციონერს შეუძლია სახელშეკრულებო ურთიერთობა ჰქონდეს საზოგადოებასთან (მათ შორის, იყოს დირექტორი ან/და სამეთვალყურეო საბჭოს წევრი) და მიიღოს მისგან ამ ხელშეკრულებიდან გამომდინარე საზღაური, რომელიც არ წარმოადგენს დივიდენდს.

საქართველოს 1999 წლის 9 ივნისის კანონი №2073 – სსმ I, №24(31), 26.06.1999 წ., მუხ.110

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

    მუხლი 58. (ამოღებულია)

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

    მუხლი 59. კაპიტალის გაზრდა ახალი აქციების გამოშვების გზით ან აქციებში კონვერტირებადი ფასიანი ქაღალდების გამოშვების გზით

1. აქცია განთავსებულად ითვლება, თუ ის გაცემულ იქნა საზოგადოების მიერ სხვა პირისთვის გარკვეული თანხის ან სხვა საზღაურის სანაცვლოდ (მიუხედავად იმისა, ეს საზღაური მიღებული აქვს საზოგადოებას თუ არა).

2. იმ აქციების მიმართ, რომლებიც განთავსებულია ან/და რომლებზედაც საერთო კრების მიერ უფლებამოსილმა ორგანომ მიიღო გადაწყვეტილება განთავსების შესახებ, შეიძლება გამოყენებულ იქნეს ტერმინი „გამოშვებული აქციები“.

3. აქცია ნებადართულად (განცხადებულად) ითვლება, თუ საერთო კრებამ მიიღო გადაწყვეტილება მისი მომავალში შესაძლო განთავსების შესახებ. ნებადართული აქციების მაქსიმალური რაოდენობა და კლასი უნდა აისახოს საზოგადოების წესდებაში.

4. საერთო კრების გადაწყვეტილებით შეიძლება დადგენილ იქნეს ის პირობები, რომელთა შესაბამისადაც კრების მიერ უფლებამოსილი ორგანო (საერთო კრება, სამეთვალყურეო საბჭო ან/და დირექტორი) უზრუნველყოფს ახალი აქციების განთავსებას.

5. ნებადართული აქციების ფარგლებში ახალი აქციების განთავსების შესახებ გადაწყვეტილებას იღებს კრების მიერ უფლებამოსილი ორგანო. გადაწყვეტილება უნდა შეიცავდეს აქციების რაოდენობასა და კლასს. ასეთი გადაწყვეტილება შეიძლება შეიცავდეს აქციების განთავსების ვადებს, მინიმალურ ფასს ან/და სხვა დამატებით პირობებს.

6. აქციათა განთავსებას ახორციელებს დირექტორი (ან სხვა უფლებამოსილი პირი ან ორგანო).

7. საერთო კრების გადაწყვეტილება შესაძლოა ასევე განსაზღვრავდეს, რომ მის მიერ დადგენილი პირობებით აქციების განუთავსებლობის შემთხვევაში განუთავსებელი აქციები გაუქმებულ იქნეს, რაც ნიშნავს ნებადართული აქციების რაოდენობის შემცირებას გაუქმებული აქციების რაოდენობით. საზოგადოების დირექტორი ვალდებულია შეიტანოს შესაბამისი ცვლილება საზოგადოების წესდებაში, რაც არ მოითხოვს საერთო კრების გადაწყვეტილებას.

8. აქციებში კონვერტირებადი ფასიანი ქაღალდების გამოშვება შეიძლება კაპიტალის გაზრდით, ამ მუხლის შესაბამისად. საერთო კრებამ ან წესდებით განსაზღვრულმა სხვა უფლებამოსილმა ორგანომ შეიძლება განსაზღვროს კონვერტირებადი ფასიანი ქაღალდების გამოშვების სხვა გზა.

საქართველოს 1999 წლის 9 ივნისის კანონი №2073 – სსმ I, №24(31), 26.06.1999 წ., მუხ.110 

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

თავი მეხუთე

კოოპერატივი

    მუხლი 60. ცნება

60.1. კოოპერატივი არის წევრთა შრომით საქმიანობაზე დაფუძნებული ან წევრთა მეურნეობის განვითარებისა და შემოსავლის გადიდების მიზნით შექმნილი საზოგადოება, რომლის ამოცანაა წევრთა ინტერესების დაკმაყოფილება და იგი მიმართული არ არის უპირატესად მოგების მიღებაზე.

კოოპერატივებს მიეკუთვნება:

ა) ნედლეულის მომპოვებელი კოოპერატივები, რომლებიც ამ ფორმით ნედლეულს მოპოვებენ საკუთარი წევრებისათვის;

ბ) სასოფლო-სამეურნეო ან სარეწაო პროდუქციის ერთობლივი გასაღების კოოპერატივები:

გ) სასოფლო-სამეურნეო პროდუქციის მწარმოებელი და სხვადასხვა საგნების დამამზადებელი და ერთობლივი ხარჯებით მათი რეალიზაციის კოოპერატივები (სასოფლო-სამეურნეო და საწარმოო კოოპერატივები);

დ) მასობრივი მოხმარების საქონლის საბითუმო წესით შემძენი და საცალო ვაჭრობით მათი სარეალიზაციო კოოპერატივები;

ე) სასოფლო-სამეურნეო წარმოების ან სარეწებისთვის აუცილებელი მატერიალურ-ტექნიკური რესურსების შეძენა-წარმოებისა და მათი ერთობლივი გამოყენების კოოპერატივები;

ვ) სასოფლო-საკრედიტო კოოპერატივები;

ზ) სამომხმარებლო (მრავალდარგოვანი) კოოპერატივები, რომელთა სამართლებრივი, ეკონომიკური და სოციალური საფუძვლები რეგულირდება „სამომხმარებლო კოოპერაციის შესახებ“ საქართველოს კანონით;

თ) არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებები – საკრედიტო კავშირები;

ი) სასოფლო-სამეურნეო კოოპერატივები, რომელთა სამართლებრივი, ეკონომიკური და სოციალური საფუძვლები რეგულირდება ამ კანონით, თუ „სასოფლო-სამეურნეო კოოპერატივის შესახებ“ საქართველოს კანონით სხვა რამ არ არის დადგენილი.

60.2. (ამოღებულია).

60.3. კოოპერატივი თავისი ვალდებულებების გამო კრედიტორების წინაშე პასუხს აგებს მხოლოდ თავისი ქონებით.

საქართველოს 1996 წლის 13 ივნისის კანონი №275 – პარლამენტის უწყებანი, №17, 03.07.1996 წ., გვ.32

საქართველოს 1997 წლის 15 მაისის კანონი №712 – პარლამენტის უწყებანი, №23-24, 07.06.1997 წ., გვ.9

საქართველოს 2002 წლის 4 ივლისის კანონი №1614 – სსმ I, №23, 24.07.2002 წ., მუხ.107

საქართველოს 2005 წლის 24 ივნისის კანონი №1781 - სსმ I, №40, 18.07.2005წ., მუხ.279 

საქართველოს 2013 წლის 12 ივლისის კანონი №818 - ვებგვერდი, 05.08.2013წ. 

საქართველოს 2015 წლის 11  ნოემბრის კანონი  №4496  - ვებგვერდი, 24.11.2015წ.

    მუხლი 61. პაი. კოოპერატივში გაწევრიანება

1. კოოპერატივის წევრის მინიმალური პაის ოდენობას განსაზღვრავენ დამფუძნებლები. კოოპერატივის ერთ წევრს შეიძლება ჰქონდეს რამდენიმე პაი.

2. (ამოღებულია).

3. განცხადება არაორაზროვნად უნდა ასახავდეს კოოპერატივის წევრის ვალდებულებას, რომ იგი წესდების შესაბამისად შეიტანს დადგენილ შესატანს (პაის). თუ წესდებით განსაზღვრულია, რომ კოოპერატივის წევრებმა შეუზღუდავად ან შეზღუდულად საგარანტიო თანხის ოდენობით დამატებითი შესატანები უნდა შეიტანონ, მაშინ განცხადებაში უნდა აღინიშნოს, რომ კრედიტორთა დასაკმაყოფილებლად წევრად შემსვლელები გადაიხდიან დამატებით შესატანს შეუზღუდავად ან წესდებაში დათქმულ საგარანტიო თანხამდე ოდენობით.

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

საქართველოს 2009 წლის 3 ნოემბრის კანონი №1974 - სსმ I, №35, 19.11.2009წ., მუხ.262

    მუხლი 62. წევრის გასვლა კოოპერატივიდან

1. ყოველ წევრს აქვს კოოპერატივიდან გასვლის უფლება ამის შესახებ განცხადების საფუძველზე. კოოპერატივიდან გასვლის წესი და პროცედურა განისაზღვრება წესდებით.

2. გამსვლელთან საბოლოო ანგარიშსწორება ხდება გასვლის დღისათვის ბალანსის საფუძველზე. თუ კოოპერატივიდან გასვლა ხდება სამეურნეო წლის განმავლობაში, მაშინ საფუძვლად აიღება ბოლო ბალანსი. კოოპერატივის წევრის აქტივები უნდა ანაზღაურდეს გასვლიდან ექვსი თვის განმავლობაში; კოოპერატივის რეზერვებისა და სხვა ქონების მიმართ მას, თანახმად ამ მუხლის მე-3 აბზაცისა, არა აქვს მოთხოვნის უფლება.

თუ ვალების დასაფარავად საკმარისი არ არის მთელი ქონება, რეზერვებისა და აქტივების ჩათვლით, მაშინ კოოპერატივიდან გასულმა წევრმა კოოპერატივს უნდა გადაუხადოს თავისი წილი ფულადი თანხიდან. ეს წილი დაიანგარიშება კოოპერატივის წევრთა რაოდენობის მიხედვით, თუ წესდება სხვა რამეს არ ითვალისწინებს.

წესდება შეიძლება ითვალისწინებდეს, რომ კოოპერატივის წევრებს, რომლებმაც პაი სრულად გადაიხადეს, გასვლის შემთხვევაში მიეცეთ პაის უკუმოთხოვნის უფლება ამ მიზნით წლიური ნაშთის საფუძველზე შექმნილი რეზერვიდან. ეს მოთხოვნა შეიძლება დამოკიდებული იყოს კოოპერატივის წევრად ყოფნის სტაჟზე ან შესაძლოა წესდება სხვა პირობებსა და მოთხოვნის შეზღუდვებს ითვალისწინებდეს.

3. კოოპერატივის წევრს შეუძლია ნებისმიერ დროს სამეურნეო წლის განმავლობაშიც თავისი პაი წერილობითი შეთანხმებით გადასცეს სხვა პირს და ამით გამოვიდეს კოოპერატივიდან საბოლოო ანგარიშსწორების გარეშე, თუ პრეტენდენტი მის მაგივრად ხდება ან უკვე არის კოოპერატივის წევრი. წესდება (პარტნიორთა შეთანხმება) შეიძლება კრძალავდეს ან დამატებით პირობებს უდგენდეს ამგვარ გადაცემას. გამგეობამ ეს შეთანხმება დაუყოვნებლივ უნდა წარუდგინოს მეწარმეთა და არასამეწარმეო (არაკომერციული) იურიდიული პირების რეესტრს.

პაის გადაცემა დაუყოვნებლივ უნდა იქნეს სიაში შეტანილი გამსხვისებელ წევრთან. გასვლის თარიღად ითვლება რეგისტრაციის დღე.

4. კოოპერატივის წევრის გარდაცვალებისას წევრობა გადადის მის მემკვიდრეებზე. წევრობა მთავრდება იმ სამეურნეო წლის დასრულებით, როცა მოხდა სამკვიდროს გახსნა. რამდენიმე მემკვიდრეს შეუძლია საერთო კრებაზე ხმის უფლება განახორციელოს ერთი საერთო წარმომადგენლის მეშვეობით.

წესდება შეიძლება ითვალისწინებდეს, რომ კოოპერატივის წევრის გარდაცვალების შემთხვევაში კოოპერატივის წევრი გახდება მისი მემკვიდრე. წესდებით წევრობის გაგრძელება შეიძლება დამოკიდებული გახდეს უფლებამონაცვლის პიროვნულ ფაქტორებზე. რამდენიმე მემკვიდრის მიერ მემკვიდრეობის მიღების შემთხვევაში შეიძლება ასევე გათვალისწინებული იყოს, რომ წევრობა შეწყდება, თუ იგი არ გადაეცემა ერთ-ერთ მემკვიდრეს წესდებით დადგენილ ვადებში.

საქართველოს 2005 წლის 24 ივნისის კანონი №1781 - სსმ I, №40, 18.07.2005წ., მუხ.279 

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

საქართველოს 2009 წლის 3 ნოემბრის კანონი №1974 - სსმ I, №35, 19.11.2009წ., მუხ.262

    მუხლი 63. საერთო კრება

1. კოოპერატივის წევრები თავიანთ უფლებებს კოოპერატივის საქმეების გამო ახორციელებენ საერთო კრებაზე, თუ კანონი სხვა რამეს არ ითვალისწინებს.

2. საერთო კრება გადაწყვეტილებებს იღებს ხმების უბრალო უმრავლესობით, თუ კანონით ან წესდებით არ არის გათვალისწინებული ხმების უფრო მეტი რაოდენობა ან სხვა დამატებითი მოთხოვნები. არჩევნებისათვის წესდებამ შეიძლება გაითვალისწინოს გამონაკლისი წესი.

3. ყოველ წევრს აქვს თითო ხმა. წესდებით შესაძლებელია დადგინდეს ხმათა განსხვავებული გადანაწილება.

4. წევრს უფლება აქვს, პირადად ან წარმომადგენლის მეშვეობით განახორციელოს თავისი ხმის უფლება. სასამართლოს მიერ საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 1293-ე მუხლის მე-4 ნაწილის საფუძველზე მხარდაჭერის დანიშვნისას მხარდაჭერის მიმღების ან/და შეზღუდულქმედუნარიანი ფიზიკური პირის ხმის უფლებას, აგრეთვე იურიდიული პირის ხმის უფლებას ახორციელებენ მათი კანონიერი წარმომადგენლები, ხოლო სოლიდარული პასუხისმგებლობის საზოგადოებისა და კომანდიტური საზოგადოების ხმის უფლებას ახორციელებს წარმომადგენლობაზე უფლებამოსილი პირი. ფიზიკური პირის მიერ გაცემული მინდობილობა ნოტარიულად უნდა დამოწმდეს.

5. არავის არა აქვს უფლება, თავისთვის ან სხვა პირისთვის განახორციელოს ხმის უფლება, თუ არსებობს გადაწყვეტილება იმის თაობაზე, რომ მოსმენილ იქნეს მისი ან მისი წარმომადგენლის ანგარიში, ან რომ უნდა განთავისუფლდეს ვალდებულებებისაგან, ან რომ კოოპერატივმა პრეტენზიები უნდა წამოაყენოს მისი ან ამ შეცვლილი წევრის მიმართ.

6. საერთო კრებას იწვევს გამგეობა, თუ წესდებით ან კანონით სხვა პირებიც არ არიან საამისოდ უფლებამოსილი. საერთო კრება, გარდა წესდებითა და ამ კანონით სპეციალურად გათვალისწინებული შემთხვევებისა, მოწვეული უნდა იქნეს წელიწადში ერთხელ მაინც.

7. საერთო კრება დაუყოვნებლივ უნდა იქნეს მოწვეული, თუ წევრთა 1/10 ან წესდებაში საამისოდ აღნიშნული უფრო მცირე ნაწილი მათ მიერ ხელმოწერილ განცხადებაში მოითხოვს კრების მოწვევას კონკრეტული მიზნის მითითებით. თუ მოთხოვნა არ დაკმაყოფილდება, მაშინ სასამართლოს, რომლის ტერიტორიაზედაც აქვს კოოპერატივს იურიდიული მისამართი, შეუძლია საერთო კრების მოწვევის ან დღის წესრიგის გამოცხადების უფლებამოსილება მიანიჭოს იმ წევრებს, რომლებმაც წამოაყენეს მოთხოვნა. კრების მოწვევაზე ან გამოცხადებაზე სასამართლოს მიერ მინიჭებული უფლებამოსილება უნდა გამოქვეყნდეს.

8. საერთო კრება მოიწვევა სულ ცოტა 3 კვირის ვადაში საქართველოს ერთ-ერთ ოფიციალურ ანდა წესდებით განსაზღვრულ გაზეთში გამოქვეყნებით.

საერთო კრების დღის წესრიგი გამოცხადდება კრების მოწვევისას. იმ საკითხთა შესახებ, რომლებიც არ გამოცხადდება კრებამდე 3 დღით ადრე, გადაწყვეტილებები არ მიიღება. გამონაკლისია გადაწყვეტილებები კრების წარმართვის, აგრეთვე რიგგარეშე საერთო კრების მოწვევის შესახებ.

9. საერთო კრების მიერ მიღებულ გადაწყვეტილებებზე უნდა შედგეს ოქმი. იგი უნდა შეიცავდეს კრების ჩატარების ადგილსა და დღეს, კრების თავმჯდომარის სახელსა და გვარს, აგრეთვე მითითებას კენჭისყრის სახეობისა და შედეგების შესახებ და თავმჯდომარის დადგენილებას გადაწყვეტილების მიღებისა და ოქმის მიმართ სხვა განცხადებების შესახებ.

ოქმს ხელს აწერენ თავმჯდომარე და გამგეობის დამსწრე წევრები და მას ერთვის კრების მოწვევის მასალები. ყოველ წევრს უნდა მიეცეს უფლება, გაეცნოს საოქმო ჩანაწერს. ოქმი ინახება კოოპერატივში.

10. საერთო კრება ამტკიცებს წლიურ ბალანსს. იგი იღებს გადაწყვეტილებას წლიური მოგების გამოყენების ან წლიური დანაკლისის დაფარვის თაობაზე, აგრეთვე გადაწყვეტილებას გამგეობისა და სამეთვალყურეო საბჭოს ანგარიშის დამტკიცების შესახებ. საერთო კრება უნდა ჩატარდეს სამეურნეო წლის დამთავრებიდან 3 თვის განმავლობაში.

წლიური ბალანსი, მდგომარეობის შესახებ მოხსენება და სამეთვალყურეო საბჭოს მოხსენება კრების ჩატარებამდე სულ ცოტა 1 კვირით ადრე უნდა გამოიკრას კოოპერატივის ოფისში ან გამგეობის მიერ განსაზღვრულ სხვა ადგილას, რათა წევრები გაეცნონ მათ. ყოველ წევრს აქვს უფლება, საკუთარი ხარჯით მოითხოვოს წლიური ბალანსის, მდგომარეობის შესახებ მოხსენებისა და სამეთვალყურეო საბჭოს მოხსენების ასლები.

11. მხოლოდ საერთო კრებას შეუძლია მიიღოს გადაწყვეტილება წესდებაში (პარტნიორთა შეთანხმებაში) ცვლილებების შეტანის თაობაზე, ამასთანავე, გადაწყვეტილება სანოტარო წესით უნდა დამოწმდეს. ქვემოთ მოცემული ცვლილებების შესატანად საჭიროა კენჭისყრაში მონაწილეთა ხმების უბრალო უმრავლესობა (თუ წესდებაში (პარტნიორთა შეთანხმებაში) სხვა რამ არ არის მითითებული):

ა) პაის გაზრდა;

ბ) რამდენიმე სავალდებულო პაით მონაწილეობის შემოღება ან გაფართოება;

გ) დამატებითი შესატანის შეტანის მოვალეობის შემოღება ან გაფართოება;

დ) რეზერვებში გამსვლელ წევრთა მონაწილეობის შემოღება ან გაფართოება;

ე) რამდენიმე ხმის უფლების დაწესება ან გაფართოება;

ვ) პაის დაყოფა;

წესდების (პარტნიორთა შეთანხმების) იმ ცვლილებისათვის, რომლითაც შემოღებული ან გაფართოებულია წევრის მოვალეობა კოოპერატივის მოწყობილობების ან სხვა საქმიანობის გამოყენების ანდა სამსახურის შემოღების შესახებ, საჭიროა ხმების 9/10-ის უმრავლესობა. წესდება (პარტნიორთა შეთანხმება) შეიძლება სხვა მოთხოვნებსაც ითვალისწინებდეს. კოოპერატივის ადგილსამყოფლის მიხედვით მეწარმეთა და არასამეწარმეო (არაკომერციული) იურიდიული პირების რეესტრში რეგისტრაციამდე გადაწყვეტილებას ძალა არა აქვს.

საქართველოს 2005 წლის 24 ივნისის კანონი №1781 - სსმ I, №40, 18.07.2005წ., მუხ.279 

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

საქართველოს 2009 წლის 3 ნოემბრის კანონი №1974 - სსმ I, №35, 19.11.2009წ., მუხ.262

საქართველოს 2015 წლის 20 მარტის კანონი №3395  - ვებგვერდი,  31.03.2015წ.

    მუხლი 64. წარმომადგენელთა კრება

1. თუ კოოპერატივის წევრთა რაოდენობა ხუთასზე მეტია, საერთო კრების ნაცვლად მოიწვევა წარმომადგენელთა კრება. თუ წევრთა რაოდენობა ორასზე მეტია, შეიძლება წესდებით განისაზღვროს, რომ საერთო კრების ნაცვლად ჩატარდეს წარმომადგენელთა კრება.

2. წარმომადგენლად შეიძლება არჩეულ იქნეს ყოველი ქმედუნარიანი ფიზიკური პირი, რომელიც კოოპერატივის წევრია, მაგრამ არ არის არც გამგეობაში და არც სამეთვალყურეო საბჭოში.

3. წარმომადგენელთა კრება შედგება სულ ცოტა 50 წარმომადგენლისაგან, რომლებსაც ირჩევენ კოოპერატივის წევრები. წარმომადგენლებს არა აქვთ უფლება, თავიანთი უფლებამოსილება სხვა პირებს გადასცენ.

4. წარმომადგენლები აირჩევა საყოველთაო, პირდაპირი, თანასწორი არჩევნების საფუძველზე, ფარული კენჭისყრით; არჩევნებისას წევრთა წარმომადგენლობისათვის შესაბამისად გამოიყენება ამ კანონის 63-ე მუხლის მე-4 პუნქტი. პირი წარმომადგენლად არ შეიძლება არჩეულ იქნეს ოთხ წელზე მეტი ვადით.

წესდებით უნდა განისაზღვროს:

ა) რამდენ წევრზე მოდის ერთი წარმომადგენელი;

ბ) წარმომადგენლობის დრო.

სხვა, უფრო დაწვრილებითი დებულებები არჩევნების წესის შესახებ, შედეგების განსაზღვრის ჩათვლით, შეიძლება ჩამოყალიბდეს გამგეობისა და სამეთვალყურეო საბჭოს მიერ ერთობლივად მიღებულ საარჩევნო დებულებაში. ამისათვის საჭიროა საერთო კრების თანხმობა. გამგეობა გადაწყვეტილებებს იღებს ერთხმად.

5. ყოველი წარმომადგენლისათვის არჩეული უნდა იქნეს თითო სათადარიგო პირი. თუ წარმომადგენელი განთავისუფლდება ვადის დამთავრებამდე, მაშინ მას შეცვლის სათადარიგო პირი. ეს პირი შეიძლება აირჩეს მხოლოდ წარმომადგენელთან ერთად წარმომადგენელთა არჩევნებისათვის დადგენილი წესებით, უფლებამოსილების იმავე ვადით.

6. არჩეულ წარმომადგენელთა და არჩეულ სათადარიგო პირთა სია 2 კვირის განმავლობაში უნდა იყოს გამოკრული კოოპერატივის ოფისში, რათა წევრები გაეცნონ მას. ამის შესახებ უნდა გამოცხადდეს საქართველოს ერთ-ერთ ოფიციალურ ან წესდებით განსაზღვრულ გაზეთში. სიის გამოკვრის ვადის ათვლა იწყება გამოქვეყნების დღიდან. ყოველ წევრს მისი მოთხოვნის საფუძველზე დაუყოვნებლივ უნდა მიეცეს სიის ასლი.

საქართველოს 2005 წლის 24 ივნისის კანონი №1781 - სსმ I, №40, 18.07.2005წ., მუხ.279 

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

    მუხლი 65. სამეთვალყურეო საბჭო

1. კოოპერატივს უფლება აქვს, წესდებით გაითვალისწინოს სამეთვალყურეო საბჭოს არსებობა და განსაზღვროს მის წევრთა რაოდენობა.

2. კოოპერატივის წევრს უფლება აქვს, საქმიანობის შედეგებიდან გამომდინარე, საერთო კრების გადაწყვეტილების საფუძველზე მიიღოს განსაზღვრული გასამრჯელო, თუ წესდებით სხვა რამ არ არის გათვალისწინებული.

3. სამეთვალყურეო საბჭოს წევრს უფლება არა აქვს, იმავდროულად იყოს გამგეობის წევრი (დირექტორი) ან მისი მოადგილე, ან სხვაგვარად წარმართოს კოოპერატივის საქმიანობა. გამგეობიდან გასული წევრი მისი ანგარიშის დამტკიცებამდე არ შეიძლება არჩეულ იქნეს სამეთვალყურეო საბჭოს წევრად, თუ წესდებით სხვა რამ არ არის გათვალისწინებული.

4. წესდებით გათვალისწინებულ შემთხვევაში სამეთვალყურეო საბჭო კონტროლს უწევს გამგეობას საქმეების წარმოებისას მართვის ყველა დარგში და ამ მიზნით იღებს ინფორმაციას კოოპერატივის საქმიანობის მიმდინარეობის შესახებ. სამეთვალყურეო საბჭოს უფლება აქვს, ნებისმიერ დროს მოსთხოვოს გამგეობას ანგარიში და უშუალოდ ან მის მიერ განსაზღვრული პირის მეშვეობით შეამოწმოს საბუღალტრო წიგნები და ჩანაწერები, აგრეთვე ფასიანი ქაღალდებისა და საქონლის მდგომარეობა. სამეთვალყურეო საბჭო ამოწმებს კოოპერატივის წლიურ ბალანსს, მისი მდგომარეობის შესახებ მოხსენებას და წლიური მოგების განაწილების თაობაზე წინადადებებს. შემოწმების შედეგების შესახებ იგი მოახსენებს საერთო კრებას წლიური ბალანსის დამტკიცებამდე.

5. სამეთვალყურეო საბჭო კანონით დადგენილი წესით იწვევს საერთო კრებას, თუ წესდებით სხვა რამ არ არის გათვალისწინებული.

6. სამეთვალყურეო საბჭოს სხვა ფუნქციები შეიძლება განისაზღვროს წესდებით. საბჭოს წევრს უფლება არა აქვს, თავისი ფუნქციების შესრულება სხვა პირს გადააბაროს, თუ წესდებით სხვა რამ არ არის გათვალისწინებული.

7. წესდებით გათვალისწინებულ შემთხვევაში სამეთვალყურეო საბჭო უფლებამოსილია წარმოადგინოს კოოპერატივი გამგეობასთან ერთად მესამე პირთან ხელშეკრულების დადებისას და წარმართოს პროცესი კოოპერატივის წევრის წინააღმდეგ, თუ ამას დაადგენს საერთო კრება. სამეთვალყურეო საბჭოს თანხმობა სჭირდება ყოველ კრედიტს, რომელიც მიეცემა გამგეობის რომელიმე წევრს, თუ წესდებით სხვა რამ არ არის გათვალისწინებული. იგივე წესი მოქმედებს კრედიტის გაცემის შემთხვევაში გამგეობის წევრის თავდებად დადგომისას.

საქართველოს 2005 წლის 24 ივნისის კანონი №1781 - სსმ I, №40, 18.07.2005წ., მუხ.279 

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

საქართველოს 2012 წლის 25 მაისის კანონი №6324 – ვებგვერდი, 12.06.2012წ.

    მუხლი 66. გამგეობა. დირექტორები

 1. კოოპერატივის გამგეობა შედგება არანაკლებ 2 დირექტორისაგან (გამგეობის წევრებისაგან), რომლებიც შეიძლება არ იყვნენ კოოპერატივის წევრები, თუ წესდებით სხვა რამ არ არის გათვალისწინებული.

2. დირექტორებს ირჩევენ 4 სამეურნეო წლის ვადით, თუ წესდება სხვა რამეს არ ითვალისწინებს.

3. სხვა შემთხვევებში გამოიყენება ამ კანონის მე-9 მუხლი.

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

საქართველოს 2012 წლის 25 მაისის კანონი №6324 – ვებგვერდი, 12.06.2012წ.

     მუხლი 67. (ამოღებულია)

საქართველოს 2012 წლის 25 მაისის კანონი №6324 – ვებგვერდი, 12.06.2012წ.

    მუხლი 68. მოგებისა და ზარალის განაწილება

წლიური ანგარიშის დამტკიცებისას კოოპერატივის წევრებისათვის გათვალისწინებული სამეურნეო წლის მოგება ან ზარალი უნაწილდებათ კოოპერატივის წევრებს. პირველი სამეურნეო წლისათვის განაწილება ხდება მათ მიერ შეტანილი შენატანების პროპორციულად, ყოველი მომდევნო წლისათვის კი – მოგების მიმატებით და ზარალის ჩამოწერის გზით წინა სამეურნეო წლის ბოლოსათვის არსებული პაის საერთო თანხის პროპორციულად. მოგების მიმატება გაგრძელდება მანამ, სანამ არ იქნება მიღწეული პაის ოდენობა.

წესდება შეიძლება ითვალისწინებდეს მოგებისა და ზარალის განაწილების სხვა წესებს. სანამ არ მიიღწევა ზარალის გამო შემცირებული პაის ოდენობა, მოგება არ განაწილდება.

წესდება ან საერთო კრების დადგენილება შეიძლება ითვალისწინებდეს, რომ მოგება მთლიანად ან ნაწილობრივ დაერიცხოს რეზერვს.

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

თავი მეექვსე

გარდამავალი დებულებანი

საქართველოს 1998 წლის 26 ივნისის კანონი №1510 – პარლამენტის უწყებანი, №25-26, 15.07.1998 წ., გვ.36 

    მუხლი 69. გარდამავალი და დასკვნითი დებულებანი

1. 2008 წლის 15 აპრილამდე მოქმედი საწარმოები აგრძელებენ საქმიანობას და მათი ხელახალი რეგისტრაცია ამ კანონთან შესაბამისობის უზრუნველყოფის მიზნით არ მოითხოვება.

2. საქართველოს ფინანსთა სამინისტრომ შეიმუშაოს ამ კანონის მე-4 მუხლის მე-5 პუნქტით გათვალისწინებული დოკუმენტების ფორმები და უზრუნველყოს მათი ხელმისაწვდომობა, მათ შორის, ელექტრონული ფორმით.

3. იმ საწარმოებზე, რომელთა მიმართაც 2008 წლის 15 აპრილისათვის დაწყებულია ლიკვიდაციის პროცესი, არ ვრცელდება ამ კანონის მე-14 მუხლით დადგენილი წესები.

4. საწარმოთა იმ წილების მიმართ, რომლებზედაც 2008 წლის 10 მაისამდე არსებული წესით იქნა დარეგისტრირებული გირავნობა სამეწარმეო რეესტრში, გირავნობა გავრცელდება 2008 წლის 10 მაისამდე არსებული წესით მანამ, სანამ არ მოხდება გირავნობის გაუქმება ან მოგირავნესთან შეთანხმებული წესით გირავნობის ხელახალი რეგისტრაცია ამ კანონის შესაბამისად.

5. საქართველოს მთავრობამ განსაზღვროს რედომიცილებისათვის საჭირო წესები და პროცედურები.

6. საქართველოს კანონმდებლობაში ტერმინი „საწესდებო კაპიტალი“ შეიძლება გამოყენებული იყოს საზოგადოების დაფუძნებისას მისი კაპიტალის (შენატანების ჯამი), საზოგადოების საკუთარი კაპიტალის, საზოგადოების აქციების ნომინალური ღირებულების აქციების რაოდენობაზე ნამრავლის, საწარმოს პარტნიორთა ხმების სრული რაოდენობის მნიშვნელობით. საქართველოს კანონმდებლობის ჰარმონიზაციის მიზნით საქართველოს მთავრობამ 2008 წლის 10 აგვისტომდე საქართველოს პარლამენტს წარუდგინოს კანონპროექტები შესაბამის კანონებში ცვლილებების შეტანის თაობაზე, რომელთა საფუძველზედაც ტერმინი „საწესდებო კაპიტალი“ ჩანაცვლდება სათანადო ტერმინით.

7. ის სუბიექტები, რომლებიც უფლებამოსილი ორგანოს მიერ აღრიცხული არიან, როგორც გადასახადის გადამხდელები, და რომელთა მიერ საგადასახადო აღრიცხვის დროისათვის შესაბამისი ორგანოსთვის წარდგენილი სარეგისტრაციო დოკუმენტაციით დასტურდება, რომ უფლებამოსილი პირის მიერ მოთხოვნილი იყო მეწარმე იურიდიული პირის, ასევე უცხო ქვეყნის მეწარმე იურიდიული პირის ფილიალის (მუდმივი დაწესებულების) რეგისტრაცია, ჩაითვალონ ასეთად რეგისტრირებულად საგადასახადო აღრიცხვის მომენტიდან.

8. იურიდიული პირი, ინდივიდუალური მეწარმე ან უცხო ქვეყნის საწარმოს ფილიალი, რომლის საქმიანობა დაკავშირებულია საქართველოს ფარგლების გარეთ შრომით მოწყობასთან ან/და შრომით მოწყობაში დახმარებასთან, ვალდებულია ამ კანონის მე-5 მუხლის მე-8 პუნქტით გათვალისწინებული ცვლილება 2016 წლის 1 მაისამდე შეიტანოს თავის სარეგისტრაციო დოკუმენტაციაში.

9. იმ სამეწარმეო საზოგადოების მიმართ, რომლის წლიური ბრუნვა გასული საგადასახადო წლისათვის არ აღემატება 1 000 000 ევროს ეკვივალენტს ლარში (შესაბამისი საგადასახადო წლის ბოლოსათვის საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილი ოფიციალური გაცვლითი კურსით), ამ კანონის 5 8 მუხლის მე-3 და მე-4 პუნქტები ამოქმედდეს 2018 წლის 1 სექტემბრიდან.

საქართველოს 1998 წლის 26 ივნისის კანონი №1510 – პარლამენტის უწყებანი, №25-26, 15.07.1998 წ., გვ.36 

საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5913 - სსმ I, №7, 26.03.2008წ., მუხ.33

საქართველოს 2010 წლის 27 აპრილის კანონი №2979 - სსმ I, №24, 10.05.2010წ., მუხ.145

საქართველოს 2011 წლის 24 ივნისის კანონი №4946 – ვებგვერდი, 13.07.2011წ.

საქართველოს 2015  წლის 1  აპრილის კანონი №3419 - ვებგვერდი, 22.04.2015წ.

საქართველოს 2017 წლის 30  ივნისის   კანონი №1199 - ვებგვერდი, 13.07.2017წ.

     მუხლი 691. 2015 წლის 1 აპრილამდე სასამართლოს მიერ ქმედუუნაროდ ცნობილ პირებთან დაკავშირებული სამართლებრივი რეგულირება გარდამავალ პერიოდში

2015 წლის 1 აპრილამდე სასამართლოს მიერ ქმედუუნაროდ ცნობილი პირის ხმის უფლებას ახორციელებს მისი კანონიერი წარმომადგენელი, სანამ ქმედუუნარო პირის ინდივიდუალური შეფასება არ მოხდება.

საქართველოს 2015 წლის 20 მარტის კანონი №3395  - ვებგვერდი,  31.03.2015წ.

    მუხლი 70. სახაზინო საწარმოების რეორგანიზაცია

1. სახელმწიფო ან ადგილობრივმა თვითმმართველობისა და მმართველობის ორგანოებმა 1999 წლის 1 სექტემბრამდე საქართველოს სახელმწიფო ქონების მართვის სამინისტროსთან ან მის ტერიტორიულ ორგანოებთან ერთად უზრუნველყონ მათ მიერ შექმნილი სახაზინო საწარმოების შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოებად ან სააქციო საზოგადოებად გარდაქმნა (სახელმწიფოს ასპროცენტიანი წილობრივი მონაწილეობით) მოქმედი კანონმდებლობით დადგენილი წესით.

2. რეორგანიზების შედეგად შექმნილი შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოება ან სააქციო საზოგადოება წარმოადგენს სახაზინო საწარმოს უფლებამონაცვლეს.

3. არსებულმა სახაზინო საწარმოებმა რეორგანიზების პერიოდში ახალი ვალდებულებები შეიძლება იკისრონ მხოლოდ დამფუძნებელ სახელმწიფო ორგანოსთან შეთანხმებით. იგივე წესი გამოიყენება უძრავი ნივთების შეძენის, გასხვისების ან დატვირთვის შემთხვევაში.

საქართველოს 1999 წლის 19 თებერვლის კანონი №1805 – სსმ I, №6(13), 04.03.1999 წ., მუხ.23 

საქართველოს 1999 წლის 28 მაისის კანონი №2042 – სსმ I, №20(27), 09.06.1999 წ., მუხ.100

    მუხლი 71. ინდივიდუალური საწარმოს რეგისტრაციის გადასახდელი

ამ კანონის 51 მუხლის მე-15 პუნტი ამოქმედდეს 2002 წლის 1 იანვრიდან.

საქართველოს 2001 წლის 30 მარტის კანონი №835 – სსმ I, №10, 19.04.2001 წ., მუხ.36 

საქართველოს პარლამენტის თავმჯდომარე –

სახელმწიფოს მეთაური                                                ედუარდ შევარდნაძე

საქართველოს პარლამენტის

სპიკერი                                                                             ვახტანგ გოგუაძე

თბილისი,

28 ოქტომბერი, 1994 წელი.

№577–Iს

დანართი №1

(ამოღებულია)

საქართველოს 1996 წლის 13 დეკემბრის კანონი №535 – პარლამენტის უწყებანი, №1-2, 22.01.1997 წ., გვ.9

საქართველოს  2006 წლის 25 მაისის კანონი №3139 - სსმ I, №18, 31.05.2006წ., მუხ.133 

დანართი №2

(ამოღებულია)

საქართველოს 2000 წლის 14 ივნისის კანონი №382 – სსმ I, №23, 23.06.2000 წ., მუხ.62 

საქართველოს 2005 წლის 30 ივნისის კანონი №1830 - სსმ I, №41, 19.07.2005წ., მუხ.298

საქართველოს  2006 წლის 25 მაისის კანონი №3139 - სსმ I, №18, 31.05.2006წ., მუხ.133 

 

საქართველოს პარლამენტის დადგენილება

„მეწარმეთა შესახებ“ საქართველოს რესპუბლიკის კანონის თაობაზე

საქართველოს პარლამენტი ადგენს:

1. საქართველოს რესპუბლიკის კანონი „მეწარმეთა შესახებ“ ამოქმედდეს 1995 წლის 1 მარტიდან.

2. „მეწარმეთა შესახებ“ საქართველოს რესპუბლიკის კანონის ამოქმედებამდე კერძო (სამოქალაქო) სამართლებრივი წესით შექმნილი საწარმოები ამ კანონის მოთხოვნების შესაბამისად ექვემდებარებიან ხელახალ რეგისტრაციას 1996 წლის 1 სექტემბრამდე.

საქართველოს პარლამენტის 1995 წლის 21 დეკემბრის დადგენილება №80

3. „მეწარმეთა შესახებ“ საქართველოს რესპუბლიკის კანონის ამოქმედებამდე რეგისტრირებული ერთობლივი საწარმოები 1996 წლის 1 იანვრამდე გარდაიქმნებიან შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოებებად, გარდა იმ შემთხვევისა, როცა ისინი ამ კანონის 2.4 მუხლის შესაბამისად ექვემდებარებიან სააქციო საზოგადოებებად გარდაქმნას. 

4. ამ დადგენილების მე-2 და მე-3 მუხლების მოთხოვნათა შეუსრულებლობის შემთხვევაში საწარმოთა მიმართ გამოიყენება „მეწარმეთა შესახებ“ საქართველოს რესპუბლიკის კანონის 5.8 მუხლით გათვალისწინებული წესები.

5. სახელმწიფო საწარმოების პრივატიზების შემთხვევაში გამოიყენება მხოლოდ ამ კანონით გათვალისწინებული ორგანიზაციულ-სამართლებრივი ფორმები.

6. ამ კანონის ამოქმედების დღიდან ძალადაკარგულად ჩაითვალოს:

1. „სამეწარმეო საქმიანობის საფუძვლების შესახებ“ საქართველოს რესპუბლიკის 1991 წლის 25 ივლისის კანონი;

2. „პრესისა და მასობრივი ინფორმაციის სხვა საშუალებების შესახებ“ საქართველოს რესპუბლიკის 1991 წლის 10 აგვისტოს კანონის მე-7 მუხლის მე-2 აბზაცის „ა“ და „ბ“ პუნქტები, მე-3 - მე-5 აბზაცი;

3. „უცხოური ინვესტიციების შესახებ“ საქართველოს რესპუბლიკის 1991 წლის 25 ივლისის კანონის მე-10 - 26-ე მუხლები;

4. „ეროვნული ბანკის შესახებ“ საქართველოს რესპუბლიკის 1991 წლის 2 აგვისტოს კანონის მე-17 მუხლის მე-2 პუნქტი.

5. „საქართველოს რესპუბლიკის ბანკებისა და საბანკო საქმიანობის შესახებ“ საქართველოს რესპუბლიკის 1991 წლის 2 აგვისტოს კანონის მე-2 მუხლი, მე-8 მუხლის 1-ლი პუნქტი, მე-14-მე-18 მუხლები;

6. საქართველოს რესპუბლიკის მთავრობის 1992 წლის 7 აგვისტოს დადგენილება „საქართველოს რესპუბლიკაში სამეურნეო ამხანაგობათა შესახებ დებულების დამტკიცების თაობაზე“;

7. საქართველოს რესპუბლიკის მთავრობის 1992 წლის 4 სექტემბრის № 891 დადგენილება „სახელმწიფო საწარმოთა შესახებ“ დებულების დამტკიცების თაობაზე;

8. „ფასიანი ქაღალდების შესახებ დროებითი დებულების დამტკიცების თაობაზე“ საქართველოს რესპუბლიკის მთავრობის 1992 წლის 31 აგვისტოს №876 დადგენილებით დამტკიცებული დროებითი დებულების მე-3-მე-13 პუნქტები;

9. საქართველოს რესპუბლიკის მთავრობის 1992 წლის 12 სექტემბრის №990 დადგენილება „ინდივიდუალური მეწარმეობისა და ინდივიდუალური საწარმოს შესახებ დებულების დამტკიცების თაობაზე“;

10. საქართველოს რესპუბლიკის მინისტრთა კაბინეტის 1993 წლის 8 მარტის №183 დადგენილება „ადგილობრივი (მუნიციპალური) საწარმოს შესახებ დებულების დამტკიცების თაობაზე“;

11. საქართველოს რესპუბლიკის მინისტრთა კაბინეტის 1993 წლის 27 აპრილის № 336 დადგენილება „შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოების შესახებ დებულების დამტკიცების თაობაზე“.

7 . ძალადაკარგულად ჩაითვალოს ყველა სხვა კანონქვემდებარე აქტი ან მათი ცალკეული ნომრები, რომლებიც ეწინააღმდეგებიან „მეწარმეთა შესახებ“ კანონს.

8 . საქართველოს რესპუბლიკის მინისტრთა კაბინეტმა 1995 წლის რესპუბლიკური ბიუჯეტის პროექტის შედგენისას გაითვალისწინოს სასამა რთლოებში საწარმოთა რეგისტრაციისათვის მატერიალური და ფინანსური უზრუნველყოფის ხარჯები.

9 . (ძალადაკარგულია).

საქართველოს პარლამენტის  1996  წლის 1 3  დეკემბრ ის  დადგენი ლება № 536   პარლამენტის უწყებანი №1-2., 22.01.1997წ.. გვ. 8

10 . საქართველოს რესპუბლიკის შინაგან საქმეთა სამინისტრომ უზრუნველყოს ამ კანონის 5.5 მუხლის „ე“ პუნქტში მითითებული საინფორმაციო ცენტრის მიერ ცნობის დროულად და უსასყიდლოთ გაცემა.

საქართველოს რესპუბლიკის                                         

სპიკერის მოადგილე ვ. რჩეულიშვილი

თბილისი,

28 ოქტომბერი, 1994 წელი

№578–Iს

ЗАКОН ГРУЗИИ

 

О предпринимателях

 

I. Общие положения

 

Статья 1. Сфера применения Закона (14.03.2008 N5913)

1. Настоящий Закон регулирует правовые формы субъектов предпринимательской деятельности.

2. Предпринимательской деятельностью считается правомерная и неоднократная деятельность, осуществляемая с целью извлечения прибыли самостоятельно и организованно.

3. Предпринимательской деятельностью не считается деятельность физических лиц в области искусства, научная, медицинская, архитектурная, адвокатская или нотариальная, аудиторская, консультационная (в том числе – деятельность налоговых консультантов), сельскохозяйственная или лесохозяйственная деятельность, а также пользование физическим лицом или юридическим лицом либо другим организационным образованием электростанцией с микро-мощностью, подсоединенной к распределительной сети электроэнергии, в порядке, установленном соответствующим законодательством. Сельскохозяйственное и лесохозяйственное производства могут существовать в правовых формах, предусмотренных статьей 2 настоящего Закона, в случае их регистрации в Реестре предпринимателей и непредпринимательских (некоммерческих) юридических лиц. Регистрация является обязательной, если в производстве постоянно заняты не менее пяти лиц, не являющихся членами семьи владельца. (30.06.2017 N1199)

 

Статья 2. Субъекты предпринимательской деятельности и их учреждение (3.11.2009 N1974)

1. Субъектами предпринимательской деятельности являются: индивидуальный предприниматель, общество с солидарной ответственностью (ОСО), коммандитное общество (КО), общество с ограниченной ответственностью (ООО), акционерное общество (АО, корпорация) и кооператив.

2. Индивидуальный предприниматель как субъект прав и обязанностей, предусмотренных настоящим Законом, образуется только с момента регистрации в Реестре предпринимателей и непредпринимательских (некоммерческих) юридических лиц. В случае, если какие-либо действия были осуществлены от имени субъекта предпринимательской деятельности до регистрации, исполнители этих действий и учредители предприятия несут персональную ответственность, как солидарные должники, всем своим имуществом, прямо и непосредственно, по всем обязательствам, возникающим из упомянутых действий. Эта ответственность остается в силе и после регистрации субъекта предпринимательской деятельности.

3. Общество с солидарной ответственностью, коммандитное общество, общество с ограниченной ответственностью, акционерное общество и кооператив являются предприятиями (компаниями) со статусом юридического лица. Определенный настоящим Законом индивидуальный предприниматель не является юридическим лицом. Индивидуальный предприниматель в деловых отношениях осуществляет свои права и обязанности как физическое лицо

 

Статья 3. Ответственность, вклад, права на получение информации и контроль (14.03.2008 N5913)

1. Индивидуальный предприниматель отвечает перед кредиторами по обязательствам, возникающим из его предпринимательской деятельности, лично, всем своим имуществом.

2. (3.11.2009 N1974)

3. Партнеры общества с солидарной ответственностью и персонально ответственные партнеры коммандитного общества – полные партнеры (комплементарии) отвечают перед кредиторами по обязательствам общества солидарно, то есть каждый партнер отвечает по обязательствам всем своим имуществом, прямо и непосредственно. Иное соглашение между партнерами недействительно для третьих лиц.

4. Ограниченные партнеры коммандитного общества (коммандитисты), партнеры общества с ограниченной ответственностью, акционерного общества и кооператива перед кредиторами по обязательствам общества не отвечают. Ограниченные партнеры коммандитного общества, партнеры общества с ограниченной ответственностью, акционерного общества и кооператива отвечают перед кредиторами также невнесенным ими вкладом, если ответственность наступила до полного внесения партнерами согласованного вклада.

41. Партнеры заключают соглашение (устав), на основании которого регулируются вопросы, связанные с деятельностью предприятия или (и) отношениями партнеров. Часть соглашения (устава) партнеров, содержащая данные, предусмотренные статьей 5 настоящего Закона, и регистрируемая в реестре, является регистрационной заявкой. Соглашение партнеров, регистрировать которое не обязательно, заключается в письменной форме и может быть выполнено на любом языке (соглашение партнеров (устав) (27.04.2010 N 2979).

5. При учреждении общества партнеры должны согласиться о распределении долей и оговорить размер их вклада в капитал. Вкладом может являться материальное и нематериальное имущество, выполнение работ или (и) оказание услуг.

51. Если изменение устава касается права голоса партнера, его доли в прибыли/убытках или прав при ликвидации, указанное изменение подлежит единогласному принятию, если соответствующей частью устава, единогласно принятой партнерами, не установлено иное.

52. В случае, если с изменением устава/соглашения партнеров отменяется зарегистрированное право партнера либо налагается на него обязательство, прямо или косвенно влияющее на его зарегистрированное право, внесение такого изменения без согласия партнера не допускается. (25.05.2012 N6324).

6. Ограниченный партнер коммандитного общества, партнеры общества с ограниченной ответственностью, акционерного общества и кооператива отвечают перед кредиторами общества лично в случае злоупотребления ими правовыми формами ограничения ответственности.

7. Партнеры могут в предусмотренных уставом случаях определить порядок и сроки внесения вклада каждого из партнеров. В случае безрезультатного истечения срока партнер, не осуществивший уплату, утрачивает долю и результаты частично выполненных обязательств, если уставом не установлено иное.

8. В случае, если доминантный партнер предприятия умышленно или в ущерб обществу воспользовался своим доминантным положением, он должен выплатить остальным партнерам соответствующую компенсацию. Доминантными считаются партнер или группа совместно действующих партнеров, имеющие практическую возможность оказать решающее влияние на результаты голосования собрания партнеров.

9. В равных условиях партнеры ОСО, КО, ООО, АО и кооператива имеют равные права и обязанности, если настоящим Законом или уставом не установлено иное. Уставом могут определяться отличающиеся права и обязанности независимо от осуществленных ими вкладов.

10. Каждый партнер вправе получить копию годового отчета и все публикации общества. Кроме того, он имеет право проверять правильность годового отчета и с этой целью знакомиться с документацией общества непосредственно или через аудитора и требовать от органов предприятия разъяснений после представления, но до утверждения годового отчета. Если окажется, что в отчете допущена существенная ошибка, расходы по проверке этого отчета возлагаются на предприятие. Эти права на контроль и проверку могут быть ограничены только настоящим Законом, а расширены – уставом.

11. Приватизация долей и акций, находящихся в государственной собственности, осуществляется в порядке, установленном Законом Грузии «О государственной собственности». Для предложения в случае приватизации долей или акций либо акций, представленных сертификатами, непосредственно или через посредника, путем публичного или частного предложения либо в иной форме предложения согласно практике, в данное время существующей на признанных иностранных фондовых биржах или международных рынках капитала, уставом общества могут предусматриваться права и обязанности владельцев долей или акций, отличающиеся от установленных настоящим Законом, что не должно ущемлять право на получение дивиденда. (11.10.2011 N5063)

 

Статья 4. Регистрация субъекта предпринимательской деятельности (25.12.2009 N2457)

1. Регистрация субъекта предпринимательской деятельности, определенного статьей 2 настоящего Закона, в Реестре предпринимателей и непредпринимательских (некоммерческих) юридических лиц является обязательной.

2. Регистрацию субъекта предпринимательской деятельности осуществляет юридическое лицо публичного права, действующее в сфере управления Министерства юстиции Грузии, - Национальное агентство публичного реестра (далее – регистрирующий орган).

3. Субъект предпринимательской деятельности считается образованным с момента регистрации в Реестре предпринимателей и непредпринимательских (некоммерческих) юридических лиц. Существование субъекта предпринимательской деятельности устанавливается выпиской из Реестра предпринимателей и непредпринимательских (некоммерческих) юридических лиц. Регистрация субъекта предпринимательской деятельности включает как государственную, так и налоговую регистрацию. Решение регистрирующего органа о регистрации вступает в силу после официального ознакомления стороны с этим решением или его опубликования. Опубликованием решения считается его размещение на веб-странице регистрирующего органа.

31. Данные, хранящиеся в Реестре предпринимателей и непредпринимательских (некоммерческих) юридических лиц, в случае регистрации, внесения изменений в зарегистрированные данные и их отмены регистрирующим органом в электронной форме направляются во входящее в сферу управления Министерства финансов Грузии юридическое лицо публичного права – Службу доходов (24.06.2011 N4946)

4. Регистрация субъекта предпринимательской деятельности осуществляется по заявленному им адресу. Заинтересованное лицо в качестве юридического адреса должно указывать адрес, определенный в порядке, установленном законодательством Грузии, на который может направляться письменное уведомление (корреспонденция). Письменное уведомление (корреспонденция) после направления на зарегистрированный адрес считается официально направленным уведомлением (корреспонденцией) (24.06.2011 N4946).

41. Субъект предпринимательской деятельности, зарегистрированный в Реестре предпринимателей и непредпринимательских (некоммерческих) юридических лиц, вправе иметь зарегистрированный номер телефона или (и) адрес электронной почты, на который/которые можно будет направлять электронные сообщения. Электронное сообщение, направленное на зарегистрированный номер телефона или (и) адрес электронной почты, считается уведомлением, официально врученным соответствующему лицу. Для регистрации номера телефона и адреса электронной почты применяются правила, установленные для регистрации настоящим Законом, Законом Грузии «О публичном реестре», «Инструкцией о регистрации предпринимателей и непредпринимательских (некоммерческих) юридических лиц», утвержденной приказом Министра юстиции Грузии. (24.06.2011 N4946)

5. Присвоение идентификационного номера предприятию и филиалу иностранного предприятия производится в порядке, установленном законодательством Грузии.

6. С 1 января 2010 года выписка из Реестра предпринимателей и непредпринимательских (некоммерческих) юридических лиц имеет ту же силу, что и свидетельство о налоговой регистрации.

7. Условия ведения Реестра предпринимателей и непредпринимательских (некоммерческих) юридических лиц и формы выписок из реестра определяются «Инструкцией о регистрации предпринимателей и непредпринимательских (некоммерческих) юридических лиц» (далее – Инструкция), утвержденной приказом Министра юстиции Грузии.

 

Статья 5. Условия регистрации предпринимательского юридического лица (27.04.2010 N2979)

1. В случае требования, касающегося регистрации предприятия, в регистрирующий орган должна быть подана регистрационная заявка, подписанная всеми партнерами предприятия и удостоверенная в надлежащем порядке, которая одновременно с этим является частью соглашения партнеров и в которой должны указываться:

а) наименование/фирменное наименование предприятия;

б) правовая форма предприятия;

в) юридический адрес предприятия;

г) имя, фамилия, адрес места жительства и личный номер партнера (партнеров) предприятия, если же партнером является юридическое лицо, – его фирменное наименование, правовая форма, юридический адрес, дата регистрации, идентификационный номер и данные о его представителях;

д) орган управления предприятия, порядок принятия решения, а в случае с обществом с ограниченной ответственностью или коммандитным обществом – данные о долевом участии партнеров. Доли партнеров общества с ограниченной ответственностью и коммандитного общества должны выражаться дробными числами/в процентах и их сумма должна составлять 1 целое (24.06.2011 N4946)

д1) имя и фамилия, адрес места жительства и личный номер управляющего долей партнеров общества с ограниченной ответственностью и коммандитного общества (при наличии такового) (24.06.2011 N4946)

е) в случае с коммандитным обществом – какой партнер является ограниченным, а какой – полным;

ж) в случае с обществом с ограниченной ответственностью или коммандитным обществом – обязательства, связанные с ограничением права собственности на доли партнеров (24.06.2011 N4946);

з) имя, фамилия, адрес места жительства и личный номер, а также срок полномочий лица (лиц), уполномоченного на руководство и представительство предприятия (24.06.2011 N4946);

и) имя, фамилия, адрес места жительства и личный номер прокуриста (при наличии такового);

к) при наличии нескольких лиц, уполномоченных на представительство предприятия, должно указываться, представляют ли они предприятие вместе или по отдельности;

л) в случае с физическим лицом, уполномоченным на регистрацию изменения в регистрационной заявке, - имя, фамилия, адрес места жительства и личный номер, если же лицом, уполномоченным на регистрацию изменения в регистрационной заявке, является юридическое лицо, - его фирменное наименование, правовая форма, юридический адрес, дата регистрации, идентификационный номер и данные о его представителях;

м) адрес электронной почты и адрес, отличающийся от юридического адреса, предусмотренного подпунктом «в» настоящего пункта, полученные на которые отправления считаются сданными (28.12.2011 N5667)

11. Если адрес фактического места жительства партнера предприятия, лица (лиц), уполномоченного на руководство и представительство предприятия, управляющего долей, лица, уполномоченного на регистрацию изменения в зарегистрированных данных, отличается от адреса места его регистрации, в регистрационной документации необходимо указывать адрес фактического места жительства. (24.06.2011 N4946)

12. Для назначения/регистрации лица (лиц), уполномоченного на руководство/представительство предприятия, регистрационной документацией должна подтверждаться воля этого лица (лиц) (24.06.2011 N4946)

13. Если регистрационной документацией не определяется срок полномочий лица (лиц), уполномоченного на руководство и представительство предприятия, он считается неограниченным. Если по истечении срока, определенного соответствующим документом, подтверждающим руководящие и представительские полномочия, в порядке, установленном законом, не будет зарегистрирован новый срок полномочий или изменение лица (лиц), уполномоченного на руководство и представительство предприятия, зарегистрированный срок полномочий лица (лиц) считается продленным бессрочно (24.06.2011 N4946)

2. Партнеры вправе указать в реестре лицо, уполномоченное на регистрацию изменения в регистрационной заявке, и пределы его полномочий, в том числе - ограничиваются ли полномочия других уполномоченных лиц, предусмотренных статьей 51 настоящего Закона, по осуществлению изменения регистрационных данных. Лицо, уполномоченное на регистрацию изменения в регистрационной заявке, может быть как физическим, так и юридическим лицом.

3. Удостоверение регистрационной заявки в нотариальном порядке не является обязательным, если уполномоченные лица подписывают его в регистрирующем органе или она в установленном порядке удостоверена уполномоченным административным органом. Порядок и условия удостоверения подписи регистрирующим органом определяются Законом Грузии «О публичном реестре» и соответствующими подзаконными актами.

4. В случае, если партнер (партнеры), лицо (лица), уполномоченное на руководство или (и) представительство предприятия, лицо, уполномоченное на регистрацию изменения в регистрационной заявке (при наличии такового) являются физическими лицами без гражданства Грузии или иностранными юридическими лицами они представляют на регистрацию данные, эквивалентные установленным соответственно для граждан Грузии или предприятий, зарегистрированных в Грузии. Порядок установления эквивалентности представляемых на регистрацию документов определяется инструкцией. В случае с иностранным юридическим лицом документы, подтверждающие их регистрацию в качестве юридического лица, должны быть удостоверены или легализованы в надлежащем порядке.

5. Для регистрации или деятельности предприятия не является обязательным наличие печати предприятия. Не допускается нормативным актом или со стороны государственного органа требовать представления любого документа, удостоверенного печатью предприятия.

6. Представления для целей регистрации предприятия документа, подтверждающего наличие капитала, не требуется.

7. (исключить со 2 сентября 2016 года,24.06.2016 N5569)

8. (исключить со 2 сентября 2016 года ,24.06.2016 N5569)

 

Статья 51. Регистрация изменения зарегистрированных данных предприятия (24.06.2011 N4946).

1. Правом требовать регистрации изменения регистрационных данных предприятия обладает заинтересованное лицо. Термин «заинтересованное лицо» в настоящем Законе применяется в значении, определенном Законом Грузии «О публичном реестре».

2. Основанием изменения зарегистрированных данных предприятия является принятое и удостоверенное в надлежащем порядке решение уполномоченного лица/органа или сделка, заключенная уполномоченными лицами в порядке, определенном законодательством Грузии.

3. Изменение зарегистрированных данных предприятия подразумевает отражение информации о начале и прекращении процесса ликвидации или реорганизации предприятия, производства по делу о неплатежеспособности, банкротстве или реабилитации предприятия, ликвидаторе, опекуне, управляющем реабилитацией или управляющем банкротством, а также изменении регистрационного документа в Реестре предпринимателей и непредпринимательских (некоммерческих) юридических лиц.

4. Предварительная регистрация права собственности на долю в Реестре предпринимателей и непредпринимательских (некоммерческих) юридических лиц осуществляется в порядке, установленном Законом Грузии «О публичном реестре» для предварительной регистрации права на недвижимую вещь.

5. В Реестре предпринимателей и непредпринимательских (некоммерческих) юридических лиц также регистрируются обязательства, связанные с ограничением права на долю, кроме обязательства, подлежащего регистрации в публичном реестре.

51. Право собственности на долю партнера общества с ограниченной ответственностью и коммандитного общества и связанное с ним обязательство считаются возникшими, измененными или прекращенными с момента их регистрации в Реестре предпринимателей и непредпринимательских (некоммерческих) юридических лиц (25.05.2012 N6324)

52. В случае, если лицо вместе с регистрацией права собственности потребовало такого изменения, по которому заинтересованное лицо могло принять решение как собственник доли, решение признается уполномоченным лицом принятым. (25.05.2012 N6324)

6. Решение, подлежащее регистрации в Реестре предпринимателей и непредпринимательских (некоммерческих) юридических лиц согласно Закону Грузии «О производстве по делам о неплатежеспособности», является основанием для внесения изменений в зарегистрированные данные в порядке, установленном законодательством Грузии. В случае возбуждения дела о неплатежеспособности процесс ликвидации, предусмотренный Законом Грузии «О предпринимателях», прекращается.

 

Статья 52. (3.11.2009 N1974)

 

Статья 53. Выдача информации и принятие решения (24.06.2011 N4946)

Регистрирующий орган принимает по определенным настоящим Законом вопросам, отнесенным к его компетенции, решения, Законом Грузии «О публичном реестре» установленные для регистрации и доступности информации и предусмотренные статьей 142 настоящего Закона.

 

Статья 54. Регистрация индивидуального предпринимателя (3.11.2009 N1974)

1. Физическое лицо представляет в регистрирующий орган для регистрации в качестве индивидуального предпринимателя/регистрации изменения заявление и удостоверение личности, нейтральное удостоверение личности или нейтральный проездной документ. В заявлении должны указываться: (1.07.2011 N4997)

а) имя и фамилия заявителя;

б) информация о местонахождении (юридическом адресе) предприятия;

в) личный номер заявителя;

г) дата заполнения заявления;

д) подпись заявителя;

е) адрес электронной почты и адрес, отличающийся от юридического адреса, предусмотренного подпунктом «б» настоящего пункта, полученные на которые отправления считаются сданными (28.12.2011 N5667)

2. При регистрации иностранного гражданина в качестве индивидуального предпринимателя в Грузии он должен представить регистрационное заявление, содержащее данные, эквивалентные установленным пунктом первым настоящей статьи.

3. Для заполнения регистрационного заявления лицо вправе воспользоваться формой регистрационного заявления, выданной регистрирующим органом, или ее копией на любом носителе.

 

Статья 55. (3.11.2009 N1974)

 

Статья 56 . (27.04.2010 N2979)

 

Статья 57. Редомицилирование предприятия (14.03.2008 N5913)

1. Регистрация иностранного предприятия может быть перенесена (редомицилирована) в Грузию, не прерывая деятельности предприятия.

2. Редомицилированное в Грузию предприятие может быть зарегистрировано только в правовой форме, предусмотренной законодательством Грузии.

3. Зарегистрированное в Грузии предприятие вправе перенести регистрацию в иностранное государство, не прерывая деятельности предприятия, при наличии следующих условий:

а) заключенным с этим государством международным договором редомицилирование предприятия не запрещается;

б) в отношении предприятия в Грузии не ведется судебный спор или производство по делу о неплатежеспособности либо уголовное дело;

в) ко времени редомицилирования предприятия не имеет налоговой задолженности налоговым органам Грузии.

4. Редомицилирование зарегистрированного в Грузии предприятия равноценно реорганизации предприятия и на него распространяются предусмотренные настоящим Законом нормы, регулирующие реорганизацию предприятия.

5. Порядок и условия редомицилирования иностранного предприятия в Грузии и зарегистрированного в Грузии предприятия в иностранном государстве определяются постановлением Правительства Грузии.

 

Статья 58. Предпринимательское общество одного лица (30.06.2017 N1199)

1. Общество с ограниченной ответственностью или акционерное общество может учреждаться одним лицом.

2. После регистрации общества с ограниченной ответственностью или акционерного общества в случае перехода всех долей/акций в собственность одного партнера указанное общество становится предпринимательским обществом одного лица. Информация об этом и идентификационные данные партнера в случае с обществом с ограниченной ответственностью должны отражаться в Реестре предпринимателей и непредпринимательских (некоммерческих) юридических лиц, а в случае с акционерным обществом – в Реестре акций и быть доступны для публичного ознакомления.

3. Если у предпринимательского общества имеется единственный партнер, полномочия общего собрания осуществляются им самим. Решения, принятые в рамках таких полномочий, оформляются в письменной форме.

4. Договор между предпринимательским обществом и его единственным партнером заключается в письменной форме, кроме случаев заключения договора в рамках обычной деятельности.

 

Статья 6. Фирменное наименование (фирма) (14.03.2008 N5913)

1. Фирменное наименование, то есть фирма, - название, под которым осуществляет свою деятельность субъект предпринимательской деятельности.

2. Индивидуальный предприниматель в деловых отношениях выступает под собственным именем. Дополнения допускаются с соблюдением условий, предусмотренных пунктом 5 настоящей статьи.

3. Фирменное наименование общества с солидарной ответственностью должно содержать фамилию и имя хотя бы одного из партнеров с дополнением аббревиатуры «ОСО». Фирменное наименование коммандитного общества должно содержать фамилию и имя хотя бы одного полного партнера с дополнением аббревиатуры «КО». Если в ОСО или КО объединены только юридические лица, их наименование должно содержать фирменное наименование одного из них с соответствующим дополнением, указанным в данной статье (3.11.2009 N1974)

4. Кроме возможности пользоваться именами партнеров, общество с ограниченной ответственностью, акционерное общество, кооператив могут подобрать фирменное наименование по предмету своей деятельности либо это наименование может быть плодом фантазии. Фирменное наименование должно включать: в случае с акционерным обществом − добавление «акционерное общество» или «АО»; в случае с обществом с ограниченной ответственностью − добавление «общество с ограниченной ответственностью» или «ООО»; в случае с кооперативом − добавление «зарегистрированный кооператив» или «ЗК». (25.05.2012 N6324 )

5. Не допускается использование в фирменном наименовании графических символов, не имеющих звукового или словесного соответствия, установленного языковыми нормами. Фирменное наименование не должно содержать каких-либо дополнений, способных ввести в заблуждение третьи лица или (и) повлечь ошибку или (и) недоразумение относительно формы и объема деятельности субъекта предпринимательской деятельности или (и) взаимоотношений партнеров (24.06.2011 N4946)

 

Статья 7. Публичность Реестра предпринимателей и непредпринимательских (некоммерческих) юридических лиц (25.12.2009 N2457)

1. Данные, отраженные в Реестре предпринимателей и непредпринимательских (некоммерческих) юридических лиц, являются публичными. Любое лицо может ознакомиться с данными Реестра предпринимателей и непредпринимательских (некоммерческих) юридических лиц и получить выписку из реестра в регистрирующем органе. Выписка из Реестра предпринимателей и непредпринимательских (некоммерческих) юридических лиц выдается в сроки, необходимые для подготовки выписки, установленные постановлением Правительства Грузии, и в случае уплаты определенной стоимости. Выписка подготавливается на основании единого банка данных Реестра предпринимателей и непредпринимательских (некоммерческих) юридических лиц, реестров публично-правового ограничения, налогового залога/ипотеки, прав на движимые вещи и нематериальное имущественное благо, а также Реестра должников и отражает имеющие силу на момент ее подготовки данные о зарегистрированном субъекте, об ограничениях, зарегистрированных в реестрах публично-правового ограничения и налогового залога/ипотеки, прав на движимые вещи и нематериальное имущественное благо, а также в Реестре должников. В случае с обществом с ограниченной ответственностью и коммандитным обществом выписка должна также содержать информацию о данных, касающихся долей партнеров, зарегистрированных в Реестре прав на движимые вещи и нематериальное имущественное благо.(25.05.2012 N6324)

2. Электронные копии регистрационной документации, используемой в качестве основания для данных, имеющихся в Реестре предпринимателей и непредпринимательских (некоммерческих) юридических лиц, размещаются на соответствующей веб-странице Национального агентства Публичного реестра и доступны любому заинтересованному лицу без уплаты стоимости.

3. В отношении зарегистрированных данных действует презумпция достоверности и полноты данных, кроме случая, если заинтересованному лицу было заранее известно о неточности этих данных.

4. Если в Реестре предпринимателей и непредпринимательских (некоммерческих) юридических лиц не хранится информация о лице (лицах) с руководящими/представительскими полномочиями и идентификационных данных/реквизитах зарегистрированных партнеров/учредителей, Агентство обращается к уполномоченному лицу/органу с целью идентификации этих лиц. Если уполномоченное лицо/орган также не в состоянии идентифицировать эти лица, регистрирующий орган подготавливает выписку только на основании данных, хранящихся в реестрах, определенных пунктом первым настоящей статьи. В таком случае в выписке также отражается информация о невозможности идентифицировать лицо (лица) с руководящими/представительскими полномочиями и зарегистрированных партнеров/учредителей. (24.06.2011 N4946)

 

Статья 8. Распределение прибыли (19.02.2016 N4791, ввести в действие с 15 мая 2016 года.)

1. В обществе с ограниченной ответственностью и акционерном обществе по решению соответственно общего собрания партнеров или общего собрания акционеров может устанавливаться распределение годовой и промежуточной прибыли в качестве дивидендов.

2. В обществе с ограниченной ответственностью и акционерном обществе дивиденды должны выплачиваться в сроки, предусмотренные уставом, но не позднее 9 месяцев со дня принятия соответствующего решения о распределении прибыли.

 

Статья 9. Руководство и представительство (14.03.2008 N5913)

1. Правом руководства обладают: в обществе с солидарной ответственностью – все партнеры, в коммандитном обществе – полные партнеры (комплементарии), в случае с юридическим лицом-комплементарием – назначенное им физическое лицо, в обществе с ограниченной ответственностью, акционерном обществе и кооперативе – директора, если уставом (соглашением партнеров) не предусмотрено иное (3.11.2009 N1974).

2. Полномочия руководства подразумевают принятие решений от имени предприятия в пределах полномочий, а представительские полномочия подразумевают выступление от имени предприятия в отношениях с третьими лицами (27.04.2010 N 2979).

3. Руководящие полномочия подразумевают также представительские полномочия, если соглашением партнеров (уставом) не предусмотрено иное (27.04.2010 N2979).

4. Если при договоре контрагенту было известно об ограничении полномочий руководства субъекта предпринимательской деятельности, представленный субъект предпринимательской деятельности может (29.01.2014 №1/1/543) заявить о недействительности сделки. Тот же порядок применяется, если лицо, наделенное представительскими полномочиями, и контрагент умышленно действуют сообща, стремясь причинить убытки субъекту предпринимательской деятельности, который представлен представителем.

5. Лица, упомянутые в пункте первом настоящей статьи, не вправе без согласия партнеров осуществлять ту же деятельность, которой занимается общество, либо участвовать в деятельности как другого общества подобного типа в качестве персонально ответственного партнера или директора, если уставом не определено другое (конфликт интересов). В обществе с солидарной ответственностью и коммандитном обществе такое согласие может быть дано собранием партнеров, а в обществе с ограниченной ответственностью, акционерном обществе и кооперативе - органом, назначающим (избирающим) директоров. Согласие на осуществление такой деятельности считается данным, если при назначении лица руководителем общества партнерам было известно, что руководитель общества занимается деятельностью такого рода и они явно не требовали от него прекращения этой деятельности.

Если при нарушении правил конфликта интересов лицами, упомянутыми в пункте первом настоящей статьи, обществу причинен ущерб, нарушитель обязан уступить право требования получения вознаграждения из этого общества и возместить ущерб. Правом требовать возмещения ущерба, причиненного обществу этими лицами, в акционерном обществе обладают акционеры или группа акционеров, владеющие в акционерном обществе 5 процентами акций, а во всех остальных обществах – каждый из партнеров.

6. Упомянутые в пункте первом настоящей статьи лица и члены наблюдательного совета должны вести дела общества добросовестно; в частности, заботиться о нем так, как заботится находящееся на аналогичной должности и в аналогичных условиях обычное здравомыслящее лицо, и действовать с уверенностью, что это их действие наиболее благоприятно для общества. В случае невыполнения этих обязанностей они несут перед обществом солидарную ответственность за возникший ущерб всем своим имуществом, прямо и непосредственно. Отказ общества от требований регрессного возмещения или компромисс общества недействителен, если возмещение необходимо для удовлетворения кредиторов общества. Если возмещение обязательно, обязательство руководителей общества не прекращается ввиду того, что они действовали во исполнение решений партнеров.

Указанные в пункте первом настоящей статьи лица и члены наблюдательного совета, при наличии такового, без предварительного согласия собрания партнеров не вправе использовать с целью извлечения личной выгоды связанную с деятельностью общества информацию, ставшую им известной в ввиду выполнения своих обязанностей или должностного положения.

Договором, заключенным с лицами, указанными в пункте первом настоящей статьи, и членами наблюдательного совета указанное обязательство может быть оставлено в силе после отставки этих лиц с должности, но не более чем на 3-летний срок. За это обязательство может предусматриваться компенсация, размер и порядок выплаты которой определяются данным договором.

7. Отношения с лицом (лицами), уполномоченными на руководство/представительство, а также членами наблюдательного совета и других органов предприятия регулируются настоящим Законом, уставом общества и заключенными с ними договорами (24.06.2011 N4946)

71. Регистрация лица, уполномоченного на руководство/представительство, прекращается в случае: (24.06.2011 N4946)

а) подачи в регистрирующий орган заявления уполномоченного лица об освобождении зарегистрированного лица;

б) подачи в регистрирующий орган заявления зарегистрированного лица с требованием о прекращении регистрации;

в) смерти зарегистрированного лица, признания его судом ограниченно дееспособным или безвестно отсутствующим либо объявления умершим, и ему назначается поддержка на основании части 4 статьи 1293 Гражданского кодекса Грузии. (20.03.2015 N3395)

72. В случаях, предусмотренных подпунктами «а» и «б» пункта 71 настоящей статьи, стороны обязаны до подачи в регистрирующий орган заявления зарегистрированного лица с требованием о прекращении полномочий направить уведомление в порядке, установленном статьей 38 Трудового кодекса Грузии. В случае прекращения регистрации без соблюдения данного порядка ответственность за причиненный вред определяется законодательством Грузии. (24.06.2011 № 4946)

8. В обществе, в котором государство владеет более чем 50 процентами общего числа голосов, решением Правительства Грузии может быть создан наблюдательный совет. В этом случае представителем государства в наблюдательном совете может быть публичный служащий, если у него отсутствует конфликт интересов с конкретным предприятием. Члены наблюдательного совета, которые в то же время являются публичными служащими, исполняют возложенные на них обязанности без надлежащей оплаты, и их деятельность не считается несовместимостью интересов в публичном учреждении. (21.12.2016 N140, ввести в действие с 1 июля 2017 года.)

9. В случае, если предприятие неплатежеспособно или стоит перед угрозой неплатежеспособности, лица, упомянутые в пункте первом настоящей статьи, без виновного промедления, но не позднее 3 недель с момента наступления неплатежеспособности предприятия, должны заявить об этом в порядке, установленном Законом Грузии «О производстве по делам о неплатежеспособности». Заявление о неплатежеспособности не признается виновным промедлением, если вышеуказанные лица относятся к этому заявлению с добросовестностью, предусмотренной пунктом 6 настоящей статьи.

 

Статья 91. Общее собрание партнеров (14.03.2008 N5913)

1. Если настоящим Законом или уставом предприятия не определено иное, порядок созыва, проведения общего собрания партнеров и его компетенция определяются правилами, установленными настоящей статьей.

2. Общее собрание партнеров проводится не реже одного раза в год. Каждый партнер предприятия, а в случае с обществом с ограниченной ответственностью – также директор, может в недельный срок созвать общее собрание партнеров путем направления заказного письма всем партнерам или с помощью иного средства коммуникации, позволяющего подтвердить получение информации адресатом. Письмо должно содержать проект повестки дня. В 3-дневный срок после получения приглашения партнеры могут внести дополнения в повестку дня. Собрание правомочно принимать решения, если на нем присутствует (присутствуют) партнер (партнеры), имеющий большинство голосов. Собрание принимает решения большинством голосов. Если собрание неправомочно принимать решения, лицо, созывающее собрание, может созвать собрание повторно в том же порядке и с той же повесткой дня. Второе собрание правомочно принимать решения даже в случае неявки партнера (партнеров), имеющего большинство голосов (24.06.2011 N4946)

3. Участники собрания партнеров из своего состава простым большинством голосов избирают председателя. С принятием решения собранием партнеров председатель составляет и подписывает протокол.

4. Если решение касается спора между обществом и одним из партнеров, этот партнер права голоса не имеет.

5. Собрание партнеров принимает решения по следующим вопросам:

а) виды производства, начало и прекращение хозяйственной деятельности;

б) принятие изменений в данных регистрационного заявления предприятия и уставе;

в) создание и ликвидация филиалов;

г) об инвестициях, стоимость которых по отдельности или вместе в течение одного хозяйственного года превышает 50 процентов стоимости активов общества;

д) взятие обязательств, по отдельности или вместе превышающих 50 процентов стоимости активов общества;

е) обеспечение обязательств, не относящихся к обычной производственной деятельности, стоимость которых превышает 50 процентов стоимости активов общества;

ж) выдача и отмена прокуры;

з) утверждение годовых итогов;

и) избрание аудитора;

к) реорганизация и ликвидация предприятия.

6. В обществе с ограниченной ответственностью, кроме вопросов, определенных пунктом 5 настоящей статьи, собрание принимает решения по следующим вопросам:

а) определение принципов участия руководящих лиц в прибыли и общих доходах и выплаты пенсий;

б) применение дополнительных прав, которые исходя из учреждения общества или управления обществом оно имеет в отношении директора или (и) партнера, а равно представительство общества в процессах, которые оно ведет в отношении директоров;

в) требование вкладов;

г) возврат дополнительных вкладов;

д) назначение и отзыв директоров, заключение и прекращение договоров с ними, а также утверждение их отчетов;

е) принятие решения о создании наблюдательного совета

ж) принятие решения об увеличении капитала предприятия путем новых/дополнительных вкладов.

7. Все решения, значение которых выходит за рамки обычной деятельности общества, требуют решения собрания, проводимого с участием всех партнеров.

8. Созыв собрания не является обязательным, если все партнеры выразят письменное согласие по рассматриваемому вопросу. Письменное согласие равноценно протоколу собрания и считается решением собрания.

9. Уставом общества может предусматриваться принятие решения большинством голосов участников собрания, если настоящим Законом не определяется принятие единогласного решения и если содержание данного решения не ставит в неравное положение кого-либо из партнеров или не ущемляет существенные интересы партнера.

10. На общем собрании партнеров каждый партнер ОСО и каждый полный партнер КО (комплементарий) имеет один голос. Ограниченный партнер КО (коммандитист) права голоса не имеет. Голоса партнеров ООО распределяются пропорционально их долям.

 

Статья 10. Генеральная торговая доверенность (прокура) и полномочия по осуществлению юридических действий (14.03.2008 N5913).

1. Лица, упомянутые в пункте первом статьи 9 настоящего Закона, и индивидуальный предприниматель могут выдать письменную доверенность тому или иному лицу. Доверенность может быть выдана одновременно на имя двух или нескольких лиц и определять, что они оба или все вместе представляют предприятие (общая доверенность).

2. Представительские полномочия при осуществлении юридических действий должны соответствовать содержанию доверенности. Для прекращения действия доверенности необходимо отменить ее или признать его утратившим силу. Признание доверенности утратившей силу публикуется в печатном органе общегосударственного значения.

3. Лицо, владеющее генеральной торговой доверенностью (прокурист), регистрируется в Реестре предпринимателей и непредпринимательских (некоммерческих) юридических лиц. Прокура дает право на осуществление в суде и иных отношениях всех видов деятельности и правовых действий, связанных с функционированием предприятия. Правом на отчуждение земельных участков или обременение их обязательствами прокурист обладает только в случае, если это полномочие предоставлено ему специально. Ограничение объема прокуры недействительно для третьих лиц. Этот порядок касается, в частности, ограничения использования прокуры только при определенных сделках и для определенных видов сделок, либо только при наличии определенных обстоятельств, или в течение определенного времени, либо в отдельных местах. Ограничение действия прокуры одним или несколькими филиалами имеет силу в отношении третьих лиц только в случае, если филиалы управляются под различными фирменными наименованиями. Согласно этому правилу различия между фирменными наименованиями выражаются и в том, что к слову «филиал» добавляется дополнение, в котором отмечается фирменное наименование филиала (3.11.2009 N1974)

4. Прокурист и торговый представитель, ставя свою подпись, к фирменному наименованию добавляет свои имя и фамилию, а также дополнение, указывающее на наличие прокуры и торговой доверенности.

5. Прокура и торговая доверенность в любое время могут быть отменены без посягательства на право возмещения ущерба, предусмотренное договором.

 

Статья 11. Торговый представитель, независимый торговец и комиссионер (14.03.2008 N5913)

Отношения предприятия с торговым представителем, независимым торговцем и комиссионером регулируются заключенными с ними договорами

 

Статья 12.(14.03.2008 N5913)

 

Статья 13. Бухгалтерский учет, отчетность и аудит (8.06.2016 N5388)

1. Бухгалтерский учет, подготовка и представление отчетности осуществляются и аудит проводится в соответствии с Законом Грузии «О бухгалтерском учете, отчетности и аудите».

2. Лица общественной заинтересованности, определенные Законом Грузии «О бухгалтерском учете, отчетности и аудите» (далее – ЛОЗ), предприятия первой и второй категорий обязаны ежегодно обеспечивать осуществление аудита своей финансовой отчетности/консолидированной отчетности в соответствии с Законом Грузии «О бухгалтерском учете, отчетности и аудите».

3. Вмешательство акционеров/партнеров субъекта предпринимательской деятельности, членов его органа управления и наблюдательного совета в осуществлении аудита не должно создавать угрозу независимости и объективности аудитора.

4. Члены органа управления и наблюдательного совета субъекта предпринимательской деятельности несут коллективную ответственность за подготовку и представление отчетностей в соответствии с Законом Грузии «О бухгалтерском учете, отчетности и аудите».

 

Статья 131. Комитет по аудиту (8.06.2016 N5388, ввести в действие с 1 января 2017 года.)

1. В наблюдательном совете ЛОЗ создается Комитет по аудиту. Комитет по аудиту является подкомитетом наблюдательного совета и укомплектован только членами наблюдательного совета. По меньшей мере один из членов Комитета по аудиту должен быть независимым лицом. В ЛОЗ, в котором нет наблюдательного совета, создается Комитет по независимому аудиту, членами которого являются независимые лица, избранные общим собранием на определенный срок. (4.05.2017 N812)

2. Для целей пункта первого настоящей статьи независимым является лицо, не связанное с предприятием в правовом или (и) экономическом отношении, в том числе – лицо, не владеющее акциями/долями этого предприятия и не получающее вознаграждение или иную экономическую прибыль из указанного предприятия, за исключением вознаграждения, установленного за членство в наблюдательном совете или (и) членство в Комитете по аудиту. (4.05.2017 N812)

3. Членом Комитета по аудиту не может быть член наблюдательного совета, осуществляющий полномочия директора.

4. Член Комитета по аудиту должен быть лицом, компетентным в сфере деятельности предприятия. Как минимум один из членов Комитета по аудиту должен быть лицом, компетентным в сфере бухгалтерского учета или (и) аудита.

5. Председателя Комитета по аудиту из членов Комитета по аудиту избирает наблюдательный совет ЛОЗ, а в ЛОЗ, в котором нет наблюдательного совета, – общее собрание. Наблюдательный совет ЛОЗ должен избрать председателем Комитета по аудиту независимое лицо, определенное пунктом 2 настоящей статьи. (4.05.2017 N812)

6. Функцией Комитета по аудиту является осуществление надзора:

а) за процессом составления финансовой отчетности;

б) за эффективностью контроля качества, управления рисками и в случае необходимости внутреннего аудита финансовой информации;

в) за проведением аудита финансовой отчетности/консолидированной отчетности с учетом заключений, отраженных в отчете по мониторингу системы контроля качества;

г) за независимостью аудитора/аудиторской (аудитной) фирмы в соответствии с Законом Грузии «О бухгалтерском учете, отчетности и аудите».

7. Комитет по аудиту предоставляет наблюдательному совету, а в случае его отсутствия – общему собранию, информацию о результатах осуществленного аудита, влиянии аудита на достоверность финансовой отчетности и об участии Комитета в этом процессе.

8. Комитет по аудиту издает рекомендации, связанные с обеспечением достоверности финансовой информации и избранием аудитора/аудиторской (аудитной) фирмы общим собранием.

9. Комитет по аудиту регулярно представляет наблюдательному совету, а в случае его отсутствия – общему собранию, отчет о деятельности и незамедлительно уведомляет о разногласиях, возникших при осуществлении их функций.

10. Настоящая статья не распространяется на коммерческие банки, деятельность которых регулируется Законом Грузии «О деятельности коммерческих банков», подотчетные предприятия, деятельность которых регулируется Законом Грузии «О рынке ценных бумаг», страховщиков, деятельность которых регулируется Законом Грузии «О страховании», и учредителей негосударственной пенсионной схемы, деятельность которых регулируется Законом Грузии «О негосударственном пенсионном страховании и обеспечении».

 

Статья 132. Выход из договора, заключенного с аудитором/аудиторской (аудитной) фирмой (8.06.2016 N5388)

1. Предприятие правомочно выйти из договора, заключенного с аудитором/аудиторской (аудитной) фирмой, только при наличии соответствующего основания. Разность мнений по поводу процедур осуществления бухгалтерского учета и аудита не может служить основанием для выхода из указанного договора.

2. Предприятие, аудитор/аудиторская (аудитная) фирма обязаны уведомить о выходе из договора с соответствующим обоснованием государственное подведомственное учреждение, входящее в систему Министерства финансов Грузии, – Службу надзора за бухгалтерским учетом, отчетностью и аудитом.

3. Партнеры/акционеры – владельцы 5 процентов голосов или долей/акций ЛОЗ либо их группа при наличии соответствующего основания правомочны обратиться в суд с требованием о выходе из договора, заключенного с аудитором/аудиторской (аудитной) фирмой.

 

Статья 14. Ликвидация предприятия (24.06.2011 N4946)

1. Партнеры предпринимательского юридического лица могут принять решение о начале ликвидации предприятия. Партнеры, а также в случае, предусмотренном уставом, - члены наблюдательного совета или директор (директора) могут определить лиц, осуществляющих ликвидацию предприятия (ликвидаторов).

2. Партнеры на общем собрании принимают решение о начале процесса ликвидации предприятия, после чего начинается процесс удовлетворения кредиторов.

3. Решение партнеров о начале процесса ликвидации предприятия подлежит регистрации в Реестре предпринимателей и непредпринимательских (некоммерческих) юридических лиц. Процесс ликвидации считается начавшимся с момента его регистрации. Регистрирующий орган направляет электронную информацию о регистрации начала процесса ликвидации предприятия юридическому лицу публичного права, входящему в сферу управления Министерства финансов Грузии, - Службе доходов, которая в течение 10 рабочих дней после получения уведомления обеспечивает предоставление регистрирующему органу информации о риске наличия налогового обязательства субъекта. Информация о риске наличия налогового обязательства должна содержать указание относительно срока проведения налоговой проверки и факта подтверждения наличия задолженности, который не должен превышать 90 дней с начала ликвидации предприятия. В случае необходимости 90-дневный срок налоговой проверки может быть продлен только раз, но не более чем на два месяца. В случае пропуска 10-дневного срока предоставления информации о наличии риска, определенного настоящим пунктом, а также срока налоговой проверки, определенной данной информацией, считается, что субъект не имеет налоговой задолженности.

31. Регистрирующий орган обязан незамедлительно предоставлять Национальному банку Грузии информацию о регистрации начала процесса ликвидации предприятия, являющегося значительным участником системы, действующей в соответствии с Законом Грузии «О налоговой системе и налоговых услугах» (при наличии таковой) (25.05.2012 N6308)

4. Вместе с требованием о регистрации начала процесса ликвидации предприятия в регистрирующий орган должна представляться информация с указанием сроков удовлетворения всех известных кредиторов предприятия. С момента регистрации начала процесса ликвидации предприятия партнеры предприятия должны направить всем известным кредиторам предприятия письменное уведомление о начале процесса ликвидации, в котором должны указываться сроки удовлетворения кредиторов. Предприятие (ликвидатор) до начала реализации имущества предприятия обязано предоставить любому лицу по требованию уточненный список известных кредиторов предприятия. Предприятие может опубликовать указанный уточненный список в периодическом издании или иных средствах массовой информации.

5. Предприятие (ликвидатор) не позднее чем через 90 дней после регистрации начала процесса ликвидации предприятия должно начать реализацию имущества данного предприятия по рыночным ценам или в порядке аукциона и разместить суммы, полученные от такой реализации, на депозитном счету суда или нотариуса, а предприятие, созданное при долевом участии государства, доля государства в котором – более 50 процентов, – на счету предприятия. Предприятие, созданное при долевом участии государства, доля государства в котором – более 50 процентов, правомочно использовать суммы, размещенные на счету предприятия, на покрытие расходов, необходимых в процессе ликвидации. Если партнеры решили осуществить раздел имущества в натуре, они обязаны с момента принятия решения о начале процесса ликвидации до его раздела в натуре за собственный счет сохранить имущество в первоначальном виде путем его сдачи на хранение одному из партнеров. До распределения между партнерами помещенных на депозит сумм или сданного на хранение имущества распоряжение указанными суммами или имуществом может осуществляться только с целью удовлетворения кредиторов. С момента получения письменного уведомления о начале процесса ликвидации до завершения процесса ликвидации кредиторы правомочны потребовать от предприятия досрочного выполнения взятых обязательств.

6. В течение процесса ликвидации предприятия не допускается отчуждение имущества предприятия (кроме его реализации или (и) удовлетворения кредиторов за счет имущества предприятия в соответствии с пунктом 5 настоящей статьи), обременение имущества предприятия или осуществление иных деяний в ущерб кредиторам.

7. Процесс ликвидации предприятия должен быть завершен не позднее 4 месяцев после регистрации начала процесса ликвидации предприятия, а в случае продления срока налоговой проверки – не позднее одного месяца после получения регистрирующим органом информации о завершении налоговой проверки.

8. По завершении процесса удовлетворения кредиторов уполномоченное лицо (уполномоченные лица) принимает (принимают) решение о завершении ликвидации предприятия, в котором должно указываться об удовлетворении всех известных кредиторов предприятия. Это решение в порядке, предусмотренном пунктом 4 настоящей статьи, представляется в регистрирующий орган и является основанием для отмены регистрации предприятия.

9. Если в течение 3 месяцев после отмены регистрации предприятия выяснится, что в ходе ликвидации не была удовлетворена часть кредиторов предприятия, они будут удовлетворяться за счет соответственно сумм или имущества, депонированных согласно пункту 5 настоящей статьи. По истечении указанного 3-месячного срока депонированные в соответствии с пунктом 5 настоящей статьи суммы или имущество распределяются между партнерами пропорционально их долям, если уставом (соглашением партнеров) не установлено иное.

10. Порядок ликвидации предприятия, более 50 процентами акций которого владеет государство или орган местного самоуправления, утверждает Министр экономики и устойчивого развития Грузии.

 

Статья 141. Ликвидация юридического лица на основании приговора суда (14.03.2008 N5913)

1. Ликвидацию юридического лица на основании вступившего в законную силу обвинительного приговора суда по уголовному делу о ликвидации юридического лица осуществляет лицо, определенное судом. При ликвидации применяются соответствующие нормы Закона Грузии «О производстве по делу о неплатежеспособности».

2. С момента начала производства по уголовному делу до вступления в законную силу обвинительного приговора суда или прекращения производства по уголовному делу не допускается производство в отношении юридического лица ликвидационных и связанных с реорганизацией процедур.

 

Статья 142. Отмена решения о регистрации, отмена регистрации субъекта предпринимательской деятельности на основании установления недостатка (24.06.2011 N494)

1. Решение регистрирующего органа о регистрации – административно-правовой акт, который может быть отменен на основании судебного решения согласно Закону Грузии «О производстве по делу о неплатежеспособности» или в порядке, законодательством Грузии установленном для отмены административно-правового акта, кроме случая, предусмотренного пунктом 4 настоящей статьи (5.06.2012 N 6388).

11. В случае объявления предприятия банкротом на основании пункта 9 статьи 20 Закона Грузии «О производстве по делу о неплатежеспособности» лицо, уполномоченное на представительство должника, представляет определение суда в 30-дневный срок после его вынесения регистрирующему органу, который обязан отменить регистрацию предприятия (5.06.2012 N6388)

2. Если с отменой в соответствии с пунктом первым настоящей статьи противоправного решения регистрирующего органа о регистрации отменяется регистрация субъекта предпринимательской деятельности, возникшего на основании реорганизации, решением об отмене восстанавливается положение до реорганизации, а правопреемником упраздненного субъекта предпринимательской деятельности станет предпринимательский субъект, существовавший до реорганизации.

3. В случае отмены регистрации индивидуального предпринимателя его правопреемником является соответствующее физическое лицо.

4. Если отмена противоправного решения регистрирующего органа о регистрации влечет прекращение регистрации зарегистрированного субъекта предпринимательской деятельности таким образом, что у него не остается правопреемника, регистрирующий орган издает административно-правовой акт об установлении недостатка в регистрации и предоставляет субъекту предпринимательской деятельности для устранения недостатка 30-дневный срок, о чем делается отметка в Реестре предпринимателей и непредпринимательских (некоммерческих) юридических лиц. До устранения недостатка действие зарегистрированных данных приостанавливается, и выписка из Реестра предпринимателей и непредпринимательских (некоммерческих) юридических лиц не выдается.

5. Решение об установлении недостатка в регистрации, определенное пунктом 4 настоящей статьи, должно содержать обоснование сути недостатка, а также результатов его неустранения.

6. В случае неустранения в определенный срок недостатка, предусмотренного пунктом 4 настоящей статьи, регистрирующий орган издает административно-правовой акт о начале процесса принудительной ликвидации субъекта предпринимательской деятельности. В таком случае партнеры субъекта предпринимательской деятельности/лица, уполномоченные на назначение ликвидатора, правомочны назначить ликвидатора и пройти процедуры, установленные статьей 14 настоящего Закона. В случае неназначения ликвидатора партнерами/лицами, уполномоченными на назначение ликвидатора, процесс принудительной ликвидации завершается с истечением общего срока, установленного настоящим Законом для ликвидации.

7. Если основанием для установления регистрирующим органом недостатка в регистрации предприятия является неустановление одного из партнеров/собственников доли предприятия, остальные партнер/партнеры правомочен/правомочны обратиться в суд с целью установления собственника указанной доли. Если вступившим в законную силу решением суда устанавливается, что установить собственника доли невозможно, указанное является основанием для прекращения процесса принудительной ликвидации и перераспределения доли неидентифицированного партнера между остальными партнерами пропорционально их долям. Неиспользование остальными партнером/партнерами этого права в срок, установленный для процесса принудительной ликвидации, является основанием для отмены регистрации предприятия, а права неидентифицированного партнера на имущество, оставшееся после ликвидации предприятия, переходят к государству.

8. Подача в суд административной жалобы, связанной с началом регистрирующим органом процесса принудительной ликвидации субъекта предпринимательской деятельности, и иска по вопросам, определенным настоящей статьей, приостанавливает течение срока процесса принудительной ликвидации до вступления соответствующего решения в законную силу.

 

Статья 143. Отмена регистрации индивидуального предпринимателя (24.06.2011 N4946)

1. Основаниями отмены регистрации индивидуального предпринимателя являются:

а) личное заявление;

б) смерть физического лица, зарегистрированного в качестве индивидуального предпринимателя, признание его судом ограниченно дееспособным или безвестно отсутствующим либо объявление его умершим или назначение ему поддержки на основании части 4 статьи 1293 Гражданского кодекса Грузии. (20.03.2015 N3395)

2. В случаях, предусмотренных подпунктом «б» пункта первого настоящей статьи, регистрация отменяется только на основании правового акта: о смерти физического лица, зарегистрированного в качестве индивидуального предпринимателя, о признании его судом ограниченно дееспособным или безвестно отсутствующим либо об объявлении его умершим, или о назначении ему поддержки на основании части 4 статьи 1293 Гражданского кодекса Грузии, по требованию любого лица/органа или инициативе регистрирующего органа. (20.03.2015 N3395)

 

Статья 144. Реорганизация предприятия (24.06.2011 N4946)

1. Виды реорганизации предприятия:

а) преобразование (изменение правовой формы);

б) слияние (объединение, присоединение);

в) деление (разделение, выделение).

2. Партнеры могут преобразовать предприятие одной правовой формы в предприятие другой правовой формы. В таком случае соответствующим решением должны быть заново перераспределены полномочия партнеров с учетом ограничений, установленных для данной правовой формы.

3. Если уставом не установлено иное, для принятия решения о преобразовании акционерного общества в общество с ограниченной ответственностью и общества с ограниченной ответственностью - в акционерное общество требуется 75 процентов голосов присутствующего партнера (партнеров) с правом голоса. Во всех остальных случаях указанное решение принимается единогласно.

4. Предприятия могут сливаться друг с другом. Если уставом не установлено иное, для принятия решения о слиянии в акционерное общество, общество с ограниченной ответственностью и кооператив необходимо 75 процентов голосов присутствующего партнера (партнеров) с правом голоса. Во всех остальных случаях указанное решение принимается единогласно. В решении о слиянии должно указываться, присоединяется ли одно предприятие к другому (присоединение) или же два предприятия объединяются в одно новое предприятие (объединение). Решением о слиянии должны определяться права и обязанности партнеров, если они не руководствуются принципом пропорциональности их долей в капитале. Предприятие, присоединившее к себе предприятие, или предприятие, возникшее в результате объединения, является правопреемником первоначального предприятия/предприятий.

5. Предприятие может быть разделено на два или более предприятий, и они могут продолжать деятельность как самостоятельные предприятия, с собственной правовой формой. Решением о разделении может предусматриваться изменение долевого участия прежних партнеров в предприятии, образовавшемся в результате разделения. Предприятия, возникшие в результате разделения, несут солидарную ответственность по обязательствам, существовавшим до разделения первоначального предприятия, а предприятие – правопреемник первоначального предприятия определяется решением о разделении.

6. На принятое партнерами решение о реорганизации предприятия распространяются правила регистрации и уведомления, предусмотренные пунктами 3 и 4 статьи 14 настоящего Закона. При таком изменении правовой формы, когда способность предприятия удовлетворять кредиторов не уменьшается, а также в случае присоединения к предприятию его на 100 процентов дочернего предприятия, правила опубликования и уведомления, указанные в настоящем пункте, не распространяются, а у кредиторов не возникают правомочия, предусмотренные пунктом 8 настоящей статьи. Преобразование акционерного общества в общество с ограниченной ответственностью и общества с ограниченной ответственностью - в акционерное общество не признается снижением способности удовлетворять кредиторов.

61. В случае требования о начале реорганизации субъекта в регистрационной документации необходимо указать вид реорганизации и информацию о результатах реорганизации (25.05.2012 N6324)

7. Наличие обязательства является основанием для приостановления регистрационного производства, кроме случая, когда с реорганизацией предприятия не уменьшается способность удовлетворять кредиторов либо имеется согласие кредитора на реорганизацию. Наличие задолженности государству не является основанием для приостановления регистрационного производства, если потребована реорганизация предприятия, созданного при более чем 50-процентом долевом участии государства (25.05.2012 N6324)

8. С момента получения уведомления до завершения процесса реорганизации кредиторы правомочны требовать от предприятия досрочного выполнения взятых обязательств.

9. Регистрация слияния предприятий и разделения предприятия осуществляется в порядке, определенном для регистрации предприятия настоящим Законом, Законом Грузии «О публичном реестре» и с оплатой стоимости услуг, соответствующей количеству возникших в результате слияния/выделения субъектов, в соответствии с правилами, определенными инструкцией.

10. Дополнительные условия и порядок реорганизации предприятия определяются инструкцией.

 

Статья 15. Давность. Сроки обжалования (14.03.2008 N5913)

1. Согласно настоящему Закону общий срок давности по претензиям составляет пять лет, исчисляемый со дня их возникновения, если законом не предусмотрено иное.

2. Не допускается обжалование решений собрания партнеров, а также наблюдательного совета по истечении двух месяцев после составления соответствующего протокола, кроме случая, когда собрание (заседание) было созвано или проведено с грубым нарушением норм закона или устава; в этом случае срок давности обжалования составляет один год.

 

Статья 16. Филиал предприятия (14.03.2008 N5913)

1. Предприятие может учреждать филиал, не являющийся юридическим лицом. Филиал предприятия, зарегистрированного в Грузии, регистрации не подлежит (3.11.2009 N1974)

2. Предприятие, зарегистрированное в свободной индустриальной зоне, может в соответствии с пунктами 4 и 5 настоящей статьи учредить филиал на территории Грузии.

3. Предприятие, зарегистрированное в Грузии вне свободной индустриальной зоны, может в соответствии с пунктами 4 и 5 настоящей статьи учредить филиал в свободной индустриальной зоне.

4. В случае учреждения в Грузии филиала (постоянного учреждения) иностранного предприятия в регистрирующий орган должны быть представлены следующие документы:

а) заявление о регистрации филиала;

б) удостоверенное в соответствии с законодательством Грузии решение предприятия о назначении руководителя филиала или доверенность о предоставлении лицу руководящих полномочий;

в) удостоверенные в соответствии с законодательством Грузии установленные настоящим Законом данные о предприятии и его руководителе.

5. Регистрацию филиала (постоянного учреждения) иностранного предприятия осуществляет регистрирующий орган по юридическому адресу филиала.

6. Регистрирующий орган обязан зарегистрировать филиал (постоянное учреждение) иностранного предприятия с представлением документов, установленных законодательством Грузии (3.11.2009 N1974)

 

Статья 17 .(14.03.2008 N5913)

 

Статья 18 .(14.03.2008 N5913)

 

Статья 19. (3.11.2009 N1974)

 

Статья 191. (3.11.2009 N1974)

 

Статья 192. (3.11.2009 N1974)

 

II. Особенная часть

 

Глава первая

Общество с солидарной ответственностью

 

Статья 20. Понятие (14.03.2008 N5913)

1. Общество с солидарной ответственностью - общество, в котором несколько лиц (партнеров) совместно, под единым фирменным наименованием, занимаются предпринимательской деятельностью и отвечают перед кредиторами по обязательствам общества как солидарные должники - всем своим имуществом, прямо и непосредственно.

2. Партнер может отказаться от удовлетворения требований кредитора до тех пор, пока общество правомочно оспаривать сделку, положенную в основу обязательства общества. То же право партнер имеет до тех пор, пока требование кредитора может удовлетворяться выполнением встречного требования товарищества, срок выполнения которого наступил (путем взаимозачета встречных требований).

3. С целью обращения принудительного взыскания на имущество партнера кредитор обязан вместе с направленным против общества исполнительным листом получить также исполнительный лист в отношении партнеров.

 

Статья 21.(14.03.2008 N5913)

 

Статья 22.(14.03.2008 N5913)

 

Статья 23. Руководство обществом (14.03.2008 N5913)

Лица, уполномоченные руководить обществом, и пределы их полномочий определяются настоящим Законом и уставом общества

 

Статья 24. Право контроля партнера (14.03.2008 N5913)

Любой партнер (в том числе - партнер, не участвующий в руководстве обществом) может лично ознакомиться с делами общества и в этих целях проверять книги и документы общества. Он вправе требовать от других партнеров исполнения обязательств по отношению к обществу и от своего имени предъявить иск по поводу этого исполнения.

 

Статья 25. Прибыль, убытки и их распределение (14.03.2008 N5913)

1. Если уставом не установлено иное, в конце каждого хозяйственного года на основании баланса устанавливаются годовая прибыль или убытки и исчисляется доля каждого партнера в них.

2. Если уставом не установлено иное, доля прибыли одного из партнеров прибавляется к его же вкладу; если он не был внесен полностью; убыток, приходящийся на партнера, а также деньги, израсходованные из вклада в течение хозяйственного года, списываются с прибыли

 

Статья 26.(14.03.2008 № 5913)

 

Статья 27.(14.03.2008 № 5913)

 

Статья 28.(14.03.2008 № 5913)

 

Статья 29.(14.03.2008 № 5913)   .

 

Статья 30.(14.03.2008 № 5913)

 

Статья 31. Выбытие партнера из общества (24.06.2011 № 4946)

1. Порядок выбытия партнера из общества определяется уставом предприятия с учетом правил, установленных пунктами 6 и 8 статьи 144 настоящего Закона.

2. В случае, если партнер ОСО выразит желание выбыть из предприятия, в отношении предприятия открывается производство по делу о неплатежеспособности или в предприятие вступает новый партнер, в отношении предприятия осуществляются мероприятия по реорганизации предприятия, предусмотренные пунктами 6 и 8 статьи 144 настоящего Закона

 

Статья 32. Отношения после выбытия партнера из общества(14.03.2008 № 5913).

1. В случае выбытия партнера из общества его доля в имуществе общества распределяется между остальными партнерами.

2. Остальные партнеры обязаны освободить выбывающего из общества партнера от долгов общества и выплатить ему то, что он получил бы в случае ликвидации общества.

 

Статья 33. Смерть партнера(14.03.2008 № 5913)

1. В случае смерти партнера каждый наследник может стать партнером общества, если это предусмотрено уставом общества или при согласии всех партнеров.

2. Уставом общества может предусматриваться, что партнерами могут стать один или несколько наследников. В таком случае лицо, вступающее в общество в качестве партнера, обязано выплатить другим наследникам соответствующую компенсацию. Уставом общества может не предусматриваться обязательство по выплате компенсации.

 

Глава вторая

Коммандитное общество

 

Статья 34. Понятие (14.03.2008 № 5913)

1. Коммандитное общество - общество, в котором несколько лиц занимаются предпринимательской деятельностью под единым фирменным наименованием, если ответственность одного или нескольких партнеров перед кредиторами общества ограничивается выплатой определенной гарантийной суммы, - ограниченные партнеры (коммандитисты), а ответственность других партнеров не ограничивается, - полные партнеры (комплементарии).

2. Полные партнеры (комплементарии) отвечают перед кредиторами общества как солидарные должники, - всем своим имуществом, прямо и непосредственно. В отношении коммандитного общества наряду с правилами, изложенными в общей части, применяются соответствующие правила общества с солидарной ответственностью, если настоящей главой не предусмотрено иное.

3. Партнерами коммандитного общества могут быть как физические, так и юридические лица. Доли в капитале общества могут распределяться только между коммандитистами, если соглашением партнеров не предусмотрено иное ( 24.06.2011 № 4946).

4. Право принимать устав коммандитного общества, вносить изменения в него и регистрационные данные имеют только полные партнеры (комплементарии).

5. В случае, если полный партнер (комплементарий) выразит желание выбыть из предприятия, в отношении предприятия открывается производство по делу о неплатежеспособности, из предприятия выбывают все ограниченные партнеры (коммандитисты) или в предприятие вступает новый партнер, в отношении предприятия осуществляются мероприятия по реорганизации предприятия, предусмотренные пунктами 6 и 8 статьи 144 настоящего Закона (24.06.2011 № 4946)

 

Статья 35. (14.03.2008 № 5913)

 

Статья 36. Право ограниченных партнеров (коммандитистов) на контроль (14.03.2008 №5913).

1. Ограниченные партнеры (коммандитисты) имеют право требовать копию годового отчета и путем ознакомления с финансовой документацией общества проверять правильность годового отчета.

2. При наличии значительных оснований суд может по заявлению одного из ограниченных партнеров (коммандитистов) в любое время потребовать представления данных балансового и годового отчетов, другой подобной информации, финансовой документации общества.

 

Статья 37. Руководство обществом(14.03.2008 № 5913)

1. Ограниченные партнеры (коммандитисты) не участвуют в руководстве обществом; они не могут возражать против действий полных партнеров (комплементариев), осуществляемых в рамках обычной производственной деятельности. Ограниченные партнеры пользуются правом голоса только в случаях, определенных уставом общества.

2. Если одному из ограниченных партнеров предприятия (коммандитистов) уставом общества предоставлены полномочия по осуществлению имеющих юридическое значение действий, выходящих за рамки обычной доверенности, он несет ответственность по правилам, установленным пунктом 6 статьи 9 настоящего Закона.

 

Статья 38. Прибыль, убытки и их распределение(14.03.2008 № 5913)

1. В конце каждого хозяйственного года на основании баланса устанавливаются годовая прибыль или убытки и исчисляется доля каждого партнера в них.

2. Порядок исчисления, периодичности и распределения прибыли и убытков определяется уставом общества.

3. Ограниченный партнер (коммандитист) участвует в возмещении убытков только своим вкладом, а если ответственность наступает до полного внесения вклада, - также еще не внесенной частью вклада.

 

Статья 39.(14.03.2008 № 5913)

 

Статья 40. Использование прибыли ограниченным партнером (коммандитистом) (14.03.2008 № 5913).

1. Если уставом или настоящим Законом не установлено иное, ограниченный партнер (коммандитист) имеет право требовать только причитающуюся ему прибыль. Он не может требовать эту прибыль до тех пор, пока его вклад меньше оговоренной суммы.

2. Ограниченный партнер (коммандитист) не обязан возвращать полученную прибыль в связи с убытками, понесенными впоследствии.

 

Статья 41. Ответственность ограниченного партнера (коммандитиста) (14.03.2008 № 5913)

Гарантийная сумма ограниченного партнера (коммандитиста) в отношении кредиторов общества определяется размером суммы, указанной в уставе, если эта сумма уже внесена. В иных случаях применяется пункт 4 статьи 3 настоящего Закона.

 

Статья 42.(14.03.2008 № 5913)

 

Статья 43. Отчуждение или передача по наследству доли ограниченного партнера (коммандитиста) (14.03.2008 № 5913).

1. Доля ограниченного партнера (коммандитиста) может быть отчуждена или передана по наследству без согласия других партнеров, если уставом общества не предусмотрено иное.

2. При уступке доли необходимо наличие письменного договора, удостоверенного в нотариальном порядке.

 

Глава третья

Общество с ограниченной ответственностью

 

Статья 44. Понятие (14.03.2008 N5913).

1. Обществом с ограниченной ответственностью является общество, ответственность которого перед его кредиторами ограничивается всем его имуществом. (30.06.2017 N1199)

2. Соглашение партнеров предприятия об уменьшении ответственности недействительно для третьих лиц.

3. Капитал общества с ограниченной ответственностью разделяется на доли. Доля – это обращающееся право.

 

Статья 45. Капитал общества с ограниченной ответственностью (14.03.2008 № 5913).

Капитал общества с ограниченной ответственностью может определяться в любом размере.

 

Статья 46. Права и обязанности партнеров(14.03.2008 №5913).

1. Права и обязанности партнеров и порядок первоначального распределения долей определяются уставом общества (соглашением партнеров).

2. Уставом может определяться, что право голоса партнеров при принятии решения или (и) распределение прибыли/убытков между партнерами непропорционально их долям.

21. В случае увеличения капитала общества с ограниченной ответственностью партнеры вправе пропорционально своим долям участвовать в увеличении капитала указанного общества путем осуществления в полном объеме соответствующих взносов в капитал в сроки, установленные общим собранием партнеров, если все партнеры не договорятся об ином порядке использования указанного права; при этом в случае полного или частичного неиспользования указанного права каким-либо из партнеров может образоваться новое соотношение долей партнеров после увеличения капитала. (19.02.2016 N4791)

3. Партнеры ООО вправе отчуждать или обременять (заложить) долю в капитале общества, если уставом не установлено ограничение.

4. Директора по требованию партнера должны незамедлительно предоставить ему информацию о деятельности общества и разрешить ознакомиться с книгами и записями общества .

5. Если общество с ограниченной ответственностью не осуществило свое требование в отношении третьего лица, партнер может вместо общества и в его пользу от своего имени внести иск об исполнении указанного требования. Он признается надлежащим истцом, если общество в течение 90 дней после поступления письменного требования партнера не возбудит иск против третьего лица либо не сможет обосновать, что возбуждение такого иска противоречит интересам общества. В случае удовлетворения судом иска партнера общество обязано возместить партнеру связанные с иском внесудебные расходы, произведенные в пределах благоразумия, включая расходы на адвоката. Общество освобождается от обязанности по возмещению этих расходов, если докажет, что удовлетворение иска повлекло причинение вреда обществу. В случае признания партнера ненадлежащим истцом либо неудовлетворения его иска на партнера возлагается обязанность по возмещению расходов общества, произведенных им в пределах благоразумия, возникших в связи с требованием партнера. С учетом имущественного положения партнера суд может отсрочить возмещение им судебных расходов.(31.10.2014 N2764)

 

Статья 461. Преимущественное право на приобретение доли партнером (4.05.2017 N812)

1. При продаже доли партнером общества с ограниченной ответственностью остальные партнеры имеют преимущественное право на приобретение указанной доли пропорционально своим долям, если уставом указанного общества не определено иное.

2. Партнер (обязанное лицо), желающий продать свою долю, обязан направить уведомление об этом всем остальным партнерам. В уведомлении указывается объем указанной доли, подлежащей продаже, цена купли-продажи и срок расчета. В уведомлении также указывается срок пользования преимущественным правом на приобретение доли, который должен быть не менее 10 дней. Указанный срок исчисляется с момента вручения уведомления партнеру.

3. Уведомление направляется заказным письмом или при помощи технических средств (по телефону или (и) электронной почте).

4. Уведомление, направленное при помощи технических средств, считается уведомлением, официально врученным соответствующему лицу.

5. Обязанное лицо само решает, каким способом направить уведомление.

6. Если обществу с ограниченной ответственностью неизвестен адрес или (и) иная контактная информация кого-либо из партнеров, обязанное лицо публикует уведомление, предусмотренное пунктом 2 настоящей статьи, также в «Сакартвелос саканонмдебло мацне». Уведомление считается врученным партнеру с момента опубликования.

7. Уставом общества с ограниченной ответственностью могут определяться правила, отличающиеся от правил, установленных пунктами 3–6 настоящей статьи, а также может быть отменено преимущественное право на приобретение доли, предусмотренное настоящей статьей. Собрание партнеров принимает решение по указанным вопросам (в том числе, о внесении в устав общества соответствующих изменений) простым большинством голосов присутствующих, если уставом общества не определен более высокий кворум.

8. Для целей настоящего Закона преимущественным правом на приобретение доли признается обязательство партнера предлагать остальным партнерам свою долю за ту же цену и на тех же условиях, на которых он намеревается продать указанную долю третьим лицам.

 

Статья 47. Управление предприятием (14.03.2008 N5913).

1. Партнеры предприятия осуществляют управленческие полномочия посредством общего собрания партнеров, если уставом не установлено иное.

2. Компетенция собрания партнеров, порядок проведения собрания и процедура принятия решения определяются настоящим Законом или(и) уставом предприятия.

3. Компетенция и объем ответственности директора определяются настоящим Законом или (и) уставом предприятия.

4. Структура, состав и порядок деятельности органов управления предприятием определяются его уставом с соблюдением требований пункта 6 настоящей статьи.(19.02.2016 N4791, ввести в действие с 15 мая 2016 года.)

5. (3.11.2009 №1974)

6. Если в обществе с ограниченной ответственностью создается наблюдательный совет, на его председателя распространяется требование пункта 31 статьи 55 настоящего Закона. (19.02.2016 N4791, ввести в действие с 15 мая 2016 года.)

 

Статья 48.(14.03.2008 № 5913)

 

Статья 49.(14.03.2008 № 5913)

 

Статья 50.(14.03.2008 № 5913)

 

Глава четвертая

Акционерное общество

 

Статья 51. Понятие. Реестр акций общества(14.03.2008 N5913)

1. Акционерным обществом является общество, капитал которого разделен на акции определенного уставом класса и количества. Акция является нематериализованной именной ценной бумагой, подтверждающей обязательства акционерного общества в отношении партнера (акционера) и права акционера в акционерном обществе. Уставом акционерного общества может определяться стоимость, по цене ниже которой не допускается первоначальное размещение акций данного класса (номинальная стоимость акций). Ответственность акционерного общества перед его кредиторами ограничивается всем его имуществом. Акционер акционерного общества не отвечает по обязательствам акционерного общества. При учреждении акционерного общества капитал может определяться в любом размере.

2. Право собственности акционера на акции подтверждается записью в реестре акций акционерного общества либо записью о номинальном владельце. Акционеру выдается выписка из реестра акций общества либо выписка номинального владельца.

3. Акционерное общество, численность акционеров в котором больше 50, обязано вести реестр акций посредством независимого регистратора на основании заключенного с ним договора. Если численность акционеров - 50 или менее 50, общество может вести реестр акций само либо посредством независимого регистратора, кроме определенного Законом Грузии «О рынке ценных бумаг» подотчетного предприятия, реестр акций которого должен вести независимый регистратор (10.04.2012 №6021).

4. Реестр акционеров акционерного общества ведется согласно соответствующим правилам, принятым Национальным банком Грузии. (10.03.2017 N443)

 

Статья 52. Виды (классы) акций. Иные ценные бумаги, конвертируемые в акции (14.03.2008 N5913).

1. Если уставом предприятия не установлено иное, акции могут быть обыкновенными и привилегированными. Одна обыкновенная акция обеспечивает право одного голоса на общем собрании акционеров, а привилегированная акция права голоса не предоставляет. Привилегированная акция обеспечивает получение дивидендов по установленной ставке. Размер и порядок получения дивидендов определяются статьей 8 настоящего Закона и уставом предприятия. Уставом предприятия может устанавливаться особый порядок, обеспечивающий иное определение прав, предоставляемых обыкновенными и привилегированными акциями. Акции одного и того же класса обеспечивают их владельцам равные права. Безусловное обещание выплаты дивидендов недействительно. (19.02.2016 N4791)

11. Кроме классов акций, предусмотренных настоящей статьей, по решению общего собрания акционеров акционерным обществом может предусматриваться также наличие акций другого класса. Количество акций любого класса, связанные с ними права и обязанности и условия их изменения подлежат отражению в уставе предприятия (а в случае с публичным предложением – и в проспекте эмиссии) до размещения акций этого класса. Изменение прав и обязанностей, связанных с размещенными акциями, после размещения акций, а также предусмотренного уставом предприятия порядка изменения акций данного класса не допускается, кроме случаев, предусмотренных пунктом 12 настоящей статьи. (19.02.2016 N4791)

12. Решение общего собрания акционеров об изменении права голоса (отмена, сокращение или (и) предоставление) вступает в силу только в случае согласия более 70 процентов владельцев акций конкретного класса, на право голоса которых влияет указанное решение.(19.02.2016 N4791)

2. Передача акций какого-либо класса (кроме публичных ценных бумаг, определенных Законом Грузии «О рынке ценных бумаг») может зависеть от согласия общества. Порядок дачи согласия общества на передачу акций определяется уставом общества до размещения акций.

3. Акционерное общество может в установленном законом порядке выпустить иные ценные бумаги, конвертируемые в акции.

 

Статья 53. Права и обязанности акционеров (14.03.2008 N 5913)

1. Если законом не установлено иное, единственной обязанностью акционера является осуществление вклада для получения полагающегося количества акций. Недействительным является возложение на акционера уставом акционерного общества других не предусмотренных законом обязанностей.

11. В случае принятия решения о выпуске новых акций акционер имеет преимущественное право на приобретение, новых акций пропорционально своей доле. Указанное право может быть отменено решением общего собрания акционеров согласно статье 54 настоящего Закона. При этом решение об отмене преимущественного права на приобретение новых акций может быть принято общим собранием акционеров только на основании письменного доклада директора или наблюдательного совета, в котором указывается причина (причины) отмены преимущественного права на приобретение новых акций. (4.05.2017 N812)

12. Акционерное общество обязано заказным письмом уведомлять акционеров, владеющих не менее чем 1 процентом акций с правом голоса, о пользовании преимущественным правом на приобретение акций. Акционерное общество должно известить остальных акционеров о пользовании преимущественным правом на приобретение акций заказным письмом или путем опубликования информации на собственной веб-странице или в «Сакартвелос саканонмдебло мацне». Акционерное общество должно предоставить акционерам не менее чем 10-дневный срок для пользования указанным правом. Этот срок исчисляется с момента вручения уведомления соответствующему лицу либо опубликования информации. Действие настоящего пункта не распространяется на публичное предложение ценных бумаг, предусмотренное Законом Грузии «О рынке ценных бумаг». (4.05.2017 N812)

13. Правила, установленные настоящей статьей, действуют соответственно на выпуск акционерным обществом ценных бумаг с правом конвертации в акции или обмена на акции/взятие кредитных обязательств, но не на пользование правом конвертации или обмена, вытекающим из указанных ценных бумаг/кредитных обязательств. (4.05.2017 N812)

14. Если уставом акционерного общества не определено иное, преимущественное право на приобретение акций не действует: (4.05.2017 N812)

а) в отношении акций, выпущенных с целью выплаты вознаграждения членам руководящих органов предприятия или его дочернего предприятия (предприятий), представителям, занятым лицам, связанным лицам, в том числе для удовлетворения прав, исходящих из принадлежащих им конвертируемых в ценные бумаги акций или опционов. Если выпущенные для таких целей акции не будут использованы по назначению, на них распространяется преимущественное право на приобретение акций;

б) в отношении акций, выпущенных вместо неденежных взносов;

в) в отношении выкупленных обществом собственных акций в случае их повторного размещения (продажи).

2. Доли акционеров в прибыли определяются в соответствии с количеством и классом акций. Вклады, внесенные не полностью, участвуют в распределении прибыли пропорционально величине вклада, если уставом не установлено иное.

31. Акционер вправе на общем собрании требовать от директоров и наблюдательного совета разъяснений и высказывать свое мнение по каждому пункту повестки дня. Если требование предъявлено в письменной форме за 10 дней до проведения общего собрания, оно должно быть выполнено или рассмотрено в качестве одного из вопросов повестки дня. В выдаче информации может быть отказано только на основании существенных интересов предприятия, что должно быть обосновано в письменной форме.

32. Акционеры, владеющие 5 процентами акций, вправе требовать специальной проверки хозяйственной деятельности или годового баланса в целом, если они сочтут, что имеют место нарушения.

33. Акционеры или группа акционеров, владеющих 5 процентами акций любого класса, вправе требовать от определенного уставом предприятия органа (наблюдательного совета или директоров) проведения внеочередного собрания акционеров предприятия. Требование должно быть представлено в письменной форме и включать вопросы повестки дня, содержание которых должно соответствовать законодательству Грузии и находиться в разумном соответствии с целями и характером деятельности общества. В таком случае наблюдательный совет или директора обязаны провести общее собрание не позднее 3 месяцев после получения письменного требования. Наблюдательный совет или директора, акционеры или группа акционеров, владеющих 5 процентами акций любого класса (согласно пункту 31 настоящей статьи), вправе внести дополнения в представленную акционерами повестку дня. Акционеры или группа акционеров, владеющих 5 процентами акций любого класса, вправе предъявить требование о созыве внеочередного собрания не раньше одного месяца после проведения последнего собрания.

34. Если акционеры или группа акционеров (инициаторы собрания), владеющих 5 процентами акций любого класса, обратятся к органу, определенному уставом общества (наблюдательному совету или директорам), с требованием о проведении внеочередного собрания и одним из выносимых на данное собрание вопросов является требование отставки директора (директоров), в том числе - директора, являющегося председателем или членом наблюдательного совета, собрание проводится в соответствии с правилами, предусмотренными настоящим пунктом.

Если в 20-дневный срок после поступления требования о проведении внеочередного собрания наблюдательный совет не созовет внеочередное собрание, право провести данное собрание имеют инициаторы собрания, обратившиеся с этим требованием в орган, определенный уставом общества (в наблюдательный совет или к директорам).

В этом случае инициаторы собрания заказным письмом направляют всем акционерам общества приглашение с уведомлением о проведении внеочередного общего собрания в соответствии с требованиями настоящего пункта, с указанием единственного вопроса повестки дня. Включение в повестку дня дополнительных вопросов не допускается. В этом случае внеочередное собрание правомочно, если на нем присутствует партнер (партнеры), владеющий не менее чем 75 процентами общего числа голосов. При отсутствии кворума инициаторы собрания могут созвать собрание повторно не раньше, чем через 20 дней после созыва первого собрания. Инициаторы собрания созывают повторное внеочередное собрание в порядке, установленном настоящим пунктом. Собрание правомочно, если на нем присутствует партнер (партнеры), владеющий не менее чем 75 процентами общего числа голосов. При отсутствии кворума инициаторы собрания вправе обратиться в суд по юридическому адресу общества, который поручает органу, определенному уставом общества (наблюдательному совету или директорам), провести внеочередное собрание в 3-месячный срок после принятия решения.

35. Акционеры, владеющие 5 процентами акций любого класса, вправе требовать от соответствующего органа управления акционерным обществом представления копий сделок, заключенных от имени указанного общества, или (и) информации о заключаемых сделках или (и) копий решений, связанных со сделками. (4.05.2017 N812)

4. Акционеры могут использовать свое право голоса в собственных интересах, кроме случаев, когда ожидаемое решение касается заключения сделки с ними или утверждения их отчета. Если доминантный акционер акционерного общества на территории Грузии умышленно использовал свое доминантное положение в ущерб акционерному обществу, он должен выплатить остальным акционерам соответствующую компенсацию. Доминантным считается акционер или группа совместно действующих акционеров, имеющих практическую возможность решающим образом повлиять на результаты голосования на общем собрании акционерного общества.

5. Если акционерное общество не осуществило свое требование в отношении третьего лица, акционер может вместо общества и в его пользу от своего имени внести иск об исполнении указанного требования. Он признается надлежащим истцом, если общество в течение 90 дней после поступления письменного требования акционера не возбудит иск против третьего лица или не сможет обосновать, что возбуждение такого иска противоречит интересам общества.

В случае удовлетворения судом иска акционера общество обязано возместить акционеру связанные с иском внесудебные расходы, произведенные в пределах благоразумия, включая расходы на адвоката. Общество освобождается от обязанности возмещения расходов, если докажет, что удовлетворение иска причинило вред обществу. В случае признания акционера ненадлежащим истцом или неудовлетворения иска на акционера возлагается обязанность по возмещению расходов, произведенных обществом в пределах благоразумия, которые были вызваны требованием акционера.

С учетом имущественного положения акционера суд может отсрочить акционеру уплату судебных расходов.

 

Статья 531. Выкуп обществом акций (14.03.2008 N5913)

1. Акционер вправе в порядке, установленном настоящей статьей, требовать от общества оценки и выкупа своих акций, если он на общем собрании не поддержал решения, существенно ущемляющего права акционера или касающегося реорганизации предприятия. Устав общества может детально регулировать вопросы, связанные с оценкой и выкупом акций.

2. Общество, намеревающееся принять решение, предусмотренное пунктом первым настоящей статьи, в уведомлении о созыве соответствующего общего собрания должно детально описать подлежащий решению вопрос, право требования связанного с ним выкупа и порядок его осуществления.

3. В течение 45 дней после принятия предусмотренного пунктом первым настоящей статьи решения акционер вправе в письменной форме потребовать от общества выкуп своих акций. Права такого требования не существует:

а) если акционером не полностью осуществлен соответствующий этим акциям вклад;

б) если акционер приобрел эти акции, уже разослав уведомление, предусмотренное пунктом 2 настоящей статьи.

4. Акция должна быть выкуплена по ее рыночной стоимости, которая была сформирована накануне уведомления, осуществленного согласно пункту 2 настоящей статьи, за исключением случаев, когда ввиду низкой ликвидности акций либо иных причин законом установлен другой порядок определения справедливой стоимости акций. Применяя такой порядок, наблюдательный совет должен надлежащим образом обосновать свое решение.

5. Решение наблюдательного совета о количестве и цене выкупа подлежащих выкупу акций должно быть принято в течение 30 дней после истечения срока, указанного в пункте 3 настоящей статьи, а сумма выкупа акций должна быть уплачена не позднее 30 дней после принятия решения.

6. Акционер, не согласный с условиями выкупа, определенными решением наблюдательного совета, вправе обратиться в суд в течение 14 дней после сообщения этого решения.

7. Выкуп акций не допускается:

а) если сумма, подлежащая уплате за выкуп акций, превышает 25 процентов собственного капитала;

б) если в момент выкупа предприятие удовлетворяет условия, установленные Законом Грузии «О производстве по делу о неплатежеспособности», или такие условия могут возникнуть в результате выкупа акций.

8. Если для выкупа предложено акций больше, чем это допускается пунктом 7 настоящей статьи, они должны быть выкуплены у разных продавцов на пропорциональной основе.

9. Общество вправе приобретать собственные размещенные акции (казначейские акции) и в дальнейшем отчуждать их по своему усмотрению. Количество казначейских акций ни в один из моментов не должно превышать 25 процентов размещенных акций, если уставом не установлен более низкий предел. При подсчете голосов, распределении дивидендов, ликвидации и в целях (в случае) реализации иных прав, вытекающих из владения акциями, находящиеся во владении общества казначейские акции или акции дочернего предприятия во внимание не принимаются.

 

Статья 532. Обязательное тендерное предложение (14.03.2008 N5913)

1. В случае приобретения пакета акций акционером или действующей по соглашению группой акционеров (для целей настоящей статьи - "покупатель"), в результате которого он будет контролировать более 1/2 общего числа голосов акционерного общества, он обязан не позднее 45 дней после наступления этого факта осуществить тендерное предложение, предусмотренное Законом Грузии "О рынке ценных бумаг", о выкупе всех оставшихся акций или в тот же срок довести общее число контролируемых им голосов до показателя ниже 1/2. Это требование не действует:

а) если более 1/2 общего числа голосов акционерного общества сосредоточилось в руках покупателя по осуществленному в соответствии с Законом Грузии "О рынке ценных бумаг" тендерному предложению, в котором он предлагал другим акционерам осуществить выкуп всех оставшихся акций;

б) если лицо владеет указанными акциями в пользу другого лица или лиц, в том числе - с целью выдачи международной депозитарной расписки. В таком случае обязательство по обязательному тендерному предложению возлагается на лицо или действующую по соглашению группу лиц, которые прямо или косвенно контролируют более 1/2 общего числа голосов акционерного общества.

2. Предлагаемая цена выкупа должна устанавливаться аудитором или брокерской компанией. Предлагаемая цена выкупа для акций каждого класса не должна быть ниже наивысшей цены, уплаченной осуществившим выкуп акционером в течение последних 6 месяцев за акцию данного класса. Аудитор или брокерская компания должны составить отчет, в котором будут указываться документально подтвержденные обстоятельства, на основании которых была установлена предложенная цена выкупа. Расходы аудитора или брокерской компании возмещаются покупателем. Он также обязан предоставить всю имеющуюся у него информацию, касающуюся выкупа акций, аудитору или брокерской компании. Аудитор или брокерская компания всем своим имуществом отвечают за ущерб, причиненный ими акционеру по неосторожности или в результате умышленно неправильной оценки.

3. Покупатель до завершения тендерного предложения, определенного пунктом первым настоящей статьи, не имеет права пользоваться на общем собрании более 50 процентов контролируемых им голосов.

 

Статья 533(14.03.2008 N5913)

 

Статья 534. Обязательная продажа акций (14.03.2008 N5913)

1. В случае, если в результате приобретения акций акционер стал собственником более 95 процентов голосов акционерного общества, этот акционер (для целей настоящей статьи – «покупатель») вправе выкупить акции других акционеров по справедливой цене.

2. Решение об обязательной продаже акций суд выносит в порядке, установленном Гражданским процессуальным кодексом Грузии. Справедливую цену и дату выкупа акций в порядке, установленном Гражданским процессуальным кодексом Грузии, определяет суд решением об обязательной продаже акций.

3. Покупатель не позднее одного месяца до обращения в суд публикует в печатном органе, предусмотренном пунктом 2 статьи 54 настоящего Закона, свое объявление об обязательной продаже акций. Объявление должно содержать информацию о причинах, условиях и процедурах выкупа.

4. Лицо, ведущее реестр (для целей настоящей статьи – «регистратор»), не позднее 5 дней до установленной судом учетной даты выкупа уведомляет всех зарегистрированных владельцев акций, имена, фамилии и местонахождение которых известны, о судебном решении об обязательной продаже акций, учетной дате и основных процедурах выкупа (если они известны), а для зарегистрированных владельцев акций, имена, фамилии или (и) местонахождение которых неизвестны, публикует указанную информацию в печатном органе общегосударственного значения, определенном Национальным банком Грузии. С учетной даты выкупа до завершения процедур выкупа акций прекращаются все операции, связанные с этими акциями, за исключением действий, предусмотренных настоящей статьей. Регистратор по состоянию на учетную дату выкупа составляет реестр выкупа, который представляет собой список всех зарегистрированных владельцев акций с указанием их имен, фамилий, адресов и количества акций, находящихся в их владении, если это возможно, а в случае невозможности уточнения имен, фамилий или (и) адресов зарегистрированных владельцев акций регистратор вносит в реестр выкупа соответствующую запись (комментарий). На основании представления документов, подтверждающих действия, осуществленные покупателем согласно пунктам первому и 2 настоящей статьи (в том числе документа, подтверждающего депонирование суммы выкупа полностью), регистратор переоформляет все акции на имя покупателя. Расходы регистратора, связанные с выкупом акций, покупатель возмещает в соответствии с законодательством Грузии. Покупатель бессрочно размещает сумму для выкупа всех оставшихся акций на специальном счету, открытом в пользу остальных акционеров, в банке, у центрального депозитария или брокерской компании, которой покупатель передает реестр выкупа, по которому будет производиться выплата сумм с указанного специального счета без получения на то дополнительного согласия покупателя. (19.02.2016 N4791)

 

Статья 535. Приобретение акций общества дочерним предприятием (19.02.2016 N4791)

1. Если подотчетное предприятие, определенное Законом Грузии «О рынке ценных бумаг», ценные бумаги которого допущены к торгам на фондовой бирже, владеет 50 или более чем 50 процентами акций другого предприятия, такое дочернее предприятие не имеет права на приобретение акций указанного подотчетного предприятия.

2. Пункт первый настоящей статьи не распространяется на посредника рынка ценных бумаг, определенного пунктом 42 статьи 2 Закона Грузии «О рынке ценных бумаг».

 

Статья 54. Общее собрание (14.03.2008 N5913).

1. Если уставом акционерного общества не предусмотрено иное, ежегодно, в 2-месячный срок после составления годового баланса проводится очередное общее собрание, на котором обсуждаются годовые итоги и другие возможные вопросы повестки дня. В других случаях по требованию директоров или наблюдательного совета либо в иных случаях, определенных настоящим Законом, - по требованию акционеров проводится внеочередное общее собрание. Наблюдательный совет устанавливает учетный день общего собрания, который не может быть раньше 45 дней до созыва собрания и позже даты объявления о созыве собрания. Правом участвовать в общем собрании обладают только акционеры, имевшие право собственности на акции на учетный день.

11. Созывать общее собрание необязательно, если акционер, владеющий более чем 75 процентами голосов, примет решение по рассматриваемому вопросу. Это решение равноценно протоколу собрания и считается решением собрания. В данном случае остальным акционерам направляется уведомление о принятом решении. Если количеством акций, указанным в настоящем пункте, владеют более одного акционера, проведение общего собрания акционеров является обязательным.

2. Общее собрание акционерного общества созывается по юридическому адресу общества или в любом другом месте на территории Грузии органом, определенным уставом (наблюдательный совет или директора), в 20-дневный срок после опубликования уведомления о созыве собрания в печатном органе общегосударственного значения, определяемом Национальным банком Грузии, или направления приглашений акционерам. Вместе с уведомлением о созыве собрания должны быть опубликованы повестка дня и рекомендации директоров и наблюдательного совета относительно принятия решения. К уведомлению о созыве общего собрания должно прилагаться описание процедуры, согласно которой в течение 10 дней до проведения собрания акционер может проверить свое право на участие в собрании. Владельцам не менее одного процента акций общества с правом голоса приглашение на общее собрание направляется заказным письмом. В случае с подотчетным предприятием Национальный банк Грузии определяет, владельцам какой доли, составляющей менее одного процента, приглашение должно быть направлено по почте. (10.03.2017 N443)

3. Акционер может в соответствии с процедурой, установленной пунктом 2 настоящей статьи, заранее получить подтверждение права участия в собрании и числа голосов, находящихся в его распоряжении. Он участвует в работе собрания на основании удостоверения личности, нейтрального удостоверения личности или нейтрального проездного документа и данных реестра акций, представленных на собрании. Допускается представительство на основании письменной доверенности. (01.07.2011 № 4997).

4. Работой общего собрания руководит председатель наблюдательного совета, в случае его отсутствия – заместитель председателя, а при отсутствии заместителя - один из директоров. В их отсутствие председателя собрания простым большинством голосов избирает общее собрание.

5. Если уставом не установлено иное, общее собрание правомочно принимать решения, если на нем представлен партнер (партнеры), владеющий более чем половиной голосов. Если собрание неправомочно принимать решения в срок, определенный председателем, с той же повесткой дня согласно процедуре, предусмотренной пунктом 2 настоящей статьи, созывается новое собрание, которое правомочно принимать решения, если на нем представлен партнер (партнеры), владеющий не менее чем 25 процентами голосов. Если собрание снова неправомочно принимать решения, в срок, определенный председателем, с той же повесткой дня согласно процедуре, предусмотренной пунктом 2 настоящей статьи, созывается новое собрание, которое правомочно принимать решения независимо от числа голосов у представленного партнера (партнеров) независимо от числа представленных партнеров с правом голоса.

6. Общее собрание правомочно:

а) вносить изменения в устав акционерного общества;

б) принимать решение о реорганизации или ликвидации общества;

в) полностью или частично отменять право акционера на преимущественное приобретение ценных бумаг (в случае увеличения капитала путем выпуска ценных бумаг);

г) принимать или отклонять предложение наблюдательного совета или директоров об использовании прибыли, если же эти органы не в состоянии выработать единое предложение, - принимать решение об использовании чистой прибыли;

д) принимать решение о создании наблюдательного совета (кроме случаев, когда создание наблюдательного совета предусматривается настоящим Законом);

е) избирать членов наблюдательного совета или отзывать их из наблюдательного совета, определять срок избрания члена наблюдательного совета;

ж) утверждать отчеты директоров и наблюдательного совета;

з) решать вопрос оплаты труда членов наблюдательного совета;

и) избирать и освобождать внешнего аудитора; (4.05.2017 N812)

к) принимать решения об участии в судебном процессе против наблюдательного совета и директоров, включая назначение представителя на этот процесс;

л) принимать решения о приобретении, отчуждении (или таких связанных между собой сделках) либо обременении имущества общества, стоимость которых составляет более половины стоимости активов общества, если уставом не определено иное, кроме сделок, представляющих собой обычную предпринимательскую деятельность.

Полномочия, перечисленные в настоящем пункте, уставом могут быть распределены между наблюдательным советом или(и) директором (директорами).

7. Если уставом акционерного общества не определено иное, для принятия решений, предусмотренных подпунктами «а», «б» и «в» пункта 6 настоящей статьи, необходимо согласие более 75 процентов голосов присутствующих партнеров с правом голоса, а для принятия всех решений, предусмотренных пунктом 6 настоящей статьи, - согласие более 50 процентов голосов присутствующих партнеров с правом голоса.

8. При избрании членов наблюдательного совета акционеры могут договориться о применении метода аккумулирования голосов, который состоит в следующем:

а) каждый акционер делит все свои голоса на любое число представленных кандидатов так, чтобы суммарное число отданных им голосов не превышало полного числа голосов, имеющихся в его распоряжении;

б) акционер может каждым своим голосом лишь поддержать кандидата в члены наблюдательного совета (голосовать против него не допускается);

в) если число кандидатов меньше установленного числа членов наблюдательного совета или равно ему, все кандидаты, получившие хотя бы один голос, автоматически становятся членами наблюдательного совета; если же число кандидатов превышает установленное число членов наблюдательного совета, избранными в члены наблюдательного совета считаются кандидаты, получившие большинство голосов.

 

Статья 55. Наблюдательный совет (14.03.2008 N5913).

1. Если акционерное общество является подотчетным предприятием, определенным Законом Грузии «О рынке ценных бумаг», ценные бумаги которого допущены к торгам на бирже ценных бумаг, или акционерное общество лицензировано Национальным банком Грузии, либо число акционеров акционерного общества превышает 100, создание наблюдательного совета в составе не менее 3 и не более 21 члена является обязательным. Во всех других случаях создание наблюдательного совета обязательным не является. (10.03.2017 N443)

11  . В случае отсутствия наблюдательного совета установленные законом его функции и полномочия уставом перераспределяются между органами управления предприятия.

12. Каждый член наблюдательного совета избирается общим собранием на год, если решением общего собрания или уставом не установлен иной срок. Срок полномочий члена наблюдательного совета по истечении этого срока продлевается до созыва очередного общего собрания. Досрочные перевыборы могут проводиться общим собранием в любое время. Каждый член может в любое время выйти в отставку. Если в течение 6 месяцев после выхода члена из совета новый член наблюдательного совета не избран, суд по юридическому адресу общества может по заявлению одного из акционеров, члена наблюдательного совета или директора назначить нового члена, если уставом не предусмотрено иное.

2. Членом наблюдательного совета может быть любое лицо. Уставом может определяться, что членом (членами) наблюдательного совета является директор (директора) данного акционерного общества. Правила создания наблюдательных советов в коммерческих банках определяются Законом Грузии «О коммерческих банках». В случаях, определенных пунктом первым настоящей статьи, директора наблюдательного совета не могут составлять большинство.

21. Если акционерное общество является подотчетным предприятием, определенным Законом Грузии «О рынке ценных бумаг», ценные бумаги которого допущены к торгам на фондовой бирже, по крайней мере один член наблюдательного совета указанного акционерного общества должен быть лицом, которое не является сотрудником указанного общества или лицом, прямо или косвенно связанным с указанным обществом, не участвует в его повседневной деятельности и при этом независимо. (19.02.2016 N4791, ввести в действие с 15 мая 2016 года.)

22. Для целей пункта 21 настоящей статьи независимым является лицо, которое в правовом или (и) экономическом отношении на связано с акционерным обществом, в том числе не владеет акциями указанного общества и не получает вознаграждения или иной экономической выгоды от указанного общества, кроме вознаграждения, установленного для члена наблюдательного совета.(19.02.2016 N4791, ввести в действие с 15 мая 2016 года.)

3. Наблюдательный совет из своего состава избирает председателя и заместителя председателя. В случае непринятия решения должно быть проведено тайное голосование. В случае, если кандидаты получат равное число голосов, председателем назначается старейший из них.

31. Председатель наблюдательного совета акционерного общества не может быть одновременно директором указанного общества.(19.02.2016 N4791, ввести в действие с 15 мая 2016 года.)

4. Председатель (в случае отсутствия – его заместитель) созывает заседания, определяет повестку дня. Протокол составляют председатель или секретарь заседания.

5. Заседания наблюдательного совета проводятся не реже одного раза в квартал. Приглашение должно быть сделано в письменном виде, не позднее, чем за восемь дней, с предполагаемой повесткой дня. Члены наблюдательного совета могут быть представлены другими членами, но один член - одним другим членом.

6. Наблюдательный совет правомочен принимать решения, если на нем присутствует не менее половины членов. Если наблюдательный совет не правомочен принимать решения, председатель (в случае его отсутствия - заместитель) может не позднее 8 дней созвать новое заседание, которое будет правомочно принимать решения, если на нем присутствует не менее 25 процентов членов. Если наблюдательный совет снова не правомочен принимать решения, полномочия наблюдательного совета прекращаются, и председатель (в случае его отсутствия - заместитель) созывает общее собрание.

7. Задачи и компетенция наблюдательного совета:

а) наблюдательный совет осуществляет контроль за деятельностью каждого из директоров;

б) наблюдательный совет может в любое время потребовать от директоров отчет о деятельности общества;

в) наблюдательный совет может контролировать и проверять финансовую документацию общества, а также имущественные объекты, в частности кассу общества и состояние ценных бумаг и товаров; он может поручить это отдельным членам или определенным экспертам;

г) наблюдательный совет созывает общее собрание, если этого требуют интересы общества;

д) наблюдательный совет проверяет годовые отчеты, предложение по распределению прибыли и докладывает об этом общему собранию; в справке наблюдательный совет должен указать, как и в каком объеме им проверена деятельность руководства общества в течение истекшего хозяйственного года, в какой части им были проверены годовой отчет и отчет о деятельности и обусловлены ли этими проверками существенные изменения конечных результатов;

е) наблюдательный совет назначает и в любое время отзывает директоров, а также заключает и расторгает договора с ними;

е1) в обществах, где государство владеет более чем 50 процентами общего числа голосов, наблюдательный совет должен согласовывать назначение директоров и их отзыв с акционером, владеющим более чем 50 процентами голосов общества. В случае несогласия между наблюдательным советом и акционерами решение о назначении и отзыве директора принимает общее собрание.

71. Председатель наблюдательного совета не может вносить иски против директоров данного общества, если сам является директором. Такие иски могут вносить члены наблюдательного совета, не являющиеся директорами общества.

72. Функции директоров могут быть переданы наблюдательному совету в случаях, предусмотренных уставом.

8. Если уставом не установлено иное, только с согласия наблюдательного совета может осуществляться следующая деятельность:

а) приобретение и отчуждение более 50 процентов долей предприятий;

б) создание и ликвидация филиалов;

в) принятие годового бюджета и долгосрочных обязательств;

г) принятие и обеспечение обязательств, превышающих установленный наблюдательным советом размер; не допускается обеспечение обязательств членов и директоров наблюдательного совета, за исключением случаев, когда решение об этом принято общим собранием;

д) установление пределов полномочий директоров;

е) начало экономической деятельности нового вида или прекращение деятельности существующего вида;

ж) установление общих принципов хозяйственной политики;

з) назначение и отзыв торговых представителей (прокуристов);

и) принятие решения о допуске к торгам на фондовой бирже акций и других ценных бумаг общества;

к) определение участия руководящих лиц в прибыли и других подобных отношениях, установление принципов их пенсионного обеспечения и представление на утверждение общему собранию;

л) принятие решения о приобретении или отчуждении имущества общества (или связанных друг с другом таких сделках), стоимость которых превышает размер, установленный наблюдательным советом.

м) принятие решений по вопросам, в соответствии с законом не относящимся к компетенции общего собрания и директора.

10. В отношении ответственности наблюдательного совета применяются пункт 6 статьи 9 и пункт 4 статьи 56 настоящего Закона.

11. В соответствии с пунктом 8 настоящей статьи информация об отказе наблюдательного совета в даче согласия должна вноситься в годовой отчет акционерного общества, если уставом не установлено иное.

 

Статья 56. Директора (14.03.2008 N5913).

1. Руководство обществом и его представительство поручается директорам.

2. Полномочия директоров определяются заключенными с ними в соответствии с уставом договорами. В случае отсутствия в уставе таких определений применяются общие полномочия руководства, установленные настоящим Законом.

3. Акционерное общество в суде и других отношениях представляют директора. Директора не могут быть представителями в суде в случае внесения в суд иска против них или общества.

4. Директора должны выполнять поставленные задачи добросовестно и усердно. В случае невыполнения директором своих обязанностей он обязан возместить обществу причиненный ущерб. Директора несут солидарную ответственность всем своим имуществом, прямо и непосредственно. В случае установления факта ущерба директора должны подтвердить, что они вели дела в соответствии с пунктом 6 статьи 9 настоящего Закона. Общество не может отказаться от требования возмещения ущерба. Этим требованием могут воспользоваться кредиторы общества в случае неполучения от общества компенсации их требований.

 

Статья 57. Отчет о хозяйственной деятельности. Использование прибыли. (14.03.2008 N5913)

1. Директора составляют годовой отчет и отчет о хозяйственной деятельности, а также предложение по распределению чистой прибыли для представления наблюдательному совету. Одобренное предложение о распределении чистой прибыли наблюдательный совет представляет на утверждение общему собранию. В случае, если директора и наблюдательный совет не смогут договориться о распределении чистой прибыли, оба их предложения о распределении чистой прибыли должны быть доведены до сведения общего собрания. По решению общего собрания вся чистая прибыль может остаться предприятию и учитываться при составлении нового отчета.

2. Акционерам не может выплачиваться другое возмещение, кроме дивидендов общества. В случае нарушения этого правила акционер, получивший это возмещение, обязан вернуть его или возместить возникший имущественный ущерб деньгами. Директора и наблюдательный совет за нарушение этого принципа несут перед обществом солидарную ответственность всем своим имуществом, прямо и непосредственно. Общее собрание не может отказаться от использования этого права. Этим правом могут воспользоваться кредиторы общества, если общество не компенсировало их требований.

3. Акционер может состоять в договорных отношениях с обществом (в том числе - быть директором или(и) членом наблюдательного совета) и исходя из этого договора получать с него плату, не являющуюся дивидендом.

 

Статья 58.(14.03.2008 N5913)

 

Статья 59. Увеличение капитала путем выпуска новых акций или конвертируемых в акции ценных бумаг (14.03.2008 N5913).

1. Акция считается размещенной, если была выдана вместо выплаченной обществом другому лицу определенной суммы или иного возмещения (независимо от того, получено ли это возмещение обществом).

2. В отношении акций, размещенных или (и) в отношении которых органом, управомоченным общим собранием, принято решение о размещении, может применяться термин «выпущенные акции».

3. Акция считается допущенной (заявленной) в случае принятия общим собранием решения о ее возможном размещении в будущем. Максимальное количество и класс разрешенных акций должны быть отражены в уставе общества.

4. Общим собранием могут устанавливаться условия, в соответствии с которыми управомоченный собранием орган (общее собрание, наблюдательный совет или /и/ директор) обеспечивает размещение новых акций.

5. Решение о размещении новых акций в пределах разрешенных акций принимает управомоченный собранием орган. Решение должно содержать количество и класс акций. Новое решение может содержать сроки, минимальную цену или (и) иные дополнительные условия размещения акций.

6. Размещение акций осуществляет директор (или иное управомоченное лицо либо орган).

7. Решением общего собрания может также определяться, что в случае неразмещения акций на установленных им условиях неразмещенные акции будут аннулированы, что означает сокращение количества разрешенных акций на количество аннулированных акций. Директор общества обязан вносить соответствующие изменения в устав общества, не требующие решения общего собрания.

8. Выпуск ценных бумаг, конвертируемых в акции, может осуществляться путем увеличения капитала в соответствии с настоящей статьей. Общим собранием или определенным уставом иным управомоченным органом может определяться иной способ выпуска конвертируемых ценных бумаг.

 

Глава пятая

Кооператив

 

Статья 60. Понятие

60.1. Кооператив - основанное на трудовой деятельности членов или созданное с целью развития хозяйства и увеличения дохода членов общество, задачи которого - удовлетворение интересов членов. Оно не направлено на премущественное получение прибыли.

К кооперативам относятся:

а) кооперативы по добыче сырья, добывающие в этой форме сырье для своих членов;

б) кооперативы по совместной реализации сельскохозяйственной или промысловой продукции;

в) кооперативы по производству сельскохозяйственной продукции и кооперативы по изготовлению различных предметов и их реализации путем совместных расходов (сельскохозяйственные и производственные кооперативы);

г) кооперативы по оптовой закупке товаров массового потребления и их реализации через розничную торговлю;

д) кооперативы по приобретению и производству материально-технических ресурсов, необходимых для сельскохозяйственного производства, или промыслов, и по их совместному использованию;

е) сельские кредитные кооперативы; (13.06.1996 N275)

ж) небанковские депозитные учреждения - кредитные союзы; (04.07.2002 N1614)

з) потребительские (многоотраслевые) кооперативы, правовые, экономические и социальные основы которых регулируются Законом Грузии "О потребительской кооперации (15.05.1997 N712)

и) сельскохозяйственные кооперативы, правовые, экономические и социальные основы функционирования которых регулируются настоящим Законом, если Законом Грузии «О сельскохозяйственном кооперативе» не установлено иное. (11.11.2015 N4496)

60.2. (24.06.2005 N1781)

60.3. Кооператив отвечает перед кредиторами по своим обязательствам только своим имуществом.

 

Статья 61. Пай. Вступление в члены кооператива (14.03.2008 N5913)

1. Размер минимального пая члена кооператива определяется учредителями. Один член кооператива может иметь несколько паев.

2. (3.11.2009 N1974)

3. Заявление должно недвусмысленно отражать обязательство члена кооператива, что он в соответствии с уставом вносит установленный вклад (пай). Если уставом определено, что члены кооператива без ограничения или с ограничением должны вносить дополнительные вклады в размере гарантийной суммы, в заявлении должно быть указано, что для удовлетворения кредиторов лица, вступающие в члены кооператива, вносят дополнительный вклад без ограничения или в размере до указанной в уставе гарантийной суммы

 

Статья 62. Выход члена из кооператива (14.03.2008 N5913)

1. Каждый член имеет право выйти из кооператива на основании заявления об этом. Порядок и процедура выхода из кооператива определяются уставом.

2. Окончательные расчеты с лицом, выходящим из кооператива, производятся на основании баланса на момент выхода. В случае выхода из кооператива в течение хозяйственного года за основу принимается последний баланс. Активы члена кооператива подлежат возмещению в течение шести месяцев после выхода; он не имеет права требования в отношении резервов и иного имущества кооператива согласно абзацу 3 настоящей статьи.

Если для покрытия долгов всего имущества, включая резервы и активы, недостаточно, вышедший из кооператива член должен выплатить кооперативу свою долю из денежной суммы. Эта доля исчисляется в соответствии с числом членов кооператива, если уставом не предусмотрено иное.

Уставом может предусматриваться, что членам кооператива, полностью выплатившим пай, в случае выхода может быть предоставлено право возврата пая из резерва, с этой целью созданного на основе годового остатка. Это требование может зависеть от стажа пребывания членом кооператива или уставом могут предусматриваться иные условия и ограничения требования.

3. Член кооператива может в любое время и в течение хозяйственного года по письменному согласию передать свой пай другому лицу и тем самым выйти из кооператива без окончательного расчета, если претендент становится или уже стал членом кооператива вместо него. Уставом (соглашением партнером) такая передача может быть запрещена или в отношении нее могут устанавливаться дополнительные условия. Правление должно немедленно представить это соглашение в Реестр предпринимателей и непредпринимательских (некоммерческих) юридических лиц.

Передача пая должна быть немедленно внесена в список против лица, отчуждающего пай. Датой выхода считается день регистрации. (3.11.2009 №1974)

4. В случае смерти члена кооператива членство переходит к его наследникам. Членство заканчивается с завершением того хозяйственного года, в котором было открыто наследство. Несколько наследников могут реализовать право голоса на общем собрании через одного общего представителя.

Уставом может предусматриваться, что в случае смерти члена кооператива его наследником становится член кооператива. По уставу продолжение членства может зависеть от личных факторов правопреемника. В случае получения наследства несколькими наследниками может также предусматриваться прекращение членства, если оно не будет передано одному из наследников в сроки, предусмотренные уставом

 

Статья 63. Общее собрание (14.03.2008 N5913)

1. Члены кооператива реализуют свои права в отношении дел кооператива на общем собрании, если законом не предусматривается иное.

2. Общее собрание принимает решения простым большинством голосов, если законом или уставом не предусматриваются большее число голосов или иные дополнительные требования. Для выборов уставом может предусматриваться исключительный порядок.

3. Каждый член имеет один голос. Уставом может устанавливаться иное распределение голосов.

4. Член кооператива вправе осуществлять свое право голоса лично или через представителя. При назначении судом поддержки на основании части 4 статьи 1293 Гражданского кодекса Грузии право голоса поддерживаемых лиц или (и) физических лиц с ограниченной дееспособностью, а также право голоса юридических лиц осуществляют их законные представители, а право голоса общества с солидарной ответственностью и коммандитного общества – лица, уполномоченные на представительство. Доверенности, выданные физическими лицами, должны быть удостоверены в нотариальном порядке. (20.03. 2015 N3395)

5. Никто не имеет права осуществить право голоса в свою пользу или в пользу другого лица при наличии решения о том, чтобы заслушать его отчет или отчет его представителя, либо о том, что он должен быть освобожден от обязательств, или кооператив должен предъявить претензии ему либо замененному члену.

6. Общее собрание созывается правлением, если уставом или настоящим Законом на то не уполномочены также другие лица. Общее собрание, за исключением случаев, специально предусмотренных уставом и настоящим Законом, должно созываться не реже одного раза год.

7. Общее собрание созывается незамедлительно, если одна десятая часть числа членов или указанная в уставе меньшая часть числа членов в подписанном ими заявлении требует созыва собрания с указанием конкретной цели. В случае неудовлетворения требования суд, на территории которого кооператив имеет юридический адрес, может предоставить полномочия на созыв или объявление повестки дня общего собрания членам, выдвинувшим требование. Предоставление судом полномочия на созыв собрания или явку подлежит опубликованию.

8. Общее собрание созывается не менее чем в трехнедельный срок, о чем сообщается в одной из официальных газет Грузии или в газете, предусмотренной уставом.

Повестка дня общего собрания публикуется при созыве собрания. По вопросам, которые не были объявлены за три дня до собрания, решения не принимаются. Исключение составляют решения о ведении собрания, а также о созыве чрезвычайного общего собрания.

9. По решениям, принятым общим собранием, составляется протокол. Он должен включать место, день проведения собрания, имя и фамилию председательствующего на собрании, а также указания о виде и результатах голосования и постановление председательствующего на собрании о принятии решения, а также другие заявления по протоколу.

Протокол подписывается председательствующим и присутствующими на собрании членами правления, к нему прилагаются материалы о созыве собрания. Каждому члену должно предоставляться право ознакомиться с протокольной записью. Протокол хранится в кооперативе.

10. Общее собрание утверждает годовой баланс. Оно принимает решение об использовании годовой прибыли или покрытии годовой недостачи, а также решение об утверждении отчета правления и наблюдательного совета. Общее собрание должно быть проведено в течение 3 месяцев после завершения хозяйственного года.

Годовой баланс, доклад о положении дел и доклад наблюдательного совета не позднее, чем за неделю до проведения собрания, вывешиваются в офисе кооператива или определенном для этого правлением другом месте для того, чтобы члены кооператива могли ознакомиться с ними. Каждый член имеет право потребовать за собственный счет выдачи копий годового баланса, доклада о положении дел и доклада наблюдательного совета.

11. Только общее собрание может принимать решение о внесении изменений в устав (соглашение партнеров), при этом решение должно быть удостоверено в нотариальном порядке. Для внесения нижеприведенных изменений необходимо простое большинство голосов участвовавших в голосовании лиц (если в уставе (соглашении партнеров) не указывается иное):

а) увеличение пая;

б) введение или расширение участия за счет нескольких обязательных паев;

в) введение или расширение обязанности уплаты дополнительного взноса;

г) введение или расширение участия членов, выходящих в резерв;

д) установление или расширение права на несколько голосов;

е) деление пая.

Для изменения в уставе (соглашении партнеров), которым вводится или расширяется обязанность члена по использованию оборудования или другой деятельности кооператива, либо вводится новая служба, необходимо большинство в 9/10 голосов. Уставом (соглашением партнеров) могут предусматриваться и другие требования. Решение не имеет силы до регистрации в Реестре предпринимателей и непредпринимательских (некоммерческих) юридических лиц по месту нахождения кооператива (3.11.2009 N1974)

 

Статья 64. Собрание представителей (14.03.2008 N5913)

1. Если число членов кооператива превышает пятьсот, вместо общего собрания созывается собрание представителей. Если число членов превышает двести, уставом может определяться, что вместо общего собрания подлежит проведению собрание представителей.

2. Представителем может быть избрано каждое дееспособное физическое лицо, являющееся членом кооператива, но не состоящее ни в правлении, ни в наблюдательном совете.

3. Собрание представителей состоит не менее чем из 50 представителей, избираемых членами кооператива. Представители не имеют права передавать свои полномочия другим лицам.

4. Представители избираются на основании всеобщих, прямых, равных выборов при тайном голосовании; во время выборов для избрания представительства членов применяется соответственно пункт 4 статьи 63 настоящего Закона. Лицо не может быть избрано представителем более чем на четыре года.

Уставом должны определяться:

а) на сколько членов приходится один представитель;

б) время представительства.

Другие более подробные положения о порядке выборов, включая определение результатов, могут быть сформулированы в Положении о выборах, совместно принятом правлением и наблюдательным советом. Для этого необходимо согласие общего собрания. Правление принимает решения единогласно.

5. Для каждого представителя избирается по одному запасному лицу. В случае досрочного освобождения представителя его заменяет запасное лицо. Это лицо избирается только вместе с представителем по правилам, установленным для избрания представителей, на тот же срок полномочий.

6. Список избранных представителей и избранных запасных лиц в течение двух недель должен быть вывешен в офисе кооператива для того, чтобы члены кооператива могли ознакомиться с ним. Сообщение об этом должно быть опубликовано в одной из официальных газет Грузии или газете, определенной уставом. Срок, на который вывешивается список, исчисляется со дня его опубликования. Каждому члену на основании его требования незамедлительно выдается копия списка.

 

Статья 65. Наблюдательный совет (25.05.2012 N6324)

1. Кооператив вправе предусмотреть в уставе наличие наблюдательного совета и определить численность его членов.

2. Член кооператива вправе исходя из результатов деятельности, на основании решения общего собрания получать определенное вознаграждение, если уставом не предусмотрено иное.

3. Член наблюдательного совета не вправе одновременно являться членом правления (директором) или его заместителем либо иным образом направлять деятельность кооператива. Выбывший из правления член до утверждения его отчета не может быть избран членом наблюдательного совета, если уставом не предусмотрено иное.

4. В случае, предусмотренном уставом, наблюдательный совет контролирует правление во всех областях управления при ведении дел и с этой целью получает информацию о ходе деятельности кооператива. Наблюдательный совет вправе в любое время потребовать отчет правления и непосредственно либо посредством определенного им лица проверять бухгалтерские книги и записи, а также состояние ценных бумаг и товаров. Наблюдательный совет ведет годовой баланс кооператива, составляет доклад о его состоянии и представляет предложения о распределении годовой прибыли. О результатах проверок он уведомляет общее собрание до утверждения годового баланса.

5. Наблюдательный совет в порядке, установленном законом, созывает Общее собрание, если уставом не предусмотрено иное.

6. Другие функции наблюдательного совета могут определяться уставом. Члены совета не имеют права перепоручать выполнение своих функций другим лицам, если уставом не предусмотрено иное.

7. В случае, предусмотренном уставом, наблюдательный совет правомочен представлять кооператив при заключении вместе с правлением договоров с третьими лицами и вести процессы против членов кооператива, если общее собрание постановит это. Согласие наблюдательного совета требуется для выплаты каждого кредита какому-либо члену правления, если уставом не предусмотрено иное. Тот же порядок действует в случае выдачи кредита, когда поручителем выступает член правления.

 

Статья 66. Правление. Директора (14.03.2008 N5913)

1. Правление кооператива состоит не менее чем из двух директоров (членов правления), которые могут не являться членами кооператива, если уставом не предусмотрено иное (25.05.2012 N6324)

2. Директора избираются сроком на 4 хозяйственных года, если уставом не предусмотрено иное.

3. В остальных случаях применяется статья 9 настоящего Закона.

 

Статья 67. (25.05.2012 N6324)

 

Статья 68. Распределение прибыли и убытков (14.03.2008 N5913)

При утверждении годового отчета предусмотренные для членов кооператива прибыль или убытки, понесенные в течение хозяйственного года, распределяются между членами кооператива. Распределение за первый хозяйственный год производится пропорционально их вкладам, а за каждый последующий год – путем прибавления прибыли и списания убытков пропорционально общей сумме пая, существующего на конец предыдущего хозяйственного года. Прибавление прибыли продолжается до тех пор, пока не будет достигнут размер пая.

Уставом могут предусматриваться другие правила распределения прибыли и убытков. До тех пор, пока не будет достигнут сократившийся ввиду убытков размер пая, прибыль не распределяется.

Устав или постановление общего собрания может предусматривать полное или частичное зачисление прибыли в резерв.

 

Глава шестая

Переходные положения

 

Статья 69. Переходные и заключительные положения (14.03.2008 N5913)

1. До 15 апреля 2008 года действующие предприятия продолжают свою деятельность и их повторная регистрация с целью обеспечения соответствия настоящему Закону не требуется.

2. Министерству финансов Грузии разработать формы документов, предусмотренных пунктом 5 статьи 4 настоящего Закона, и обеспечить их доступность, в том числе - в электронной форме.

3. На предприятия, в отношении которых по состоянию на 15 апреля 2008 года начат процесс ликвидации, правила, установленные статьей 14 настоящего Закона, не распространяются.

4. В отношении долей предприятий, по которым в порядке, существовавшем до 10 мая 2008 года, в предпринимательском реестре был зарегистрирован залог, залог будет распространяться в порядке, существовавшем до 10 мая 2008 года, до отмены залога или согласованной с залогодержателем новой регистрации залога в соответствии с настоящим Законом.

5. Правительству Грузии определить правила и процедуры, необходимые для редомицилирования.

6. Термин «уставный капитал» может применяться в законодательстве Грузии в значении капитала (суммы вкладов) общества при его учреждении, собственного капитала общества и произведения номинальной стоимости акций общества и количества полного числа голосов партнеров предприятия. С целью гармонизации законодательства Грузии Правительству Грузии до 10 августа 2008 года представить Президенту Грузии законопроекты о внесении изменений в соответствующие законы, на основании которых термин «уставный капитал» будет заменен надлежащим термином.

7. Субъекты, зарегистрированные уполномоченным органом в качестве налогоплательщиков, и представленной которыми в соответствующий орган к моменту налогового учета регистрационной документацией подтверждается, что уполномоченное лицо истребовало регистрацию предпринимательского юридического лица, а также филиала (постоянного учреждения) иностранного предпринимательского юридического лица, должны считаться зарегистрированными таковыми с момента налогового учета (24.06.2011 N4946)

8. Юридические лица, индивидуальные предприниматели или филиалы иностранных предприятий, деятельность которых связана с трудоустройством или (и) с содействием в трудоустройстве за пределами Грузии, до 1 мая 2016 года обязаны внести в свою регистрационную документацию изменение, предусмотренное пунктом 8 статьи 5 настоящего Закона.(1.04.2015 N3419 ввести в действие с 1 ноября 2015 года)

9. В отношении предпринимательских обществ, годовой оборот которых в истекшем налоговом году не превышал эквивалент 1000000 евро в лари (по официальному обменному курсу, установленному Национальным банком Грузии, на конец соответствующего налогового года), пункты 3 и 4 статьи 58 настоящего Закона ввести в действие с 1 сентября 2018 года. (30.06.2017 N1199)

 

Статья 691. Правовое регулирование, связанное с лицами, до 1 апреля 2015 года признанными судом недееспособными, в переходный период (20.03.2015 N3395)

Право голоса лиц, до 1 апреля 2015 года признанных судом недееспособными, осуществляют их законные представители до тех пор, пока не будет осуществлена индивидуальная оценка недееспособных лиц.

 

Статья 70. Реорганизация казенных предприятий (19.02.1999 N1805)

1. Государственным органам или органам местного самоуправления и управления до 1 сентября 1999 года (28.05.1999, №2042) совместно с Министерством управления государственным имуществом Грузии или его территориальными органами обеспечить преобразование созданных ими казенных предприятий в общества с ограниченной ответственностью или акционерные общества (со стопроцентным долевым участием государства) в порядке, установленном действующим законодательством.

2. Созданное в результате реорганизации общество с ограниченной ответственностью или акционерное общество является правопреемником казенного предприятия.

3. Существующие казенные предприятия в период реорганизации могут принять на себя новые обязательства только по согласованию с государственным органом - учредителем. Тот же порядок применяется в случае приобретения, отчуждения или обременения недвижимых вещей.

 

Статья 71. Платеж за регистрацию индивидуального предприятия

Пункт 15 статьи 51 настоящего Закона ввести в действие с 1 января 2002 года (30.03.2001 N835).

 

 

Председатель Парламента Грузии -

Глава Государства                                                                                                                          Эдуард Шеварднадзе

Спикер Парламента Грузии                                                                                                          Вахтанг Гогуадзе

Тбилиси

28 октября 1994 года

№ 557

 

Приложение № 1 исключено (25.05.2006 N3139)

Приложение № 2 исключено (25.05.2006 N3139)